II SAB/Go 32/22
WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2022-05-26
Skład orzekający: Michał Ruszyński, Kamila Karwatowicz, Jacek Jaśkiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy bezczynność Wójta Gminy w udostępnieniu informacji publicznej na wniosek skarżącego stanowi podstawę do zobowiązania organu do załatwienia wniosku i stwierdzenia bezczynności?Ratio decidendi
Sąd stwierdził, że Wójt Gminy dopuścił się bezczynności polegającej na niewydaniu informacji publicznej w terminie, co uzasadnia zobowiązanie organu do rozpoznania wniosku w określonym terminie oraz stwierdzenie bezczynności. Bezczynność ta nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa, lecz wynikała z braku rozeznania co do instytucji informacji publicznej.Stan faktyczny
Skarżący M.L. w listopadzie 2021 r. zwrócił się do Wójta Gminy o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej przebudowy przepompowni ścieków i sieci kanalizacyjnej oraz szczegółów umowy przetargowej. Pomimo przypomnienia w grudniu 2021 r., organ nie udzielił odpowiedzi w ustawowym terminie. Skarżący złożył skargę na bezczynność do WSA w Gorzowie Wielkopolskim w marcu 2022 r.Rozstrzygnięcie
I. Zobowiązał Wójta Gminy do rozpoznania wniosku skarżącego o udostępnienie informacji publicznej w terminie 14 dni od doręczenia wyroku. II. Stwierdził, że Wójt Gminy dopuścił się bezczynności, która nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa. III. Zasądził od Wójta Gminy na rzecz skarżącego kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Michał Ruszyński (spr.) Sędziowie: Asesor WSA Kamila Karwatowicz Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 26 maja 2022 r. sprawy ze skargi M.L. na bezczynność Wójta Gminy w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. zobowiązuje Wójta Gminy do rozpoznania wniosku skarżącego M.L. z dnia [...] r. o udostępnienie informacji publicznej, w terminie 14 dni od dnia otrzymania odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy, II. stwierdza, że Wójt Gminy dopuścił się bezczynności, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, III. zasądza od na Wójta Gminy rzecz skarżącego M.L. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Pismem z dnia [...] marca 2022 r. M.L. (dalej: skarżący), wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. skargę na bezczynność Wójta Gminy (dalej: organ). Skarżący wyjaśnił, że pismem z dnia [...] listopada 2021 r. zwrócił się do organu o udostępnienie informacji publicznej (pismem z dnia [...] grudnia 2021 r. przypomniał organowi o złożonym wniosku) i do dnia dzisiejszego nie otrzymał odpowiedzi.
Odpowiadając na skargę organ - wnosząc o jej oddalenie - wyjaśnił, że w dniu 16 listopada 2021 r. skarżący napisał cyt. [..." Dzień dobry, przypominam w sprawie mojego wniosku wysłanego prawie 20 dni temu. Bardzo proszę o wyczerpującą i na temat odpowiedź. Proszę również o dodatkowe informacje publiczne dot. podpisanej Umowy przetargowej dotyczącej "Przebudową przepompowni ścieków i sieci kanalizacyjne - tłocznej na działkach nr [...]". Chodzi o nieskończenie inwestycji w terminie umownym do 31.09.2021 r. W umowie przedłużenie terminu zakończenia może mieć miejsce tylko w konkretnych przypadkach. Proszę o informację o jaki punkt umowy termin został wydłużony wraz z wyjaśnieniami zgodnym z zapisami umowy. Proszę również podać nowy termin jaki jest wyznaczony. Proszę również o informację, które etapy budowy są już odebrane i zapłacone. Jeżeli etap dotyczący działki nr [...] jest zakończony to proszę o scan protokołów i rysunków powykonawczych. Proszę również o przesłanie na email tabeli TECR wykonawcy umowy. Dziękuję...]".
Dalej organ wskazał, że w dniu 15 grudnia 2021 r. skarżący wniósł do Urzędu Gminy cyt. [...Witam, przypominam, że jutro upłynie 30 dni od mojego zapytania o informację publiczną przesłaną 16.11.20214. poniżej potwierdzenie wysłania. Chodzi o treść zapytania: "Proszę również o dodatkowe informacje publiczne dot. podpisanej umowy przetargowej dotyczącej "Przebudową przepompowni ścieków i sieci kanalizacyjne - tłocznej na działkach nr [...]". Chodzi o nieskończenie inwestycji w terminie umownym do 31.09.2021 r. W umowie przedłużenie terminu zakończenia może mieć miejsce tylko w konkretnych przypadkach. Proszę o informację o jaki punkt umowy termin został wydłużony wraz z wyjaśnieniem zgodnym z zapisami umowy. Proszę również podać nowy termin jaki jest wyznaczony. Proszę również o informację, które etapy umowy są już odebrane i zapłacone. Jeżeli etap dotyczący działki nr [...] jest zakończony to proszę o skan protokołów i rysunków powykonawczych. Proszę również o przesłanie na email tabeli TECR wykonawcy umowy. Dziękuję. Otrzymałem tylko jedną informację, że likwidacja starego rurociągu przewidziana jest do końca czerwca 2022 r. w dalszym ciągu, że likwidacja starego rurociągu przewidziana jest do końca czerwca 2022 r. W dalszym ciągu nie wiem na jakiej podstawie zostało wykonane przedłużenie terminu. Czy było to zgodne z umową ?? W umowie przetargowej jest napisane, że rozliczenie robót będzie się odbywało na podstawie faktur częściowych .... potwierdzone w protokołach odbioru częściowego ...Tak jak prosiłem [...].11.2021 w swoim wniosku proszę o informację i protokoły dotyczące prac na odcinku mojej działki [...]. Brakuje też tabeli TECR wykonawcy o którą prosiłem."..]
W dalszej części odpowiedzi na skargę organ wyjaśnił, że pismem z dnia [...] listopada 2021 r. znak: [...] w odpowiedzi na wniosek w sprawie wyrażenia zgody na posadowienie drewnianego budynku nad rurą kanalizacyjną na działce nr ewid. [...] poinformował skarżącego, że nie wyraża zgody na posadowienie budynków nad siecią kanalizacyjną uzasadniając jednocześnie, że działka nr ewid. [...] objęta jest ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru centralnego [...] uchwalonego uchwałą NR X.71.2019 Rady Gminy z dnia 24 września 2019 r, który jest aktem prawa miejscowego. Zgodnie z zapisami rozdziału 2 § 8 ust. 13 w/w uchwały, która stanowi akt prawa miejscowego, wzdłuż istniejących, projektowanych przebiegów sieci i przyłączy należy zachować pasy robocze o szerokości uzależnionej od ich typu i średnicy, na których nie należy sytuować budynków, nasadzeń drzew, lokalizować elementów małej architektury. Jednocześnie należy zaznaczyć, że zgodnie z zapisami art. 35 ust. 1 ustawy Prawo budowlane przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektonicznobudowlanego, właściwy organ administracji architektoniczno-budowlanej sprawdza m.in. zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Ponadto poinformowano skarżącego, iż likwidacja starego rurociągu kanalizacji sanitarnej powinna zostać zakończona nie później niż do czerwca 2022 r.
Jak wskazał organ skarżący pismem z dnia [...] listopada 2021 r. odniósł się do pisma w sprawie usadowienia drewnianego domku na działce stanowiącej jego własność, zwrócił się o dokonanie zmiany w planie zagospodarowania przestrzennego, w takim sposób by możliwe było zagospodarowanie terenu w sposób planowany przez organ.
