II SAB/Go 57/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Aleksandra Wieczorek po rozpoznaniu w dniu 25 stycznia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Stowarzyszenia [...] na bezczynność Burmistrza w przedmiocie udzielenia informacji publicznej postanawia: odrzucić skargę. W dniu 17 grudnia 2012 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. wpłynęła skarga Stowarzyszenia [...] na bezczynność Burmistrza w przedmiocie udzielenia informacji publicznej. Skarga Stowarzyszenia została podpisana przez S.O. jako Prezesa Stowarzyszenia oraz M.C. – jako Wiceprezesa Stowarzyszenia. Do skargi załączono kserokopię odpisu aktualnego z Krajowego Rejestru Sądowego dotyczącego skarżącego Stowarzyszenia, kserokopię Statutu Stowarzyszenia oraz kserokopię wniosku z dnia [...] grudnia 2012 r. zawierającego oświadczenie o cofnięciu skargi na bezczynność Burmistrza. Stowarzyszenie wyjaśniło, iż organ przesłał żądaną informację, tym samym skarga w tym zakresie stała się bezprzedmiotowa. Wnosząc skargę strona skarżąca nie uiściła również wpisu sądowego. Na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 21 grudnia 2012 r. strona skarżąca – Stowarzyszenie [...] została wezwana do usunięcia, w terminie 7 dni od otrzymania wezwania, braku formalnego skargi, poprzez nadesłanie oryginału lub poświadczonego za zgodność z oryginałem odpisu z KRS oraz Statutu Stowarzyszenia, pod rygorem odrzucenia skargi. Jednocześnie tym samym zarządzeniem wezwano stronę do uzupełnienia, w powyższym terminie, braku formalnego pisma z [...] grudnia 2012 r., stanowiącego wniosek o cofnięcie skargi, poprzez jego podpisanie, pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania. Kolejnym zarządzeniem z tego samego dnia, wezwano Stowarzyszenie do uiszczenia, w terminie 7 dni, wpisu sądowego od skargi w wysokości 100 zł, stosownie do § 2 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia Rady Ministrów, z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 221 poz. 2193). Jednocześnie stronę pouczono, iż nieuiszczenie tej opłaty sądowej w terminie 7 dni od daty doręczenia odpisu zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu, skutkować będzie odrzuceniem skargi. Powyższe wezwania zostały doręczone osobie uprawnionej do odbioru przesyłek w imieniu Stowarzyszenia w dniu 8 stycznia 2013 r. (k. 29 akt sądowych). W wyznaczonym terminie skarżące Stowarzyszenie nie uiściło należnego wpisu sądowego, nie uzupełniło zarówno braków formalnych skargi, jak i pisma z dnia [...] grudnia 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skargę należało odrzucić. Na wstępie należy wskazać, iż postępowanie sądowoadministracyjne zainicjowane może być i toczyć się wyłącznie na podstawie skutecznie wniesionej skargi. W związku z powyższym, zanim dojdzie do zawiśnięcia sporu przed sądem, jest on obowiązany dokonać oceny skargi pod względem formalnym. Badanie pod względem formalnym skargi obejmuje nie tylko analizę jej zawartości, lecz także jej kontrolę pod względem szczególnych wymogów, jakim skarga powinna odpowiadać. Stosownie do treści art. 220 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej jako ppsa, Sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W myśl art. 212 § 1 ppsa, opłatą sądową jest wpis sądowy od skargi. W sytuacji, gdy skarga nie zawiera wpisu sądowego, strona wnosząca skargę powinna na wezwanie Sądu w terminie siedmiu dni uiścić wskazaną przez Sąd kwotę. Zaniedbanie tegoż obowiązku skutkuje obligatoryjnym odrzuceniem skargi, o czym stanowi art. 220 § 3 ppsa. Stroną skarżącą w niniejszej sprawie jest Stowarzyszenie [...]