II SAB/Go 126/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Michał Ruszyński po rozpoznaniu w dniu 26 stycznia 2023 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi T.M. na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie rozpoznania odwołania postanawia: odrzucić skargę. Pismem nadanym dnia 21 listopada 2022 r. T.M. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. skargę na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie rozpoznania odwołania od decyzji z dnia [...] września 2022 r. nr [...] Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej, którą organ odmówił uchylenia swojej decyzji z dnia [...] stycznia 2016 r. nr [...] o odmowie przyznania świadczenia w formie specjalnego zasiłku opiekuńczego. W odpowiedzi na skargę organ administracji wniósł o oddalenie skargi. Podał, że decyzją z dnia [...] listopada 2022 r. nr [...] Kolegium rozpoznało odwołanie skarżącego od decyzji Kierownika GOPS z dnia [...] września 2022 r. Rozstrzygnięciem tym Kolegium uchyliło ww. decyzję z [...] września 2022 r. i umorzyło postępowanie przed organem I instancji. Decyzję SKO z dnia [...] listopada 2022 r. skarżący odebrał w dniu 24 listopada 2022 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm., zwanej dalej w skrócie p.p.s.a.), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 tego przepisu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a ww. przepisu. Stosownie natomiast do art. 149 p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa oraz stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania (§ 1 pkt 1-3). Jednocześnie sąd stwierdza czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (§ 1a). W literaturze przyjmuje się, że bezczynność organu administracji publicznej zachodzi wówczas, gdy w prawnie określonym terminie wymieniony organ nie podejmie żadnych czynności w sprawie lub gdy wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie jednakże mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie zakończył go wydaniem stosownego aktu lub nie podjął czynności (T. Woś (w:) T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Postępowanie sądowoadministracyjne, Warszawa 2004, s. 84). W rozpoznawanej sprawie pismem nadanym dnia 21 listopada 2022 r. T.M. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. skargę na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie rozpoznania odwołania od decyzji z dnia [...] września 2022 r. Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej. Z akt sprawy wynika jednak, że decyzją z dnia [...] listopada 2022 r., po rozpatrzeniu ww. odwołania skarżącego Kolegium uchyliło decyzję organu I instancji z dnia [...] września 2022 r. oraz umorzyło postępowanie przed organem I instancji. Opisany stan faktyczny wskazuje, że skarga na bezczynność została wniesiona po zakończeniu postępowania administracyjnego. W tym miejscu wskazać należy, że zgodnie z uchwałą Naczelnego Sądu Administracyjnego podjętą w dniu 22 czerwca 2020 r., sygn. akt II OPS 5/19, wniesienie skargi na bezczynność po zakończeniu przez organ administracji publicznej prowadzonego postępowania przez wydanie decyzji ostatecznej stanowi przeszkodę w merytorycznym rozpoznaniu takiej skargi przez sąd administracyjny w zakresie rozstrzygnięcia podjętego na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. W uzasadnieniu ww. uchwały wskazano, że za niedopuszczalną należy uznać skargę na bezczynność wniesioną po zakończeniu postępowania administracyjnego. Odmienne rozumowanie oznaczałoby, że środek ten zamiast w swoim celu zmierzać do likwidacji stanu bezczynności, powiązany byłby zasadniczo z celem wykraczającym poza zakres postępowania administracyjnego, a więc z dążeniem do uzyskania prejudykatu. Sąd w pełni aprobuje powyższy pogląd NSA wyrażony w ww. uchwale. Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, że pogląd "(...) sprowadzający się do dopuszczalności rozstrzygania spraw ze skarg na bezczynność w razie załatwienia sprawy administracyjnej przed wniesieniem skargi jest, w ocenie składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego, nieprawidłowy z tego podstawowego powodu, że zakończenie postępowania, którego sposób prowadzenia jest skarżony, skutkuje ustaniem stanu podlegającego kontroli sądowej tj. stanu bezczynności". Przedmiotowa uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z 22 czerwca 2020 r. sygn. akt II OPS 5/19 wiąże więc także Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w przedmiotowej sprawie. Skoro skarżący wniósł skargę do sądu administracyjnego już po wydaniu przez organ rozstrzygnięcia w sprawie, czyli po ustaniu bezczynności, należało uznać, że skarga jest niedopuszczalna. Wobec tego Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.