II SAB/Go 34/15

Dnia 8 lipca 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aleksandra Wieczorek po rozpoznaniu w dniu 8 lipca 2015 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Województwa – Zarządu Dróg Wojewódzkich na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w przedmiocie wszczęcia postępowania administracyjnego p o s t a n a w i a : odrzucić skargę. Pismem z dnia [...] września 2014 r. Zarząd Dróg Wojewódzkich, działając w imieniu Województwa, zawiadomił Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, iż na części nieruchomości oznaczonej numerem ewidencyjnym [...], stanowiącej pas drogowy drogi wojewódzkiej nr [...] w miejscowości [...], postawiono ogrodzenie trwałe przynależne do właścicieli działek nr [...] bez wymaganego zezwolenia zarządcy drogi. W związku z powyższym wnioskodawca zwrócił się o wszczęcie postępowania w tej sprawie. Po przeprowadzeniu czynności wyjaśniających, w tym oględzin przedmiotowych nieruchomości, pismem z dnia [...] kwietnia 2015 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego poinformował wnioskodawcę, iż według poczynionych ustaleń przedmiotowe ogrodzenie powstało przed wojną i od tego czasu nie było przebudowywane, a jedynie poddawane okresowej konserwacji. Przebieg granic oraz ich ustalenie nie leży w kompetencji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, w razie naruszenia prawa własności swoich roszczeń należy dochodzić przed właściwymi sądami powszechnymi. W związku z powyższym organ ten nie dopatrzył się podstaw do wszczęcia postępowania administracyjnego. Po otrzymaniu powyższego pisma Województwo– Zarząd Dróg Wojewódzkich wniosło w dniu [...] czerwca 2015 r. (data stempla pocztowego na kopercie) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego podnosząc m.in., że rozstrzygnięcie organu powinno być poparte zgromadzonymi w sprawie dowodami i nastąpić w formie decyzji administracyjnej. W odpowiedzi na skargę PINB wniósł o jej oddalenie w całości podnosząc, iż skarga z wniosku Zarządu Dróg Wojewódzkich została załatwiona, a o sposobie jej załatwienia wnioskodawca został powiadomiony. Zarządzeniem z dnia 19 czerwca 2015 r. strona skarżąca została wezwana do wykazania, że przed wniesieniem skargi wniosła do organu wyższego stopnia, tj. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego zażalenie na niezałatwienie sprawy w terminie, o którym mowa w art. 37 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2013 r. poz. 267 ze zm.), dalej w skrócie k.p.a. – w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem przyjęcia, że zażalenie takie nie zostało wniesione. W odpowiedzi na powyższe wezwanie, pismem z dnia [...] lipca 2015 r. pełnomocnik strony skarżącej podał, iż przed wniesieniem skargi zażalenia takiego nie wniesiono, wysłano je dopiero w dniu 3 lipca 2015 r. W związku z powyższym wniósł o zawieszenie postępowania sądowego do czasu rozpatrzenia zażalenia przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skargę należało odrzucić. Zgodnie z art. 52 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej w skrócie p.p.s.a., skargę do sądu można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy, przewidziany w ustawie. W przypadku skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania zastosowanie znajduje art. 37 § 1 k.p.a., w myśl którego na niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35, w przepisach szczególnych, ustalonym w myśl art. 36 lub na przewlekłe prowadzenie postępowania stronie służy zażalenie do organu wyższego stopnia, a jeżeli nie ma takiego organu – wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. W świetle powyższej regulacji dopuszczalność wniesienia skargi na bezczynność organu administracji publicznej zależy każdorazowo od poprzedzenia jej opisanym wyżej zażaleniem do organu wyższego stopnia. W niniejszej sprawie organem tym jest Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, co wynika z treści art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 1409 ze zm.). Wezwanie to może być wniesione w każdym czasie, jednakże przed wniesieniem skargi do sądu administracyjnego. W rozpatrywanej sprawie strona skarżąca nie dochowała powyższego wymogu. Z uwagi na tę okoliczność brak było podstaw do merytorycznego rozpatrzenia sprawy. Odnosząc się do wniosku strony skarżącej o zawieszenie postępowania do czasu rozpatrzenia przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego zażalenia na niezałatwienie sprawy, wniesionego w dniu [...] lipca 2015 r. należy zwrócić uwagę, iż opisanemu wyżej wymogowi dopuszczalności skargi nie można zadośćuczynić poprzez wniesienie zażalenia już po skierowaniu skargi do sądu administracyjnego. Przepis art. 52 § 1 p.p.s.a. stanowi bowiem wyraźnie, że wyczerpanie środków zaskarżenia przysługujących w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie winno poprzedzać wniesienie skargi. Mimo iż wniesienie skargi nie jest uzależnione od sposobu rozpatrzenia zażalenia na niezałatwienie sprawy w terminie przez organ wyższego stopnia, istota tego wymogu sprowadza się do tego, aby umożliwić organom administracji ewentualne załatwienie sprawy zgodnie z oczekiwaniami skarżącego bez konieczności kierowania sprawy na drogę postępowania sądowego. Akceptacja możliwości skorzystania ze środka zaskarżenia w administracyjnym toku instancji już po wniesieniu skargi do sądu spowodowałaby natomiast, że omawiany wymóg utraciłby rację bytu. Niewykorzystanie przez stronę środka zaskarżenia, który powinien poprzedzać wniesienie skargi powoduje zatem, iż złożona do sądu administracyjnego skarga na bezczynność organu jest niedopuszczalna, co skutkuje jej odrzuceniem na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. Skoro jednak strona skarżąca (jak podaje w piśmie z dnia [...] lipca 2015 r.) wniosła do zażalenie na niezałatwienie sprawy w terminie przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego to nie ma przeszkód, aby po wykorzystaniu tego środka prawnego ponownie wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, dochowując wymogów jej dopuszczalności. Wobec powyższego, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., orzeczono jak na wstępie.