. Jak wynika z kopii przedłożonych przez stronę dokumentów, jest to stowarzyszenie, które podlega wpisowi do Krajowego Rejestru Sądowego. Do skargi nie załączono oryginałów (ani nawet odpisów) dokumentów określających zasady reprezentacji Stowarzyszenia. Stowarzyszenie dołączyło jedynie kserokopie odpisu Krajowego Rejestru Sądowego oraz Statutu, które nie mogą stanowić dowodu w sprawie (art. 47 § 2 ppsa). Zgodnie z art. 28 § 1 ppsa, osoby prawne oraz jednostki organizacyjne mające zdolność sądową dokonują czynności w postępowaniu przez organy albo osoby uprawnione do działania w ich imieniu. Organ albo osoba, o której mowa w powyższym przepisie mają obowiązek wykazać swoje umocowanie dokumentem przy pierwszej czynności w postępowaniu (art. 29 ppsa). Oznacza to, iż wnosząc skargę w imieniu stowarzyszenia, które na mocy art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 7 kwietnia 1989 r. Prawo o stowarzyszeniach (Dz. U. Nr 79, poz. 855 ze zm.) podlega obowiązkowi wpisu do Krajowego Rejestru Sądowego, i stosownie do treści art. 17 ust. 1 tej ustawy, z chwilą wpisu do tego rejestru uzyskuje osobowość prawną i może rozpocząć działalność, skarga powinna być podpisana przez przedstawicieli organu tego stowarzyszenia, uprawnionych do reprezentacji tej jednostki – zarząd ( art. 11 ust. 3 ustawy), lub inną osobę należycie umocowaną do jej reprezentowania. Jednocześnie osoby takie zobowiązane są wykazać swoje umocowanie do reprezentacji stowarzyszenia stosownym dokumentem, np. aktualnym na moment wniesienia skargi wypisem z KRS. W odniesieniu do podmiotów podlegających obowiązkowi wpisu do Krajowego Rejestru Sądowego dokumentem poświadczającym uprawnienie do działania w ich imieniu jest aktualny odpis z tego rejestru. Podlega on badaniu w zakresie składu osobowego organu zarządzającego, sposobu reprezentacji oraz daty wydania (tak też: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, red. prof. dr hab. Roman Hauser, red. prof. zw. dr hab. Marek Wierzbowski, Wydawnictwo: C.H.Beck: 2011, wydanie: 1, System Informacji Prawnej – Legalis). Niewykazanie tego umocowania przy wniesieniu skargi, stanowi brak formalny, bowiem zgodnie z art. 57 § 1 ppsa skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym. Do usunięcia braków formalnych skargi przewodniczący wzywa stronę w trybie art. 57 § 1 w związku z art. 49 ppsa. Nieusunięcie braków formalnych skargi w terminie prowadzi do odrzucenia skargi, co wynika z treści art. 58 § 1 pkt 3 ppsa. Ze zwrotnego potwierdzenia odbioru (k. 29 akt) wynika, iż wezwanie do uzupełnienia stwierdzonych braków formalnych skargi oraz odpis zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu zostały prawidłowo doręczone dnia 11 stycznia 2013 r. Siedmiodniowy termin do wykonania zarządzenia upłynął zatem bezskutecznie z dniem 18 stycznia 2013 r. Z dokonanych przez Sąd ustaleń wynika, że w wyznaczonym terminie braki formalne skargi nie zostały uzupełnione, wpis sądowy w wysokości wskazanej w zarządzeniu nie został uiszczony, w terminie tym nie został również złożony wniosek o przyznanie prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych. Wobec powyższych okoliczności Sąd, działając na podstawie art. 220 § 3 ppsa oraz art. 58 § 1 pkt 3 ppsa orzekł jak w sentencji postanowienia. Na marginesie Sąd pragnie zaznaczyć, że w aktach sprawy znajduje się pismo Stowarzyszenia z dnia [...] grudnia 2012 r. zawierające oświadczenie o cofnięciu skargi. Z uwagi jednak na wyżej wskazane okoliczności oświadczenie to jest nieskuteczne, albowiem merytoryczne rozpatrzenie wniosku o cofnięcie skargi jest dopuszczalne tylko wówczas, gdy skarga nie zawiera braków uniemożliwiających nadanie jej dalszego biegu. Jeżeli skarga zawiera takie braki, sąd skargę odrzuca (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 czerwca 1987 r., sygn. akt SA/Gd 537/87, OSP 1990 z. 4, poz. 207). Jak stanowi natomiast art. 161 § 1 pkt 1 ppsa, Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, jeżeli skarżący skutecznie cofnął skargę. W orzecznictwie powszechnie aprobowany jest pogląd, że badanie dopuszczalności złożonego oświadczenia o cofnięciu skargi, jak i umorzenie postępowania sądowego na podstawie art. 161 § 1 pkt 1 ppsa może mieć miejsce tylko wówczas, gdy skarga została wniesiona skutecznie, tj. gdy wszczęła postępowanie sądowoadministracyjne. W konsekwencji powyższego należy przyjąć, że cofnięcie skargi jako czynność dyspozycyjna strony (rozumiana jako wyraz przyznanego prawa do rozporządzalności skargą) może mieć miejsce tylko wówczas, gdy skarga jest dopuszczalna i nie zawiera braków uniemożliwiających nadanie jej dalszego biegu. Tymczasem w przedmiotowej sprawie skarżące Stowarzyszenie nie uiściło wymaganego wpisu, ani nie uzupełniło braków formalnych skargi, zatem wniesiona skarga nie wszczęła postępowania sądowoadministracyjnego.