Organ poinformował także, że w dniu 28 marca 2022 r. skarżący zwrócił się do Urzędu Gminy z wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej w zakresie dotyczącym: cyt. [...Witam, poniżej treść informacji na którą Państwo nie odpowiedzieli w terminie. Proszę o odpowiedz. Witam, dziękuję pięknie za skan umowy. Bardzo proszę o odpowiedz na kilka pytań również w ramach dostępu do informacji publicznej: 1) wybór wykonawcy odbył się na podstawie wyboru oferty. Bardzo proszę o przesłanie potwierdzenia ogłoszonego postępowania na to zadanie oraz o przesłanie ofert firm, które wzięły udział w postępowaniu. W jaki sposób, kiedy i gdzie to zadanie zostało ogłoszone? 2) umowa się zakończyła [...].12.2021 r. Czy umowa została już w pełni rozliczona?...]. W dniu 28 marca 2022 r. udostępniono informacje w żądanym zakresie przesyłając w odpowiedzi linki internetowe do stron na których znajduje się pełna informacja dot. przedmiotowego postępowania przetargowego, na stronach: httDs://[...]/Przebudowa przepompowni ścieków i sieci kanalizacyjno [...] tłocznej na działkach nr [...] oraz udostępniono informację, że w dniu [...].11.2021 r. został podpisany aneks do Umowy w zakresie terminu realizacji do dnia 31 maja 2022 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2021 r., poz. 137), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę zgodności z prawem działalności administracji publicznej, która w myśl art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r., poz. 329 ze zm., dalej: p.p.s.a.) odbywa się na zasadach określonych w przepisach tej ustawy.
Zgodnie z art. 149 § 1 p.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a p.p.s.a.: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania.
Zgodnie z art. 149 § 1a p.p.s.a. orzekając, że organ dopuścił się bezczynności sąd jednocześnie stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Z kolei § 1b tego przepisu stanowi, że sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego. Na podstawie art. 149 § 2 sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6.
W sprawach dostępu do informacji publicznej zakres przedmiotowy wyznacza pojęcie informacji publicznej (art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej – Dz.U. z 2022 r., poz. 902, dalej: u.d.i.p.), zaś zakres podmiotowy - wykonywanie zadań publicznych przez adresata wniosku (art. 4 ust. 1 u.d.i.p.). Warunki te zostały w sprawie spełnione. Zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. obowiązane do udostępniania informacji publicznej są organy władzy publicznej. W rozumieniu powyższego przepisu Wójt Gminy jest organem władzy publicznej a zatem jest organem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej.
Jeśli chodzi o pojęcie informacji publicznej ma ono szeroki charakter i odnosi się do wszelkich spraw publicznych również wówczas, gdy wiadomość ta nie została wytworzona przez podmioty publiczne, a jedynie odnosi się do nich. Zgodnie z art. 1 ust. 1 u.d.i.p. każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną. Tę definicję doprecyzowuje art. 6 ust. 1 u.d.i.p., który wymienia rodzaje spraw, jakich mogą dotyczyć informacje o charakterze informacji publicznych, czyniąc to w sposób otwarty, czemu służy zwrot "w szczególności".
Doktryna oraz orzecznictwo sądowe, w oparciu o ogólną formułę u.d.i.p., a także konstytucyjną konstrukcję prawa do informacji zawartą w art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji RP, przyjmuje szerokie rozumienie pojęcia "informacja publiczna". Za taką uznaje się wszelkie informacje wytworzone przez władze publiczne oraz osoby pełniące funkcje publiczne, a także inne podmioty, które wykonują funkcje publiczne lub gospodarują mieniem publicznym, jak również informacje odnoszące się do wspomnianych władz, osób i innych podmiotów, niezależnie od tego, przez kogo zostały wytworzone. Za informację publiczną uznaje się zatem każdą wiadomość wytworzoną lub odnoszoną do władz publicznych, a także wytworzoną lub odnoszoną do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa.
Prawo do informacji publicznej obejmuje m.in. dostęp do dokumentów, zarówno tych bezpośrednio wytworzonych przez organ, tych, których organ używa przy realizacji zadań przewidzianych prawem, jak i tych, które tylko w części dotyczą organu, nawet, gdy nie pochodzą wprost od niego. Żądanie zawarte we wniosku skarżącego z dnia [...] listopada 2021 r. - udostępnienia informacji w oparciu o który punkt umowy przetargowej termin prac związanych z przebudową przepompowni ścieków i sieci kanalizacyjno-tłocznej na działkach nr [...] został wydłużony, wskazania nowego terminu zakończenia prac, udostępnienia informacji które etapy budowy są już "odebrane i zapłacone" (jeżeli etap dotyczący działki nr [...] jest zakończony – przesłania skanów protokołów i rysunków powykonawczych), stanowiło - zdaniem Sądu - informację publiczną.
Przepis art. 10 ust. 2 u.d.i.p. stanowi, że informacja publiczna, która może być niezwłocznie udostępniona, jest udostępniana w formie ustnej lub pisemnej bez pisemnego wniosku. Przepis art. 10 u.d.i.p. nie określa wprost wymagań, w zakresie formy zgłoszenia żądania, a regulacja zawarta w art. 10 ust. 2 u.d.i.p. wskazuje, że postępowanie w sprawie udzielenia informacji publicznej jest odformalizowane i uproszczone. Wniosek składany w trybie u.d.i.p. nie musi zatem odpowiadać żadnym szczególnym wymogom formalnym. Nie stanowi on w szczególności podania w rozumieniu art. 63 Kodeksu postępowania administracyjnego, gdyż na tym etapie postępowania nie stosuje się przepisów K.p.a.
Minimalne wymogi odnośnie do takiego wniosku muszą obejmować jasne sformułowanie, z którego wynika, co jest przedmiotem żądania udostępnienia informacji publicznej, niezbędne jest bowiem wykazanie, że żądana informacja ma charakter informacji publicznej (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 marca 2018 r., sygn. akt I OSK 1701/16; wyrok dostępny na stronie: orzeczenia.nsa.gov.pl., dalej: CBOSA).
Jak przyjmuje się jednolicie w orzecznictwie sądów administracyjnych na gruncie u.d.i.p. bezczynność podmiotu zobowiązanego do rozpatrzenia wniosku informacyjnego ma miejsce wówczas, gdy organ, będąc w posiadaniu żądanej informacji publicznej, nie podejmuje stosownej czynności materialno - technicznej w postaci jej udzielenia (art. 10 ust. 1 u.d.i.p.), nie wydaje decyzji o odmowie jej udostępnienia (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.), ewentualnie nie informuje wnioskodawcy.
We wskazanym terminie organ nie załatwił wniosku skarżącego z dnia [...] listopada 2021 r. przez udzielenie informacji lub odmowę jej udzielenia wyrażoną w odpowiedniej procesowo formie (art. 14 ust. 2 u.d.i.p.). Organ bowiem nie udzielił odpowiedzi na konkretne pytania sformułowane we wniosku lecz jedynie odesłał skarżącego do linku internetowego na którym znajduje się informacja dotycząca przedmiotowego postępowania przetargowego.
Skoro zatem w rozpoznawanej sprawie podmiot zobowiązany do udzielenia informacji publicznej nie załatwił, do dnia orzekania, wniosku skarżącego w całości, w punkcie I. wyroku należało zawrzeć zobowiązanie, o którym mowa w 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Mając na względzie prosty charakter informacji Sąd, na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a., zobowiązał organ do załatwienia wniosku skarżącego o udostępnienie informacji publicznej w terminie 14 dni od dnia doręczenia akt organowi (pkt I. sentencji wyroku).
Zgodnie z nakazem zawartym w art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a Sąd stwierdził bezczynność organu, przy czym na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a. Sąd miał nadto obowiązek z urzędu ocenić, czy bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. W sprawie takiej kwalifikowanej cechy Sąd nie doszukał się uznając, że zaniechanie wynika raczej z braku rozeznania co do instytucji informacji publicznej, niż złej woli. Trudno również uznać, aby działania organu miały charakter celowy, noszący cechy lekceważącego traktowania obowiązków nałożonych na organy administracji. Z tych samych przyczyn Sąd nie znalazł podstaw do wymierzenia organowi grzywny na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a.
O należnych skarżącemu kosztach postępowania Sąd orzekł w pkt III. wyroku na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 i art. 210 § 2 p.p.s.a. Na koszty te składa się wpis od skargi w wysokości 100 zł, ustalony zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2021 r., poz. 535).
Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym, bowiem zgodnie z art. 119 pkt 4 i art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r., poz. 329 ze zm., dalej: p.p.s.a.), sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło