II SAB/Go 105/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Pauter Sędzia WSA Adam Jutrzenka-Trzebiatowski Protokolant sekr. sąd. Małgorzata Zacharia-Gardzielewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 listopada 2014 r. sprawy ze skargi P.G. – redaktora naczelnego dziennika [...] na bezczynność Zarządu Okręgowego Polskiego Związku Łowieckiego w przedmiocie udzielenia informacji publicznej I. zobowiązuje Zarząd Okręgowy Polskiego Związku Łowieckiego do załatwienia wniosku skarżącego z dnia [...] r., w terminie 14 dni od dnia zwrotu akt sprawy, II. stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, III. zasądza od Zarządu Okręgowego Polskiego Związku Łowieckiego na rzecz skarżącego P.G. – redaktora naczelnego dziennika [...] kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Wnioskiem z dnia [...] sierpnia 2014 r., dziennikarz K.M., powołując się na upoważnienie redaktora naczelnego dziennika [...], wystąpił do Zarządu Okręgowego Polskiego Związku Łowieckiego o udzielenie informacji na następujące pytania: 1. kto jest obecnie przewodniczącym Zarządu Okręgowego i od jakiego dnia zajmuje tę funkcję, licząc od pierwszej jego kadencji na tym stanowisku; 2. ile dni przewodniczący Zarządu Okręgowego przebywał na urlopie wypoczynkowym, urlopie bezpłatnym lub okolicznościowym w roku 2013; 3. ile dni przewodniczący Zarządu Okręgowego przebywał na zwolnieniu lekarskim (w tym urlop zdrowotny, sanatorium etc.); 4. ile dni przewodniczący Zarządu Okręgowego przebywał na delegacjach służbowych w roku 2013; 5. jakie sumarycznie koszty delegacji służbowych poniósł PZŁ z tytułu delegacji służbowych przewodniczącego Zarządu Okręgowego w 2013 r. Wniosek został opatrzony nagłówkiem zawierającym nazwę, logo oraz dane teleadresowe dziennika myśliwych [...]. Oprócz powyższych danych teleadresowych autor wniosku nie podał żadnego innego adresu (pocztowego czy elektronicznego), na który informacja objęta wnioskiem miałaby zostać przesłana. Pismami z [...] sierpnia oraz [...] września 2014 r. Łowczy Okręgowy PZŁ dwukrotnie zwrócił się do redaktora naczelnego dziennika [...] o przesłanie kserokopii legitymacji dziennikarskiej K.M. oraz upoważnienia, na które powołuje się on w swoim wystąpieniu skierowanym na papierze firmowym redakcji. Odpowiedź na powyższe wezwanie nie została udzielona, zaś Zarząd Okręgowy PZŁ nie udzielił odpowiedzi na pytania zawarte we wniosku z dnia [...] sierpnia 2014 r. Pismem z dnia [...] września 2014r. P.G. – redaktor naczelny dziennika [...] wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. skargę na bezczynność Zarządu Okręgowego PZŁ w przedmiocie udzielenia informacji prasowej na wniosek z dnia [...] sierpnia 2014 r. Zdaniem skarżącego Zarząd Okręgowy PZŁ, nie reagując na skierowane do niego żądanie, pozostał bezczynnym w sprawie przedmiotowego wniosku, czym naruszył przepis art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.; dalej u.d.i.p.). Do dnia wniesienia skargi żądana informacja publiczna nie została udostępniona, zaś organ nie wykonał żadnej czynności w sprawie, co najwyżej dopytywał się o legitymację dziennikarską i upoważnienie dla dziennikarza, co w świetle przepisów u.d.i.p. pozostaje bez znaczenia dla obowiązku udostępnienia wnioskowanej informacji. Zdaniem skarżącego Polski Związek Łowiecki jest podmiotem wykonującym zadania publiczne, a zatem należy do kategorii podmiotów zobowiązanych do udostępnienia informacji publicznej, o których mowa w art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. Przepis art. 3a Prawa prasowego umożliwia w zakresie prawa dostępu prasy do informacji publicznej stosowanie przepisów u.d.i.p. Z art. 34 ustawy z dnia 13 października 1995 r. Prawo łowieckie (Dz. U. z 2013 r., poz. 1226 ze zm.) wynika, że ustawodawca przekazał PZŁ szereg zadań z zakresu administracji publicznej. Zadania nałożone na PZŁ ze względu na ich cel mają charakter publiczny, dlatego informacja o działalności jego organów określonych w ustawie, powinna być udzielona na wniosek zarówno prasy, jak i każdego obywatela w trybie u.d.i.p. Z uwagi na powyższe wniosek z dnia [...] sierpnia 2014 r. powinien zostać rozpatrzony w trybie u.d.i.p., a nie w trybie przepisów Prawa prasowego. W odpowiedzi na skargę ZO PZŁ wniósł o jej odrzucenie. Wyjaśnił, że zwrócił się dwukrotnie do redaktora naczelnego dziennika [...] o nadesłanie legitymacji dziennikarskiej K.M. oraz upoważnienia, na które powoływał się on w swoim wystąpieniu skierowanym na papierze firmowym redakcji. Do dnia sporządzenia odpowiedzi na skargę redakcja nie przesłała odpowiedzi na te pisma. W ocenie Zarządu PZŁ skarga jest przedwczesna i w związku z tym niedopuszczalna. Organ nie zwlekał ani nie odmówił odpowiedzi na zadane pytania, oczekiwał jedynie, że osoba kierująca wniosek o udzielenie odpowiedzi w trybie prawa prasowego wykaże swoje umocowanie lub wykaże, iż pozostaje w stosunku pracy z redakcją, na którą się powołuje. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej p.p.s.a.), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje między innymi orzekanie w sprawach ze skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania organów określonych w pkt 1 - 4a. Bezczynność organu w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. ma miejsce wówczas, gdy organ ten, będąc właściwym w sprawie i zobowiązanym do podjęcia czynności, nie podejmuje jej w terminach określonych w ustawie i w konsekwencji pozostaje w zwłoce. Skarga na bezczynność ma na celu spowodowanie wydania przez organ oczekiwanego aktu lub podjęcia określonej czynności. Zgodnie z art. 3a ustawy z dnia 26 stycznia 1984 r. – Prawo prasowe (Dz. U. z 1984 r., Nr 5, poz. 24 ze zm.) – w zakresie prawa dostępu do informacji publicznej stosuje się przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. Nr 112, poz. 1198). O ile zatem zostanie ustalone, że wnioskodawca reprezentuje prasę w rozumieniu art. 7 ust. 2 pkt 1 prawa prasowego, żądanie dotyczy informacji stanowiącej informację publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p. i zostało skierowane do podmiotu zobowiązanego do udzielenia takiej informacji, o którym mowa w art. 4 ust. 1 i 2 u.d.i.p. – postępowanie w przedmiocie udostępnienia tej informacji toczy się – zarówno przed organem, jak i przed sądem administracyjnym w trybie u.d.i.p., dlatego skarga na bezczynność w niniejszej sprawie jest dopuszczalna. W rozpoznawanej sprawie wniosek pochodzi od "prasy" w rozumieniu art. 7 ust. 2 pkt 1 prawa prasowego, zgodnie z którym obejmuje ona również zespoły ludzi i poszczególne osoby zajmujące się działalnością dziennikarską. K.M. powoływał się w nim na upoważnienie redaktora naczelnego, wniosek ten posiada logo i nagłówek dziennika [...], wnioskodawca oświadczył, że jest dziennikarzem tego dziennika, wskazał jego dane teleadresowe, a jako podstawę prawną podał art. 4 ust. 1 Prawa prasowego. Zatem nie ma podstaw do przyjęcia, że z wnioskiem o udzielenie informacji K.M. występował w imieniu własnym, a nie jako dziennikarz dziennika [...]. Żądanie zostało skierowane do podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 5 kwietnia 2013 r., sygn. I OSK 89/13 uznał, że Polski Związek Łowiecki jest podmiotem wykonującym zadania publiczne, do którego mają zastosowanie przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej. Sąd rozpoznający niniejszą sprawę w pełni ten pogląd podziela. Zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. do udostępnienia informacji publicznej zobowiązane są nie tylko władze publiczne, ale także inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności: podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. Analiza kompetencji Polskiego Związku Łowieckiego wynikających z przepisów ustawy prowadzi do wniosku, że ustawodawca przekazał mu do realizacji zadania z zakresu administracji publicznej. Zadania te wynikają m. in. z art. 34 ustawy z dnia 13 października 1995 r. Prawo łowieckie. Zalicza się do nich m. in.: prowadzenie gospodarki łowieckiej w obwodach wyłączonych z wydzierżawienia i w obwodach wydzierżawionych przez koła łowieckie, troska o rozwój łowiectwa i współdziałanie z administracją rządową i samorządową, jednostkami organizacyjnymi Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe i parkami narodowymi oraz organizacjami społecznymi w ochronie środowiska przyrodniczego, a także w zachowaniu i rozwoju populacji zwierząt łownych i innych dziko żyjących. Związek realizuje również inne zadania powierzone mu przez ministra właściwego do spraw ochrony środowiska. Wymienione zadania nałożone na związek w drodze ustawy ze względu na ich cel mają charakter publiczny (R. Stec, "Uprawianie łowiectwa i prowadzenie gospodarki łowieckiej. Uwarunkowania administracyjnoprawne, cywilnoprawne i organizacyjne", LEX 2012). O publicznoprawnym charakterze działalności Polskiego Związku Łowieckiego świadczy także konieczność odbycia, przez osoby ubiegające się o uprawnienia do polowania, szkolenia prowadzonego przez Związek (art. 42 ust. 4-7 Prawa łowieckiego). Żądane informacje sformułowane w pkt 1 – 5 wniosku z dnia 1 sierpnia 2014 r. w ocenie Sądu stanowią informację publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 i art. 6 ust. 1 pkt 2, 3 i 5 u.d.i.p. Zgodnie z art. 1 ust. 1 tej ustawy każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu i ponownemu wykorzystywaniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie. Z kolei stosownie do treści art. 6 ust. 1 u.d.i.p. udostępnieniu podlega informacja publiczna, w szczególności o podmiotach, o których mowa w art. 4 ust. 1, w tym o organach i osobach sprawujących w nich funkcje i ich kompetencjach (pkt 2 lit. d), zasadach funkcjonowania podmiotów, o których mowa w art. 4 ust. 1 (pkt 3), majątku publicznym (pkt 5). Informacja o tym, kto jest aktualnie i od kiedy przewodniczącym ZO PZŁ jest informacją o osobie sprawującej funkcję w podmiocie zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej. Informacja ile dni przewodniczący przebywał na urlopach, zwolnieniach lekarskich i w delegacjach służbowych, niewątpliwie dotyczy funkcjonowania tego podmiotu. Z kolei informacja o kosztach delegacji służbowych stanowi informację dotyczącą majątku publicznego. W niniejszej sprawie zastosowanie znalazły zatem – na podstawie art. 3a Prawa prasowego – przepisy u.d.i.p. Z przepisów tych wynika, że podmiot zobowiązany do udostępniania informacji publicznej ma obowiązek podjąć określone w tej ustawie czynności, nawet jeśli żądane informacje nie stanowią informacji publicznej – w terminie wskazanym w art. 13 u.d.i.p. tj. bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku. Jeśli zatem wniosek dotyczy informacji będącej informacją publiczną organ ma obowiązek: 1) udostępnić tę informację w formie czynności materialno-technicznej w sposób i w formie zgodny z wnioskiem (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.) lub 2) wydać na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p. decyzję o odmowie jej udostępnienia w razie uznania, że zachodzą podstawy do takiej odmowy, np. wynikające z art. 5 u.d.i.p. lub 3) udzielić informacji, o których mowa w art. 13 ust. 2 i art. 14 ust. 2 u.d.i.p., wyjaśniając przyczyny braku możliwości udostępnienia informacji w terminie bądź zgodnie z wnioskiem, przy jednoczesnym wskazaniu, w jakim terminie (nie dłuższym jednak niż 2 miesiące), w jaki sposób lub w jakiej formie informacja może być udostępniona niezwłocznie (w sytuacji powiadomienia wnioskodawcy o braku możliwości realizacji jego żądania w sposób lub w formie określonych we wniosku, ze wskazaniem innego sposobu lub formy bezzwłocznego udostępnienia informacji, jeżeli w terminie 14 dni od powiadomienia wnioskodawca nie złoży wniosku o udostępnienie informacji w sposób lub w formie wskazanych w powiadomieniu, postępowanie o udostępnienie informacji umarza się (art. 14 ust. 2 u.d.i.p.) lub 4) poinformować pisemnie wnioskodawcę, że nie posiada żądanej informacji. Jak wyżej wskazano, żądanie przez skarżącego zawarte we wniosku z dnia [...] sierpnia 2014 r. dotyczyło informacji publicznej w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p., gdyż dotyczyło informacji o sprawach publicznych, a wniosek został skierowany do podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej, mimo to – żadnej ze wskazanych powyżej czynności organ nie podjął w ustawowym 14-dniowym terminie, co świadczy o bezczynności tego organu. Odnosząc się do argumentów przedstawionych w odpowiedzi na skargę należy zauważyć, że na etapie postępowania sądowego nie było już żadnych wątpliwości co do działania żądającego informacji w imieniu wskazanego czasopisma. Bezczynność zaś albo przewlekłość oceniania jest na dzień orzekania. Stąd też, wobec braku odpowiedzi na wniosek uznać należało, że organ pozostawał w bezczynności, a redaktorowi naczelnemu dziennika [...] przysługiwała skarga na bezczynność w tym przedmiocie, złożona na podstawie art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. Z powyższych względów Sąd na podstawie art. 149 § 1 zdanie 1 p.p.s.a., zobowiązał Zarząd Okręgowy PZŁ do załatwienia wniosku skarżącego z dnia [...] sierpnia 2014 r. w terminie 14 dni od daty zwrotu akt administracyjnych sprawy po uprawomocnieniu się wyroku. Jednocześnie Sąd nie dopatrzył się przesłanek do stwierdzenia na podstawie art. 149 § 1 zdanie 2 p.p.s.a., aby bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Rozstrzygnięcie w przedmiocie zasądzonych na rzecz strony skarżącej kosztów postępowania znajduje oparcie w treści art. 200, art. 205 § 2 p.p.s.a. w związku z § 2 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193) oraz § 14 ust. 2 pkt 1c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.). Na kwotę zasądzonych kosztów postępowania złożyła się również równowartość opłaty skarbowej w wysokości 17 zł od złożonego do akt sprawy dokumentu pełnomocnictwa do działania w postępowaniu sądowym w imieniu strony skarżącej.