II SAB/Go 24/16

Dnia 30 czerwca 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aleksandra Wieczorek po rozpoznaniu w dniu 30 czerwca 2016 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R.J. na bezczynność Burmistrza Gminy w przedmiocie udostepnienia informacji publicznej p o s t a n a w i a : odrzucić skargę. R.J. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. skargę na bezczynność Burmistrza Gminy w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej na wniosek z dnia [...] listopada 2015 r. Wniosek ten zawierał żądanie udostępnienia w wersji elektronicznej, na podany adres poczty elektronicznej, rejestru zawieranych przez Gminę umów, składającego się z numeru umowy, daty jej zawarcia, nazwy podmiotu, z którym zawarto umowę, trybu jej zawarcia (podstawy prawnej), przedmiotu umowy, okresu obowiązywania, jej wartości – za wyjątkiem umów z zakresu prawa pracy. Skarga powyższa została wniesiona dnia 24 stycznia 2016 r. pocztą elektroniczną, opatrzona podpisem elektronicznym. Nadto wnosząc skargę R.J. nie uiścił należnego wpisu sądowego. W dniach 14 oraz 15 lutego 2016 r. R.J. przesłał do Urzędu Miejskiego pocztą elektroniczną oświadczenia, iż wobec odebrania żądanego rejestru umów cofa skargę z dnia [...] stycznia 2016 r. W odpowiedzi na skargę Burmistrz Miasta oświadczył, iż uwzględnia skargę w całości, skarżącemu udzielono oczekiwanej przez niego informacji publicznej w wersji elektronicznej oraz stwierdził, iż w jego ocenie zaistniała bezczynność nie miała miejsca z naruszeniem prawa. Po przekazaniu przez Burmistrza Gminy skargi wraz z aktami sprawy do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp., zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 25 lutego 2016 r. skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 100 zł – stosownie do treści § 2 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193) – w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi. Nadto został wezwany do usunięcia braku formalnego skargi poprzez jej własnoręczne podpisanie, również pod rygorem jej odrzucenia. Jednocześnie, w związku z treścią odpowiedzi na skargę oraz opisanymi wyżej oświadczeniami skarżącego z dnia [...] oraz [...] lutego 2016 r. został on wezwany do wskazania w terminie 7 dni aktualnego stanowiska w sprawie, w tym czy skargę podtrzymuje, czy tez ją cofa, pod rygorem uznania, że skargę podtrzymuje. Powyższe wezwania zostały wysłane do skarżącego pocztą, listem poleconym. Z uwagi na brak zwrotnego potwierdzenia odbioru przez skarżącego przesyłki pocztowej zawierającej opisane wyżej wezwania, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. podjął szereg czynności mających na celu ustalenie daty doręczenia skarżącemu powyższej przesyłki. Jednakże dwie reklamacje skierowane do Poczty Polskiej pozostały bez odpowiedzi. W tej sytuacji skarżącemu powtórnie doręczono opisane wyżej wezwania oraz odpis zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, a także wystąpiono do Dyrektora Oddziału Poczty Polskiej z prośbą o interwencję celem wyeliminowania tego typu sytuacji w przyszłości. Powtórne wezwanie zostało doręczone skarżącemu dnia 8 czerwca 2016 r. (k. 37 akt sądowych). Ponadto dopiero na skutek interwencji Dyrektora Oddziału Poczty Polskiej do Sądu wpłynęło zwrotne potwierdzenie odbioru przez skarżącego pierwszej przesyłki z dnia 2 marca 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skargę należało odrzucić. Tytułem wstępu wskazać należy, iż w sytuacji dwukrotnego doręczenia skarżącemu odpisu zarządzenia do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, a także wezwań do uzupełnienia jej braku formalnego oraz do podania aktualnego stanowiska w sprawie, za wywierające skutki prawne przyjęto drugie z doręczeń, dokonane dnia 8 czerwca 2016 r. Z uwagi na to, że oświadczenia skarżącego z [...] oraz [...] lutego 2016 r. o cofnięciu skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. zostały skierowane nie do Sądu lecz do organu administracji publicznej, a ponadto nie zostały opatrzone własnoręcznym podpisem, gdyż zostały złożone pocztą elektroniczną, należało wezwać skarżącego do podania aktualnego stanowiska w sprawie. Brak odpowiedzi skarżącego w tym zakresie w wyznaczonym terminie obligował Sąd do uznania, zgodnie z nałożonym rygorem, że skarżący skargę podtrzymuje. Jednakże merytoryczną analizę zasadności skargi poprzedza każdorazowo kontrola wymogów jej dopuszczalności. Postępowanie sądowoadministracyjne może toczyć się bowiem wyłącznie na podstawie skutecznie wniesionej skargi. Stosownie do treści art. 220 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 718) zwanej dalej ppsa., sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona opłata. W myśl art. 212 § 1 ppsa opłatą sądową jest wpis sądowy od skargi. W sytuacji gdy skarga nie zawiera wpisu sądowego, strona wnosząca skargę powinna na wezwanie sądu w terminie siedmiu dni uiścić wskazaną przez sąd kwotę. Zaniedbanie tegoż obowiązku skutkuje obligatoryjnym odrzuceniem skargi, o czym stanowi art. 220 § 3 ppsa. Z kolei stosownie do treści art. 57 § 1 ppsa skarga powinna zawierać elementy wymienione w tym przepisie (wskazanie zaskarżonej decyzji, postanowienia, innego aktu lub czynności, oznaczenie organu, którego działania lub bezczynności skarga dotyczy, określenie naruszenia prawa lub interesu prawnego), jednak przede wszystkim powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym. Wymagania te zostały określone w art. 46 ppsa. Jednym z tych wymogów jest podpis strony albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika (art. 46 § 1 pkt 4 p.p.s.a.). Brak któregoś ze wspomnianych elementów stanowi brak formalny skargi. Zgodnie z art. 49 § 1 ppsa, jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. W przypadku skargi nieuzupełnienie w powyższym terminie braków formalnych skutkuje jej odrzuceniem, co wynika z treści art. 58 § 1 pkt 3 ppsa. Odnosząc się do faktu opatrzenia przez R.J. wniesionej przez niego skargi podpisem elektronicznym wskazać należy, iż w aktualnie obowiązującej wersji ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi brak jest przepisu, który uprawniałby strony do składania w tym postępowaniu pism drogą elektroniczną z wykorzystaniem podpisu elektronicznego. W obowiązującym stanie prawnym, z uwagi na treść art. 46 pkt 4 ppsa, złożenie w sądzie pisma (w tym skargi) opatrzonego bezpiecznym podpisem elektronicznym w rozumieniu art. 3 pkt 2 ustawy z dnia 18 września 2001 r. o podpisie elektronicznym (t.j. Dz. U. z 2013 r. poz. 262) nie może zostać uznane za skuteczne wniesienie tego pisma. Konieczne jest opatrzenie pisma własnoręcznym podpisem, bowiem tylko taki podpis spełnia wymagania wynikające z art. 46 § 1 pkt 4 ppsa. Na marginesie dodać należy, iż skuteczne wnoszenie do sądu administracyjnego pism opatrzonych bezpiecznym podpisem elektronicznym będzie możliwe od dnia 11 lutego 2017 r., na skutek wejścia w życie w tym dniu przepisu art. 4 ustawy z dnia 10 stycznia 2014 r. o zmianie ustawy o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2014 r. poz. 183) – o ile ten stan prawny nie zostanie zmieniony przez ustawodawcę. W okolicznościach niniejszej sprawy ze zwrotnego potwierdzenia odbioru (k. 37 akt sądowych) wynika, iż odpis zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu oraz wezwanie do usunięcia braku formalnego skargi zostały prawidłowo doręczone skarżącemu dnia 8 czerwca 2016 r. Termin do wykonania zarządzeń rozpoczął zatem swój bieg od 9 czerwca 2016 r. i upłynął bezskutecznie z dniem 15 czerwca 2016 r. Z dokonanych przez Sąd ustaleń wynika, że w wyznaczonym terminie wpis sądowy w wysokości wskazanej w zarządzeniu nie został uiszczony, w terminie tym nie został również złożony wniosek o przyznanie skarżącemu prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych. Ponadto skarżący nie uzupełnił braku formalnego skargi poprzez jej podpisanie. Wobec powyższych okoliczności, na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 oraz art. 220 § 3 ppsa orzeczono jak na wstępie.