II SAB/Go 27/10

PostanowienieWSA w Gorzowie Wielkopolskim2010-09-16

Skład orzekający: Jarosław Piątek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika może zostać uwzględniony wobec trudnej sytuacji materialnej skarżącego?
Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie całkowitym przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, co obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika. Wniosek o prawo pomocy należy uwzględnić, gdy sytuacja materialna skarżącego jest na tyle trudna, że poniesienie kosztów postępowania oznaczałoby faktyczne ograniczenie lub pozbawienie prawa do sądu.
Stan faktyczny
W.M. złożył skargę na bezczynność Zespołu Zarządców Nieruchomości Spółki z o.o. w sprawie należności za media do lokalu mieszkalnego. Po odrzuceniu skargi złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika, wskazując na trudną sytuację materialną, w tym egzekucję z emerytury, alimenty oraz zadłużenia wobec wspólnoty mieszkaniowej i osób trzecich.
Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącego od ponoszenia kosztów sądowych oraz ustanowiono radcę prawnego jako pełnomocnika.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. – Jarosław Piątek po rozpoznaniu w dniu 16 września 2010 r. w Gorzowie Wlkp. na posiedzeniu niejawnym wniosku W.M. o udzielenie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika w sprawie ze skargi na bezczynność Zespołu Zarządców Nieruchomości Spółki z o.o. w przedmiocie należności z tytułu dostarczania mediów do lokalu mieszkalnego p o s t a n a w i a: 1. zwolnić skarżącego od ponoszenia kosztów sądowych, 2. ustanowić radcę prawnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. postanowieniem dnia 12 sierpnia 2010 r. odrzucił skargę W.M. na bezczynność Zespołu Zarządców Nieruchomości Spółki z o.o. w przedmiocie należności z tytułu dostarczania mediów do lokalu mieszkalnego. 26 sierpnia 2010 r. wpłynął do sądu wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy złożony na urzędowym formularzu PPF w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia pełnomocnika. W uzasadnieniu wniosku W.M. podał, że znajduje się w bardzo trudnej sytuacji materialnej. Skarżący wskazał, że posiada prawo do emerytury w wysokości 4.857,82 zł z której jest jednak prowadzone postępowanie egzekucyjne. Po dokonanych potrąceniach emerytura wynosi 1.812,98 zł (netto). Nadto W.M. oświadczył, że poza postępowaniem egzekucyjnym uiszcza alimenty na rzecz byłej żony M.M. w wysokości 600 zł a także spłaca dług wobec wspólnoty mieszkaniowej (800 zł) oraz dług wobec osób trzecich w wysokości 1.000 zł miesięcznie W uzupełnieniu złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący przedłożył między innymi wyciągi z rachunków bankowych, zaświadczenie o wysokości emerytury, dowody wpłat alimentów na rzecz byłej żony. Wniosek zasługuje na uwzględnienie. W myśl art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej zwanej p.p.s.a.) prawo pomocy w zakresie całkowitym przysługuje osobie fizycznej wówczas, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika podatkowego (art. 245 § 2 p.p.s.a.). Instytucja pomocy prawnej jest wyjątkiem od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez same strony. Celem przyznania prawa pomocy jest zapewnienie realizacji konstytucyjnego prawa do sądu osobom, które ze względu na brak odpowiednich środków nie są w stanie ponieść, miedzy innymi kosztów sądowych (wpisu) czy kosztów wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika. Należy podkreślić, iż co do zasady, prawo pomocy obejmuje osoby nie osiągające żadnych dochodów lub osiągające dochód wybitnie niski, który nie pozwala na uiszczenie kosztów, nawet przy poczynionych oszczędnościach w wydatkach koniecznych. Tak więc przepisy o prawie pomocy mają zastosowanie wyłącznie do osób, które mimo największych starań nie mogą poczynić oszczędności i ponieść kosztów postępowania sądowego. W literaturze przedmiotu wskazuje się, iż prawo pomocy ma służyć najuboższym, to jest podmiotom, dla których konieczność ponoszenia kosztów związanych z postępowaniem sądowym oznaczałaby faktyczne ograniczenie lub pozbawienie prawa do sądu (zob. H.Knysiak-Molczyk, Przesłanki przyznania prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym, Przegląd Prawa Publicznego 2007, nr 4, s. 36-39). W niniejszej sprawie fakty podane przez W.M. uzasadniają wniosek, że nie jest on w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Należy wskazać, że z emerytury skarżącego (4.867,62 zł) prowadzone jest postępowanie egzekucyjne i po dokonanych potrąceniach emerytura wynosi 1.812,98 zł (netto). Nadto z przedłożonych dokumentów i akt sprawy wynika, że skarżący uiszcza dobrowolnie alimenty na rzecz byłej żony M.M. w wysokości 600 zł a także posiada dług wobec wspólnoty mieszkaniowej z tytułu dostarczonych mediów i wobec osób trzecich, który stara się w miarę możliwości spłacać. Z wyciągu z rachunku bankowego nie wynika, aby skarżący dysponował środkami pieniężnymi pozwalającymi na pokrycie dodatkowych wydatków poza służącymi zabezpieczeniu podstawowych potrzeb życiowych. W sprawie nie występują racjonalne przesłanki mogące podważyć wiarygodność oświadczenia skarżącego w przedmiocie jego sytuacji materialnej. Reasumując należy stwierdzić, że wniosek W.M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym zawiera usprawiedliwione podstawy i dlatego został uwzględniony. Z uwagi na powyższe orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło