II SAB/Go 240/20
PostanowienieWSA w Gorzowie Wielkopolskim2022-10-31
Skład orzekający: Marta Świetlik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, obejmujący sporządzenie skargi kasacyjnej, powinien być rozpoznany przez sąd pierwszej instancji, czy przez Naczelny Sąd Administracyjny?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, obejmujący sporządzenie skargi kasacyjnej, powinien być rozpoznany przez sąd pierwszej instancji, zgodnie z art. 258 § 2 pkt 8 PPSA, nawet jeśli skarga kasacyjna została oddalona przez Naczelny Sąd Administracyjny. Wynagrodzenie pełnomocnika w takiej sytuacji oblicza się na podstawie przepisów rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej.Stan faktyczny
Skarżący R.S. wniósł skargę na przewlekłość postępowania w sprawie udostępnienia informacji publicznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim umorzył postępowanie w części, stwierdził przewlekłość postępowania i oddalił skargę w pozostałym zakresie, przyznając pełnomocnikowi skarżącego z urzędu wynagrodzenie. Pełnomocnik wniósł skargę kasacyjną, domagając się zasądzenia kosztów pomocy prawnej. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, wskazując, że o wynagrodzeniu pełnomocnika orzeka sąd pierwszej instancji. Następnie pełnomocnik złożył wniosek do WSA o przyznanie kosztów pomocy prawnej.Rozstrzygnięcie
Przyznano od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim radcy prawnemu L.R., tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu obejmującej sporządzenie skargi kasacyjnej, kwotę 120 (sto dwadzieścia) złotych powiększoną o należny podatek od towarów i usług.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim – Marta Świetlik po rozpoznaniu w dniu 31 października 2022 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku radcy prawnego L.R. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi R.S. na przewlekłość postępowania prowadzonego przez Prezesa Sądu Okręgowego w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej postanawia: przyznać od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim radcy prawnemu L.R., tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu obejmującej sporządzenie skargi kasacyjnej, kwotę 120 (sto dwadzieścia) złotych powiększoną o należny podatek od towarów i usług.
Postanowieniem z dnia 10 listopada 2020 r. sygn. akt II SPP/Go 84/20 referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. przyznał skarżącemu R.S. prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych (pkt 1 postanowienia) oraz ustanowił radcę prawnego (pkt 2 postanowienia).
Okręgowa Izba Radców Prawnych wyznaczyła dla skarżącego pełnomocnika w osobie radcy prawnego L.R.
Wyrokiem z dnia 20 stycznia 2021 r. sygn. akt II SAB/Go 240/20, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. umorzył postępowanie sądowe w zakresie zobowiązania Prezesa Sądu Okręgowego do załatwienia wniosku skarżącego z dnia [...] stycznia 2020 r. o udostępnienie informacji publicznej (pkt I wyroku); stwierdził, że Prezes Sądu Okręgowego dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania, które miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa (pkt II wyroku); w pozostałym zakresie skargę oddalił (pkt III wyroku); przyznał od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. na rzecz radcy prawnego L.R. kwotę 240 zł, powiększoną o należną stawkę podatku od towarów i usług, tytułem pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu (pkt IV wyroku).
Od powyższego wyroku pełnomocnik skarżącego wniósł skargę kasacyjną, w której wniósł m.in. o zasądzenie na jego rzecz kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu, wskazując, że koszty te nie zostały opłacone ani w całości ani w części.
Wyrokiem z dnia 21 czerwca 2022 r. sygn. akt III OSK 4797/21 Naczelny Sąd Administracyjny, po rozpoznaniu sprawy na posiedzeniu niejawnym, oddalił ww. skargę kasacyjną. W motywach uzasadnienia wyroku NSA wskazał, że o wynagrodzeniu pełnomocnika ustanowionego w ramach prawa pomocy może orzec wyłącznie Sąd I instancji, w trybie art. 258 § 2 pkt 8 i nast. p.p.s.a.
W piśmie z dnia [...] sierpnia 2022 r. pełnomocnik skarżącego wskazał, że w związku z wydaniem prawomocnego wyroku w przedmiotowej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 258 § 2 pkt 8 p.p.s.a. wnosi o przyznanie kosztów pełnomocnika ustanowionego w ramach prawa pomocy w kwocie 240 zł albowiem koszty te nie zostały opłacone ani w całości ani w części.
Wobec powyższego należy zważyć, co następuje:
Na wstępie wyjaśnić należy, że pismo pełnomocnika skarżącego z dnia [...] sierpnia 2022 r. uznano za uzupełnienie jego wniosku o zasądzenie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu zawartego już w skardze kasacyjnej.
Stosownie do treści art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2022 r. poz. 329 ze zm.) – powoływanej również jako "p.p.s.a." wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków.
Szczegółowe zasady ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu określa rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (tekst jedn. Dz.U. 2019 r. poz. 68 ze zm.) – powoływanego dalej jako "rozporządzenie".
Opłaty w sprawach przed sądami administracyjnymi zostały określone w § 21 rozporządzenia. Zgodnie z ust. 1 pkt 1 tego przepisu opłaty wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji: a) w sprawie, której przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna - opłatę obliczoną na podstawie § 8, b) za sporządzenie skargi i udział w rozprawie w sprawie skargi na decyzję lub postanowienie Urzędu Patentowego - 600 zł, c) w innej sprawie - 240 zł. W drugiej instancji:
- za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym - 75% opłaty określonej w pkt 1, a jeżeli w drugiej instancji sprawy nie prowadził ten sam radca prawny - 100% tej opłaty, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł (§ 21 ust. 1 pkt 2 lit.a rozporządzenia);
- za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej albo za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej - 50% opłaty określonej w pkt 1, a jeżeli w drugiej instancji sprawy nie prowadził ten sam radca prawny - 75% tej opłaty, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł (§ 21 ust. 1 pkt 2 lit.b rozporządzenia);
- za udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym - 50% opłaty określonej w pkt 1, a jeżeli w drugiej instancji sprawy nie prowadził ten sam radca prawny, nie sporządził i nie wniósł kasacji - 75% tej opłaty, w obu przypadkach nie mniej niż 120zł (§ 21 ust. 1 pkt 2 lit.c rozporządzenia).
Mając na uwadze fakt, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym, treść ww. przepisów (zwłaszcza § 21 ust. 1 pkt 2 lit.b rozporządzenia), przedmiot niniejszej sprawy oraz to, że ustanowiony z urzędu pełnomocnik reprezentował skarżącego także w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji, pełnomocnikowi skarżącego należało przyznać wynagrodzenie za sporządzenie skargi kasacyjnej w wysokości 50% stawki określonej w § 21 ust. 1 pkt 1 lit.c) rozporządzenia tj. w kwocie 120 zł, a nie jak wskazał pełnomocnik skarżącego w kwocie 240 zł. Tak obliczoną kwotę wynagrodzenia na podstawie § 4 ust. 3 rozporządzenia należało podwyższyć o kwotę podatku od towarów i usług wyliczoną według stawki podatku obowiązującej dla tego rodzaju czynności na podstawie przepisów o podatku od towarów i usług.
Mając na uwadze powyższe okoliczności referendarz sądowy, na podstawie art. 250 § 1 w zw. z art. 258 § 2 pkt 8 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło