II SAB/Go 25/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Staniszewska Sędziowie Sędzia WSA Adam Jutrzenka-Trzebiatowski Sędzia WSA Jarosław Piątek (spr.) po rozpoznaniu w dniu 23 kwietnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. P. na bezczynność Starosty [...] w przedmiocie rejestracji pojazdu postanawia: 1. odrzucić skargę, 2. zwrócić ze Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim stronie skarżącej J. P. kwotę [...] ([...]) złotych, uiszczoną tytułem wpisu sądowego od skargi. J. P. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. skargę na bezczynność Starosty [...] w przedmiocie rejestracji pojazdu. W dniu [...] marca 2025 r. skarżący uiścił wpis sądowy od skargi w wysokości [...] zł. Skargę wniesiono w następującym stanie faktycznym i prawnym: Dnia [...] marca 2024 r. J. P. złożył w Starostwie [...] wniosek o rejestrację pojazdu marki [...], rok produkcji 2005, o numerze VIN [...]. Do wniosku dołączył duży brie niemiecki, dowód rejestracyjny, umowę kupna z dnia [...] marca 2024 r. oraz dokument o nazwie "potwierdzenie przyjęcia do realizacji przelewu do urzędu skarbowego podatku akcyzowego". W dniu [...] marca 2024 r. wnioskodawca złożył "Wezwanie do zapłaty" w związku z odmową rejestracji pojazdu z powodu "rzekomego braku zapłaty akcyzy". W dniu [...] kwietnia 2024 r. wnioskodawca, w odpowiedzi na wezwanie organu, uzupełnił wniosek o rejestrację. W piśmie z [...] kwietnia 2024 r. organ I instancji poinformował stronę, że przedłożony przez niego dowód przyjęcia do realizacji przelewu do Urzędu Skarbowego z [...] marca 2024 r. nie jest właściwym dokumentem i nie może być uznany, co spowodowało, że dokonanie czasowej rejestracji pojazdu nie jest możliwe. Następnie pismem z [...] kwietnia 2024 r., znak: [...] organ I instancji poinformował wnioskodawcę o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku o rejestrację pojazdu z powodu nieuzupełnienia braków formalnych wniosku. W dniu [...] czerwca 2024 r. J. P. ponownie złożył wniosek o rejestrację pojazdu, załączając wymagane przepisami dokumenty, w tym dokument potwierdzający zapłatę akcyzy na obowiązującym druku, na podstawie których Starosta [...] decyzją z dnia [...] czerwca 2024 r., nr [...] dokonał czasowej rejestracji pojazdu, a następnie rejestracji stałej decyzją z [...] września 2024 r., nr [...]. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i obciążenie skarżącego kosztami sprawy. W piśmie procesowym z [...] marca 2025 r. skarżący wyjaśnił, że samochód już zarejestrował i jednocześnie zwrócił się do Sądu z zapytaniem wskazując, że to jest druga część jego skargi, czy przyjmowanie interesantów Wydziału Komunikacji w Starostwie Powiatowym w [...] tylko wyłącznie po wcześniejszym telefonicznym ustaleniu terminu jest zgodne z k.p.a., czy też nie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skargę należało odrzucić. Zgodnie art. 3 § 2 pkt 8 i 9 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej jako p.p.s.a.) kontrola sprawowana przez sąd administracyjny obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a oraz w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1–3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. W tych przypadkach przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie. Celem skargi na bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest doprowadzenie do wydania w sprawie rozstrzygnięcia lub podjęcia innej czynności dotyczącej uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Jak stanowi art. 149 § 1 p.p.s.a. w przypadku uwzględnienia skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a, sąd: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności (pkt 1), 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa (pkt 2), 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania (pkt 3), 4) jednocześnie stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a), 5) w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego (art. 149 § 1b), 6) w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 (art. 149 § 2). W przypadku nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części, stosownie do art. 151 p.p.s.a. Pojęcie bezczynności zdefiniowane zostało w art. 37 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2024 r., poz. 572 ze zm., dalej jako k.p.a.) jako niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 (bezczynność). W tym kontekście wskazać należy, że Naczelny Sąd Administracyjny podjął 22 czerwca 2020 r. uchwałę o sygn. akt II OPS 5/19 (www.orzeczenia.nsa.gov.pl - dalej CBOSA), w której stwierdził, że wniesienie skargi na bezczynność po zakończeniu przez organ administracji publicznej prowadzonego postępowania przez wydanie decyzji ostatecznej stanowi przeszkodę w merytorycznym rozpoznaniu takiej skargi przez sąd administracyjny w zakresie rozstrzygnięcia podjętego na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Z uzasadnienia uchwały NSA wynika m.in., że skarga na bezczynność nie może być wnoszona po zakończeniu postępowania administracyjnego. Zasadniczym bowiem celem skargi na bezczynność organu administracji publicznej, jak i skargi na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, jest doprowadzenie do usunięcia stanu bezczynności. Wyjaśnić trzeba, że przytoczony w ww. uchwale pogląd ma, z uwagi na treść art. 269 § 1 p.p.s.a., charakter wiążący, co oznacza, że uchwała ta pozostaje wiążąca również dla Sądu rozpoznającego niniejszą skargę. Przepis ten bowiem nie pozwala żadnemu składowi sądu administracyjnego rozstrzygnąć sprawy w sposób sprzeczny ze stanowiskiem zajętym w uchwale i przyjąć wykładni prawa odmiennej od tej, która została zaakceptowana przez poszerzony skład Naczelnego Sądu Administracyjnego. Możliwość wzruszenia poglądu wyrażonego w uchwale wymagałaby zainicjowania nowej procedury uchwałodawczej poszerzonego składu. Zdaniem Sądu rozpoznającego sprawę, nie ma jednak ku temu jakichkolwiek podstaw. Stanowisko zawarte w powołanej uchwale zasługuje bowiem w pełni na akceptację. Istota skargi na bezczynność organu administracji publicznej polega niejako na przymuszeniu organu do jej merytorycznego załatwienia w terminach wynikających z przepisów prawa, poprzez wydanie stosownego orzeczenia sądowego. W sytuacji zatem po wydaniu decyzji kończącej postępowanie w danej instancji, tego typu skarga nie może odnieść takiego skutku, który już się ziścił. W niniejszej sprawie w dniu składania skargi na bezczynność, tj. [...] listopada 2024 r. (data nadania skargi do Sądu), organ – Starosta [...] nie pozostawał w bezczynności, bowiem już uprzednio, bo w dniu [...] września 2024 r., wydał decyzję w sprawie rejestracji pojazdu, a zatem nie prowadził już wówczas postępowania, które zostało przez niego zakończone ww. decyzją. Jednocześnie należy zwrócić uwagę, że kwestia sposobu organizacji pracy organu w zakresie przyjmowania interesantów nie podlega badaniu przez sąd administracyjny w trybie postępowania skargi na bezczynność. Wobec powyższego Sąd uznał, że wniesiona skarga na bezczynność Starosty [...] w przedmiocie rejestracji pojazdu nie mogła odnieść skutku i jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu, zgodnie z art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. (pkt 1 postanowienia). Przepis ten stanowi, że sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn (niż podane w punktach 1-5a) wniesienie skargi jest niedopuszczalne. O zwrocie uiszczonego wpisu sądowego od skargi, Sąd orzekł w punkcie 2 sentencji postanowienia, zgodnie z art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.