II SAB/Go 107/18
WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2019-02-13
Skład orzekający: Krzysztof Dziedzic, Adam Jutrzenka-Trzebiatowski, Jarosław Piątek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Domu Pomocy Społecznej dopuścił się bezczynności w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, a jeśli tak, to czy miało to miejsce z rażącym naruszeniem prawa?Ratio decidendi
Sąd umorzył postępowanie w zakresie zobowiązania organu do rozpatrzenia wniosku, ponieważ informacja została udostępniona po wniesieniu skargi, ale przed jej rozpoznaniem. Jednocześnie sąd stwierdził, że organ dopuścił się bezczynności, jednak nie miała ona miejsca z rażącym naruszeniem prawa, gdyż organ poinformował o opóźnieniu, a zwłoka nie była celowa ani lekceważąca. Zasądzono zwrot kosztów postępowania na rzecz skarżącej.Stan faktyczny
Organizacja Międzyzakładowa złożyła wniosek o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej wynagrodzeń w Domu Pomocy Społecznej. Po upływie terminu na udzielenie odpowiedzi, Organizacja wniosła skargę na bezczynność organu. Organ w odpowiedzi na skargę wyjaśnił, że informacja została udostępniona po złożeniu skargi, ale przed jej rozpoznaniem przez sąd. Skarżąca zarzuciła organowi naruszenie przepisów o dostępie do informacji publicznej oraz Kodeksu postępowania administracyjnego.Rozstrzygnięcie
Sąd umorzył postępowanie w zakresie zobowiązania Dyrektora Domu Pomocy Społecznej do rozpatrzenia wniosku skarżącej, stwierdził, że Dyrektor Domu Pomocy Społecznej dopuścił się bezczynności, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, oraz zasądził od Dyrektora Domu Pomocy Społecznej na rzecz skarżącej kwotę 597 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Dziedzic (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Adam Jutrzenka-Trzebiatowski Asesor WSA Jarosław Piątek Protokolant referent stażysta Magdalena Komar po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 lutego 2019 r. sprawy ze skargi Organizacji Międzyzakładowej "S" na bezczynność Dyrektora Domu Pomocy Społecznej w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania Dyrektora Domu Pomocy Społecznej do rozpatrzenia wniosku skarżącej z dnia [...] września 2018 r. o udostępnienie informacji publicznej, II. stwierdza, że Dyrektor Domu Pomocy Społecznej w dopuścił się bezczynności, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, III. zasądza od Dyrektora Domu Pomocy Społecznej na rzecz skarżącej Organizacji Międzyzakładowej "S" kwotę 597 (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowoadministracyjnego.
W dniu 4 września 2018 r. do Domu Pomocy Społecznej (dalej jako DPS) wpłynął wniosek Organizacji Międzyzakładowej [...] (dalej jako Organizacja) o udostępnienie informacji publicznej w zakresie:
- najniższego, średniego oraz najwyższego miesięcznego wynagrodzenia zasadniczego dla poszczególnych stanowisk pracy,
- liczby etatów kalkulacyjnych na poszczególnych stanowiskach pracy,
- liczby osób zatrudnionych na poszczególnych stanowiskach pracy,
- średniego miesięcznego wynagrodzenia brutto w DPS w sierpniu 2018 r.,
- średniego miesięcznego wynagrodzenia netto w DPS w sierpniu 2018 r.,
- średniego miesięcznego wynagrodzenia zasadniczego netto w DPS w sierpniu 2018 r.
Do wniosku załączono tabelę według której informacja powinna zostać udostępniona.
Pismem z [...] października 2018r. Organizacja zwróciła się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. ze skargą na bezczynność DPS w zakresie rozpatrzenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej wnosząc o zobowiązanie DPS do rozpatrzenia w terminie 14 dni wniosku o udzielenie informacji publicznej z dnia [...] września 2018 r. oraz zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych. Skarżąca zarzuciła organowi naruszenie:
- art. 61 Konstytucji RP praz art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2018 r. poz. 1330 ze zm., dalej jako u.d.i.p.) poprzez nieuzasadnione odmówienie dostępu do informacji publicznej,
- art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. poprzez nieudostępnienie informacji publicznej przez organ do tego zobowiązany,
- art. 16 ust. 1 u.d.i.p. gdyż wbrew wymogom określonym w tym art. organ nie wydał decyzji co narusza równocześnie art. 8, 11 i art. 107 kpa.
W skardze podano, iż do dnia wniesienia skargi wniosek z dnia [...] września 2018 r. pozostał bez odpowiedzi, mimo ciążącego na organie obowiązku w tym zakresie wynikającym z u.d.i.p.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie wyjaśniając, iż w dniu 4 września 2018 r. skarżąca złożyła dwa wnioski o udostępnienie informacji publicznej i pismem z [...] września 2018 r. udostępniona została przez organ informacja odnośnie pierwszego wniosku wraz z informacją, że drugi wniosek (którego dotyczy skarga) zostanie rozpoznany po powrocie z urlopu wypoczynkowego (21 września 2018 r.) pracownika odpowiedzialnego za księgowość i kadry. Organ podał, iż pismem z [...] października 2018 r. przekazał skarżącej żądaną informację i w tym samym dniu wpłynęła do organu skarga. Zdaniem organu zgodnie z art. 13 u.d.i.p. skarżąca została powiadomiona przez organ w terminie 14 dni o powodach opóźnienia w rozpoznaniu wniosku, a sprawę załatwiono w dopuszczalnym terminie 2 miesięcy.
W piśmie z [...] lutego 2019 r. pełnomocnik strony skarżącej odnosząc się do odpowiedzi na skargę stwierdził, iż wbrew stanowisku organu informacja publiczna została udostępniona stronie skarżącej po złożeniu skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 i 9 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.Dz.U.2018.1302, dalej jako p.p.s.a.), kontrola działalności administracji publicznej sprawowana przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. W przypadku skarg na bezczynność kontroli sądu poddawany jest brak aktu lub czynności w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie.
Stosownie do art. 149 § 1 p.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a:
1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności;
2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa;
3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania.
Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.). Ponadto sąd w przypadku, o którym mowa w § 1, może orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 (art. 149 § 2 p.p.s.a.).
Skarga w niniejszej sprawie dotyczy bezczynności Dyrektora Domu Pomocy Społecznej w przedmiocie rozpoznania wniosku z [...] września 2018 r. Organizacji Międzyzakładowej [...] o udostępnienie informacji publicznej w zakresie szczegółowych danych o wysokości wynagrodzeń w DPS.
Tryb i zasady rozpoznawania tego rodzaju wniosków określa ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1330 z późn. zm., dalej jako u.d.i.p.). Na gruncie tej ustawy udostępnienie informacji publicznej powinno nastąpić bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.). Jednak jeśli informacja publiczna nie może być udostępniona w tym terminie, podmiot obowiązany powiadamia o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 2 u.d.i.p.).
W rozpoznawanej sprawie Dyrektor DPS odpowiadając na wniosek skarżącej poinformował w piśmie z [...] września 2018 r., że wniosek zostanie rozpoznany po powrocie z urlopu wypoczynkowego (21 września 2018 r.) pracownika odpowiedzialnego za księgowość i kadry. Organ nie wskazał w tym piśmie, że działa na podstawie art. 13 ust. 2 u.d.i.p., ani też nie wskazał terminu, w którym żądana informacja zostanie udzielona, jak tego wymaga art. 13 ust. 2 u.d.i.p. Organ wskazał jedynie datę powrotu z urlopu pracownika, który miał żądaną informację przygotować - 21 września 2018 r., jednak po upływie tej daty informacja nie została udzielona. Nastąpiło to dopiero w dniu wpłynięciu do organu skargi – 24 października 2018 r., a więc po upływie ponad miesiąca od wskazanej daty 21 września 2018 r.
W świetle powyższych okoliczności nie można przyjąć, że organ zachował przewidziane w art. 13 ust. 2 u.d.i.p. warunki przedłużenia 14 – dniowego terminu udostępnienia informacji albowiem jedyna wskazana w piśmie z [...] września 2018 r. data - 21 września 2018 r. nie była datą udzielenia informacji. Należało zatem uznać, że organ uchybił terminowi udzielenia informacji publicznej określonym w powołanym art. 13 ust. 1 i 2 u.d.i.p..
Ponieważ jednak organ po wniesieniu skargi, ale przed jej rozpoznaniem udzielił odpowiedzi na wniosek skarżącej, postępowanie sądowe w części dotyczącej nakazania organowi rozpatrzenia w zakreślonym terminie wniosku podlegało na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. umorzeniu jako bezprzedmiotowe z uwagi na brak możliwości zastosowania przez sąd trybu przewidzianego w art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a.
Udostępnienie informacji publicznej po wniesieniu skargi, a przed jej rozpoznaniem, nie zwalnia jednak sądu od podjęcia pozostałych rozstrzygnięć właściwych dla tego typu skargi. W związku z powyższym na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. należało stwierdzić, że organ dopuścił się bezczynności i jednocześnie na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a. Sąd stwierdził, że nie nastąpiło to z rażącym naruszeniem prawa.
Rażącym naruszeniem prawa jest naruszenie ciężkie, które nosi cechy oczywistej i wyraźnej sprzeczności z obowiązującym prawem, niepozwalające na zaakceptowanie w demokratycznym państwie prawa i wywołujące dotkliwe skutki społeczne lub indywidualne (por. B. Adamiak i J. Borkowski, Komentarz do kodeksu postępowania administracyjnego, Warszawa 1998 r., s. 808-812). Dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ ustawowych obowiązków, czyli także terminów załatwienia sprawy. Przekroczenie musi być znaczne i nie dające się racjonalnie usprawiedliwić.
W sprawie niniejszej bezczynność nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa, albowiem organ niezwłocznie po wpłynięciu wniosku poinformował, że nie udzieli informacji w terminie 14-dniowym, jednak nie zachował przy tym w sposób prawidłowy trybu określonego art. 13 ust. 2 u.d.i.p.. Zwłoka nie była zatem celowym działaniem i nie nosiła cech lekceważącego traktowania obowiązków nakładanych przez u.d.i.p. Ponadto informacja została udzielona w dniu wpłynięcia skargi do organu. W tej sytuacji nie można mówić o rażącym naruszeniu prawa, nie było też uzasadnienia dla wymierzenia organowi grzywny przyznania od organu na rzecz skarżącej sumy pieniężnej.
O kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. zasądzając od organu na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów w kwocie 597 zł, na którą to kwotę składa się uiszczona opłata sądowa w wysokości 100 zł, wynagrodzenie pełnomocnika skarżącej będącego adwokatem w wysokości 480 zł, ustalone na podstawie § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. 2015.1800.) oraz uiszczona opłata skarbowa od udzielonego pełnomocnictwa w wysokości 17 zł.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło