II SAB/Go 13/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie: Sędzia WSA Marek Szumilas po rozpoznaniu w dniu 29 marca 2012r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J.L. na bezczynność Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych w przedmiocie dofinansowania zakupu komputera postanawia: odrzucić skargę. W dniu 2 lutego 2012r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. wpłynęła skarga J.L. na bezczynność Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych. Skarga ta została w dniu 3 lutego 2012r. przesłana do organu, o czym skarżący został zawiadomiony. 15 lutego 2012r. do Sądu wpłynął wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Postanowieniem z dnia 23 lutego 2012r. (sygn. akt II SO/Go 2/12) referendarz sądowy przyznał J.L. prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego. Pismem z dnia [...] marca 2012r. Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych przesłał ww. skargę wraz z aktami sprawy i wniósł o oddalenie skargi. Organ wskazał, iż skarżący nie podał czego zarzucana bezczynność miałaby dotyczyć. Wobec powyższego, zarządzeniem z dnia 13 marca 2012r. Przewodniczący Wydziału wezwał pełnomocnika skarżącego do sprecyzowania, w terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwania, skargi poprzez wskazanie numeru i daty zaskarżonego aktu lub zaskarżonej czynności bądź bezczynności organu oraz oznaczenie organu, którego działalności lub bezczynności skarga dotyczy – pod rygorem odrzucenia skargi. Pismem z dnia [...] marca 2012r. pełnomocnik skarżącego wskazał, iż skarżący skarży bezczynność Funduszu w przedmiocie nierozpoznania wniosku o dofinansowanie ze środków Funduszu zakupu komputera w ramach programu "P" na podstawie wniosku "O" z dnia [...] marca 2011r. Organem, którego bezczynność dotyczy jest Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skargę należało odrzucić. Stosownie do art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270 z późn. zm.) – zwanej dalej "p.p.s.a." Sąd jest właściwy w sprawach skarg na bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4a tego przepisu. W związku z powyższym skarga na bezczynność organu jest dopuszczalna tylko jeżeli organ administracji publicznej, będąc do tego prawnie zobowiązanym nie podejmuje decyzji administracyjnej, postanowienia w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończącego postępowanie w sprawie, a także postanowienia rozstrzygającego sprawę co do istoty (pkt 2), postanowienia w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie (pkt 3), innego aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa (pkt 4), pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego wydawanej w indywidualnej sprawie (pkt 4a). Warunkiem dopuszczalności skargi na bezczynność organu jest zatem przede wszystkim wystąpienie podstawy prawnej do określonego zachowania się organu wobec przedstawionego żądania strony. Przedmiotem zaskarżenia w niniejszym postępowaniu jest bezczynność Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych w przedmiocie w przedmiocie dofinansowania zakupu komputera w ramach programu "P" na podstawie wniosku "O" z dnia [...] marca 2011r. Sprawa której dotyczy niniejsze postępowanie nie mieści się w kategorii spraw, w których organ byłby zobowiązany do podjęcia sformalizowanego aktu administracyjnego. Stosownie do art. 45 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (tekst jednolity Dz. U. 2011 r. Nr 127 poz. 721 ze zm.) Fundusz jest państwowym funduszem celowym, w rozumieniu przepisów o finansach publicznych. Natomiast na podstawie art. 47 ust. 1 pkt 4 lit. a ww. ustawy, środki Funduszu przeznacza się także na programy zatwierdzone przez Radę Nadzorczą, służące rehabilitacji społecznej i zawodowej, w szczególności adresowane do osób niepełnosprawnych oraz do rodzin, których członkami są osoby niepełnosprawne. Przepisy ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych nie wskazują, że realizacja programów oraz rozpoznawanie wniosków składanych w ramach programów, o których mowa w art. 47 ust. 1 pkt 4 lit. a ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych, następuje poprzez wydawanie sformalizowanych aktów administracyjnych. Sąd zauważa, że tam gdzie ustawodawca uprawnia do wydawania decyzji administracyjnych Prezesa Zarządu PFRON (bo tylko on reprezentuje Fundusz na zewnątrz i może wydawać decyzje administracyjne), czyni to wyraźnie. I tak na podstawie art. 49 ww. ustawy Prezes posiada uprawnienia organów podatkowych określone w Ordynacji podatkowej w zakresie wpłat na Fundusz. W przypadku programu P materialnoprawną podstawę działania PFRON stanowi art. 47 ust. 1 pkt 4 lit. a ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych oraz uchwały Zarządu PFRON. Z art. 47 ust. 1 pkt 4 lit. a ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych jako przepisu powszechnie obowiązującego nie wynika aby PFRON miał obowiązek rozpoznawania wniosków o pomoc, w ramach przyjętych programów, w formie decyzji administracyjnej. Co prawda przepis art. 45 ust. 3a ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych stanowi, że przy rozpatrywaniu i rozstrzyganiu spraw przez Fundusz, w zakresie nieuregulowanym w odrębnych przepisach, stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego jak również art. 66 ww. ustawy wskazuje, iż w sprawach nieunormowanych przepisami ustawy stosuje się Kodeks postępowania administracyjnego jednakże te ogólne odesłania do Kodeksu postępowania administracyjnego nie jest tożsame z koniecznością wydawania przez Prezesa PFRON aktów administracyjnych w trakcie realizacji zatwierdzonych przez Radę Nadzorczą programów służących rehabilitacji zawodowej i społecznej. Ponadto pism kierowanych do wnioskodawców nie można zaliczyć do aktów o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ppsa. Zgodnie z tym przepisem kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Treść cytowanego przepisu wskazuje, że akt lub czynność musi dotyczyć uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Konieczne więc jest odniesienie takiego aktu lub czynności do przepisu prawa powszechnie obowiązującego, który określa uprawnienie lub obowiązek. W niniejszej sprawie jak wskazano już wyżej podstawą udzielania pomocy w ramach programu "P" stanowi akt zatwierdzony przez Radę Nadzorczą, którego nie można w świetle art. 87 Konstytucji RP zaliczyć do aktów prawa. Z powyższego wynika, iż jeżeli określone uprawnienie wynika z ww. aktu to nie można uznać, iż jest to uprawnienie wynikające z przepisów prawa, a zatem ewentualna bezczynność organu w rozpoznaniu wniosku nie będzie podlegać kognicji sądów administracyjnych. Na marginesie Sąd zauważa, iż PFRON w odpowiedzi na wnioski skarżącego informował go pismami z dnia [...] marca 2011r. ([...]), z dnia [...] września 2011r. ([...]), z dnia [...] września 2011r. ([...]) i [...] listopada 2011r. ([...]) o braku wyznaczonego terminu do składania wniosków w ramach programu "P" i możliwości złożenia wniosku w ramach innego programu np. "S". Ponadto skarżący był informowany, że przepisy kodeksu postępowania administracyjnego nie mają zastosowania do rozpatrywania spraw dotyczących przedmiotowych programów. Wobec powyższego należy stwierdzić, iż przedmiot skargi nie dotyczy materii, w której organ byłby zobligowany na podstawie prawa materialnego do wydania jakiejkolwiek decyzji, czy postanowienia czy tez innego aktu lub podjęcia czynności o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. i dlatego Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.