II SAB/Go 18/07
PostanowienieWSA w Gorzowie Wielkopolskim2007-11-30
Skład orzekający: Aleksandra Wieczorek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pismo zawierające żądanie zasądzenia odszkodowania za szkodę wyrządzoną przez niewłaściwe utrzymanie rowu melioracyjnego oraz zobowiązanie do renowacji tego rowu, skierowane przeciwko Skarbowi Państwa reprezentowanemu przez Starostę, stanowi sprawę sądowoadministracyjną podlegającą kognicji sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Pismo zawierające żądanie zasądzenia odszkodowania za szkodę oraz zobowiązania do renowacji rowu melioracyjnego, oparte na przepisach Kodeksu Cywilnego, ma charakter sprawy cywilnej, a nie sądowoadministracyjnej. W związku z tym, nie podlega ono kognicji sądu administracyjnego, który jest właściwy do kontroli działalności administracji publicznej w zakresie określonym w art. 3 PPSA. Skarga w takiej sprawie podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 PPSA.Stan faktyczny
Skarżący skierował do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego pismo nazwane pozwem, domagając się zasądzenia od Skarbu Państwa (reprezentowanego przez Starostę) kosztów remontu budynku mieszkalnego oraz renowacji rowu melioracyjnego, a także powołania biegłego. Argumentował, że niewłaściwy stan rowu melioracyjnego, będącego własnością Skarbu Państwa, spowodował szkodę w jego budynku. Skarżący wskazywał na bezczynność organów administracji w tej sprawie. Sąd wezwał do sprecyzowania, czy pismo stanowi skargę na działalność administracji publicznej. Skarżący odpowiedział, że występuje jako powód, pozwanym jest Starostwo, a pozew oparty jest na przepisach PPSA, wyrażając gotowość określenia pozwu jako skargi. Starosta wniósł o oddalenie skargi, twierdząc, że nie ma podstaw do uznania jego bezczynności.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aleksandra Wieczorek, , , po rozpoznaniu w dniu 30 listopada 2007 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi [...] na bezczynność Starosty Powiatu w przedmiocie pokrycia kosztów remontu budynku mieszkalnego postanawia: odrzucić skargę
W dniu 20 września 2007 roku do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. wpłynął pozew E.C. skierowany przeciwko Skarbowi Państwa, reprezentowanemu przez Starostę Powiatu S. W pozwie skarżący domaga się zasadzenia na jego rzecz : 1. "kosztu remontu (...) budynku mieszkalnego na zasadzie art. 417 § 1 i § 2 Kodeksu Cywilnego", 2. "zasądzenia od pozwanego Starostwa Powiatu renowacji rowu melioracyjnego znajdującego się 4,20 mb. od frontowej ściany jego budynku mieszkalnego", 3. powołania " biegłego sądowego w celu opracowania ekspertyzy technicznej dotyczącej oceny stanu technicznego jego budynku mieszkalnego z uwagi na występujące niezgodności w opracowanej ekspertyzie przez PZITB z miesiąca stycznia 2007r. w pkt. 8." W uzasadnieniu pozwu wskazywał na brak możliwości uzyskania adekwatnych odpowiedzi na kierowane przez niego pisma do wszystkich instancji organów administracji począwszy od Urzędu Gminy w S. poprzez Starostwo Powiatu w S., Urząd Marszałkowski w Z. oraz Urząd Wojewódzki . Wywodził, iż w odległości 4,20 metrów od jego budynku mieszkalnego, wzdłuż jego posesji przechodzi rów melioracyjny o długości 110 metrów wykopany w 1960 roku i będący własnością Skarbu Państwa. Podczas renowacji rowu wykopano dreny kamionkowe, a pozostawiono rów odwadniający, który z biegiem lat stał się rowem nawadniającym wobec czego w maju 1995 roku powiadomił Urząd Gminy w S. i rozpoczął starania o doprowadzenie rowu do należytej funkcjonalności. Widząc zarysowania na murach budynku mieszkalnego w lipcu 1999 roku poinformował o istniejącym stanie Urząd Gminy w S. oraz Starostwo Powiatu w S., które pozostały bezczynne. Wobec tego, że zarysowania murów budynku przekształcały się w szczeliny pismem z dnia [...] roku ponownie zwrócił się do Urzędu Gminy oraz Starostwa Powiatu w S. W odpowiedzi na to pismo w dniu [...] roku komisja Starostwa Powiatowego w połączeniu Zarządem Melioracji i Urządzeń Wodnych Inspektoratu w S. oraz pracownika Urzędu Gminy spisała protokół, nie podejmując żadnych działań. W dniu [...] roku Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego również sporządził protokół oględzin. Przez okres dwóch lat Starostwo nie podejmowało żadnych działań mimo, że Zarząd Melioracji i Urządzeń Wodnych w Z. otrzymał pismo
z Urzędu Marszałkowskiego z prośbą o zbadanie sprawy i zajęcie stanowiska. Wobec uzyskania od Wojewody informacji, iż właścicielem nieruchomości, na której znajduje się przedmiotowy rów jest Skarb Państwa, w którego imieniu działa Starosta Powiatu, wszystkie pisma kierował już do Starostwa . Pismem z dnia [...] roku zwrócił się do Starosty Powiatu o wydanie decyzji przedstawiając jednocześnie dwie alternatywy załatwienia sprawy. W odpowiedzi na pismo z dnia [...] roku otrzymał zawiadomienie od Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o przeprowadzeniu kontroli w sprawie nie załatwionej oceny stanu technicznego budynku mieszkalnego w związku z oględzinami z dnia [...] roku. W dniu [...] roku spisano następny protokół oględzin , w oparciu o który Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał postanowienie [...], zobowiązujące go do przedstawienia oceny stanu technicznego budynku mieszkalnego. W związku z tym zlecił on opracowanie ekspertyzy technicznej Polskiemu Związkowi Inżynierów i Techników Budownictwa-Oddział [...], której punkt 8 uzasadnia wniosek o powołanie biegłego sądowego z zakresu budownictwa dla oceny wniosków niej zawartych. Wskazywał, iż po przekazaniu ekspertyzy Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w S. w odpowiedzi otrzymał pismo z dnia [...] zobowiązujące go do wykonania projektu budowlanego w celu poprawnego wykonania robót budowlanych, wyszczególnionych w pkt. 8. 3 ekspertyzy, zabezpieczających budynek mieszkalny. Pismem z dnia [...] roku odmówił opracowania projektu budowlanego, bowiem poniósł już koszt opracowania ekspertyzy w kwocie 3000 zł i do której ma poważne zastrzeżenia jak i z tego powodu, że renowacja rowu melioracyjnego była wykonywana w ramach inwestycji Skarbu Państwa. Zdaniem skarżącego, koszty remontu jego budynku mieszkalnego winien ponieść w pełni, na zasadzie Kodeksu Cywilnego, Skarb Państwa, w którego imieniu działa Starosta Powiatu. Wywodził również, że wobec odmowy opracowania projektu budowlanego otrzymał postanowienie [...] od którego złożył odwołanie do Wojewody , w wyniku czego zostało ono uchylone. Mimo to pismem z dnia [...] roku Starostwo zobowiązało go do zabezpieczenia budynku, co naraża go na koszty w wysokości 30 - 40 000 złotych. Zdaniem skarżącego, postępowanie Starostwa Powiatowego jest opieszałe, niekompetentne i stanowi przejaw ignorancji obywatela w Państwie prawa i sprawiedliwości, opartym na rzekomych wartościach chrześcijańskich.
Wezwany zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału do sprecyzowania czy nadesłane pismo ( pozew) stanowi skargę na działalność administracji publicznej, a w takim
przypadku do uzupełnienia jej braków (oznaczenie organu, którego działalności lub bezczynności skarga dotyczy, wskazanie numeru i daty zaskarżonego aktu lub czynności, określenie interesu prawnego ) skarżący udzielił odpowiedzi pismem nadesłanym [...] roku. Wskazał w nim, iż występuje w charakterze powoda, pozwanym jest Starostwo Powiatu S., a pozew oparty jest o przepisy art. 63, 64 § 1 - 3 oraz 3 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2002 roku, Nr 153, póz. 1270 ze zm. - dalej zwanej: ppsa ). Stwierdził, iż w pozwie w sposób dostateczny określił organ, którego bezczynność dotyczy. Odnosząc się do zobowiązania wskazania daty i numeru zaskarżonego aktu oświadczył, iż już w pozwie wskazał, że chodzi o opieszałość, niekompetencję i daleko posuniętą ignorancję obywatela w państwie prawa. Wyraził też gotowość określenia swego pozwu jako skargi.
W nadesłanej w dniu [...] roku odpowiedzi na skargę Starosta S. wniósł o oddalenie skargi. W uzasadnieniu wywodził, iż właścicielem działki nr [...], na której znajduje się rów melioracyjny graniczący z posesją E. C., jest Skarb Państwa. Przedstawiał kroki podejmowane przez skarżącego w związku z jego przekonaniem, iż stan techniczny rowu melioracyjnego jest przyczyną pogarszania się stanu technicznego jego budynku mieszkalnego jak też wywołane nimi działania organów, w tym podejmowane akty Starostwa, Wojewody i organów nadzoru budowlanego. Zdaniem Starosty, brak jest podstaw do uznania jego bezczynności bowiem skarżący uzyskiwał właściwe odpowiedzi na kierowane do organu pisma.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :
Skarga podlegała odrzuceniu.
Na wstępie rozważań należy wskazać, iż badanie merytorycznej zasadności skargi poprzedza sprawdzenie, czy sprawa będąca przedmiotem skargi należy do właściwości sądu administracyjnego.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. nr 153, póz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zasadą jest, że kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.
Ustawodawca dla określenia właściwości sądów administracyjnych zastosował pojęcie sprawy sądowoadministracyjnej. Sprawa sądowoadministracyjna to rozpoznanie i rozstrzygnięcie przez sąd administracyjny skargi na zgodność z prawem działania lub bezczynności organów wykonujących administrację publiczną. Elementem konstytutywnym sprawy sądowoadministracyjnej jest kontrola przez sąd administracyjny działalności administracji publicznej. Poddanie w przepisie art. 1 ustawy - Prawo o ustroju sądów administracyjnych wykonywania administracji publicznej kontroli sądu administracyjnego nie oznacza, że cała działalność administracji publicznej została taką kontrolą objęta. Ograniczenie jej zakresu wynika z treści art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, który enumeratywnie wylicza formy działania administracji publicznej podlegające kontroli przez sądy administracyjne.
W myśl art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4.
W rozpatrywanej sprawie zasadniczym zagadnieniem wymagającym rozstrzygnięcia było to, czy sprawa wszczęta przed sądem administracyjnym pismem z dnia 17 września 2007 roku, nazwanym pozwem, ma charakter sprawy sądowoadministracyjnej czy też nie należy do właściwości sądu administracyjnego. W ocenie Sądu, analiza treści pisma E.C. prowadzi do wniosku, że nie stanowi ono skargi na żadną z form działania organu administracji
publicznej ( Starosty S. ) wskazanych w pkt 1-4 art. 3 ppsa ani też skargi na jego bezczynność w zakresie wydania jednego z aktów o jakich mowa w pkt 1-4. Zdaniem Sądu, w piśmie z dnia [...] roku zawarte jest w istocie żądanie wszczęcia postępowania w sprawie zasadzenia od Skarbu Państwa, reprezentowanego przez Starostę Powiatu S., odszkodowania ( w wysokości kosztów remontu budynku mieszkalnego ) z tytułu poniesionej przez powoda szkody. Żądanie naprawienia poniesionej szkody i drugie zgłoszone w pozwie żądanie tj. zobowiązania pozwanego do dokonania renowacji rowu melioracyjnego opiera się na twierdzeniu powoda, iż utrzymywanie rowu melioracyjnego w niewłaściwym stanie przez jego właściciela czyli Skarb Państwa wyrządziło po jego stronie szkodę w postaci pogorszenia stany technicznego budynku ( zarysowywania i pękania ścian budynku mieszkalnego ) i konieczność jego remontu oraz rodzi też konieczność usunięcia przyczyny powstania szkody. Natomiast środkiem dowodowym dla wykazania zasadności roszczeń E. C. ma być wnioskowana opinia biegłego sądowego z zakresu budownictwa. W istocie zatem sprawa ma charakter sprawy cywilnej, a nie sądowoadministracyjnej. Skarżący ma zatem dla dochodzenia zgłaszanych roszczeń otwartą drogę procesu cywilnego. Skoro sprawa niniejsza nosi znamiona sprawy cywilnej, zatem w myśl art. 1 Kodeksu postępowania cywilnego podlega kognicji sądów powszechnych, w związku z czym nie należy do właściwości sądu administracyjnego.
W świetle powyższych okoliczności, stosownie do treści art. 58 § 1 pkt 1 pppsa, należało orzec o odrzuceniu skargi ( pozwu ) z dnia [...] roku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło