II SAB/Go 57/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Jarosław Piątek po rozpoznaniu w dniu 5 maja 2026 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. C. na bezczynność i przewlekłość Prezydenta Miasta [...] w przedmiocie nierozpoznania i nieprzekazania skarg postanawia: odrzucić skargę. Skarżący K. C. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim skargę na bezczynność oraz przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prezydenta Miasta [...]w przedmiocie nierozpoznania i nieprzekazania zgodnie z właściwością skarg z dnia [...] października 2025 r. oraz [...] października 2025 r. dotyczących uchybień w prowadzeniu remontów na ulicy [...] oraz wprowadzoną tymczasową organizacją ruchu na ulicy [...] do organu właściwego – Rady Miasta [...]. Skarżący wniósł o: 1. Stwierdzenie, że Prezydent Miasta [...] dopuścił się bezczynności oraz przewlekłego prowadzenia postępowania w zakresie obowiązku niezwłocznego przekazania skargi organowi właściwemu (Radzie Miasta [...]) zgodnie z art. 231 § 1 k.p.a.; 2. Stwierdzenie, że bezczynność i przewlekłość organu miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa, przejawiającym się w świadomym procedowaniu skargi przez organ, którego działania były przedmiotem zarzutów, wbrew zasadzie nemo iudex in causa sua (nikt nie może być sędzią we własnej sprawie), 3. Zobowiązanie Prezydenta Miasta [...] do niezwłocznego przekazania oryginałów skarg z dnia [...] października 2025 r. w pełnym zakresie do Rady Miasta [...] celem ich rozpatrzenia według właściwości wynikającej z art. 229 pkt 3 k.p.a.; 4. Wymierzenie organowi grzywny w maksymalnej wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. oraz przyznanie od organu na rzecz skarżącego sumy pieniężnej w wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. z uwagi na lekceważący stosunek do obowiązków ustawowych oraz wprowadzenie skarżącego w błąd co do właściwości organu, 5. Zasądzenie od organu na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej odrzucenie jako nie podlegającą kognicji sądu administracyjnego. Wyjaśnił również, że pismem z dnia [...] listopada 2025 r., nr [...] skarżący poinformowany został o sposobie załatwienia jego skargi zgodnie z art. 237 § 3 i art. 238 § 1 k.p.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Badanie merytorycznej zasadności skargi poprzedzone jest każdorazowo analizą jej dopuszczalności mającą na celu stwierdzenie, czy nie zachodzą podstawy do jej odrzucenia. Analiza przeprowadzona przez sąd w sprawie niniejszej doprowadziła do wniosku, że skarga podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2026 r., poz. 143, dalej jako p.p.s.a.), bowiem sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Zakres właściwości rzeczowej sądu administracyjnego określa art. 3 § 2 p.p.s.a. w myśl którego kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie, 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2023 r. poz. 775 i 803), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2022 r. poz. 2651, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. z 2023 r. poz. 615), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 4b) opinie, o których mowa w art. 119 zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa i odmowy wydania tych opinii; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Jak stanowi zaś art. 3 § 2a p.p.s.a. sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. W myśl art. 3 § 3 p.p.s.a. sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. Powyższe wyliczenie stanowi katalog zamknięty. Zaskarżenie aktu lub czynności niewymienionych w powyższym katalogu oznacza, iż sprawa nie jest objęta właściwością sądu administracyjnego, a tym samym zgodnie z treścią art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. skarga podlega odrzuceniu. W przedmiotowej sprawie skarżący zarzucił Prezydentowi Miasta [...] bezczynność oraz przewlekłe prowadzenie postępowania w przedmiocie nierozpoznania i nieprzekazania zgodnie z właściwością jego skarg z dnia [...] października 2025 r. oraz [...] października 2025 r., złożonych na podstawie art. 221 § 3 w zw. z art. 227 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1691 ze zm., dalej jako k.p.a.), do organu właściwego tj. Rady Miasta [...]. Należy wyjaśnić, że tryb składania skargi i wniosków do organów państwowych, organów jednostek samorządu terytorialnego, organów samorządowych jednostek organizacyjnych oraz do organizacji i instytucji społecznych uregulowany jest w Dziale VIII Kodeksu postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 227 k.p.a. przedmiotem skargi może być w szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw. Działania podejmowane przez organ w trybie postępowania w sprawie skarg i wniosków, normowane przepisami działu VIII k.p.a., nie mają formy aktu lub czynności, wymienionych w art. 3 § 2 p.p.s.a. Wnioskodawcy niezadowolonemu ze sposobu załatwienia wniosku służy prawo wniesienia skargi, o której mowa w art. 246 § 1 k.p.a. Zgodnie z utrwaloną linią orzecznictwa sądowego sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznawania skarg powszechnych w rozumieniu działu VIII. Przepisy te nie przewidują prowadzenia sformalizowanego jurysdykcyjnego postępowania administracyjnego, które jest właściwe dla załatwienia indywidualnych spraw konkretnie oznaczonego adresata i nie przewidują wydawania władczych aktów administracyjnych, o których mowa w art. 3 § 2 p.p.s.a. (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z 19 stycznia 2012 r., II OSK 2692/11, z dnia 12 marca 2013 r., I OSK 318/13, www.orzeczenia.nsa.gov.pl - dalej CBOSA). Tym samym nie jest też możliwe zaskarżenie bezczynności organów w tych sprawach, bowiem bezczynność można skarżyć tylko wówczas, gdy organ ma obowiązek wydać akt o charakterze władczym (wymieniony w art. 3 § 2 pkt 1 - 4 p.p.s.a.), a tego nie czyni (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 marca 2013 r., I OSK 318/13, oraz postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 listopada 2012 r., I OSK 2568/12, CBOSA). Załatwienie skargi na działanie organu następuje w sposób niesformalizowany. O sposobie jej załatwienia zawiadamia się skarżącego (art. 237 § 3 k.p.a.). Jak wynika z akt sprawy organ pismem z dnia [...] listopada 2025 r. zawiadomił skarżącego o sposobie załatwienia jego skarg. Również w sytuacji, gdy skarga na działanie zostanie wniesiona do niewłaściwego organu, normy Działu VIII k.p.a. nie przewidują wydawania postanowienia o przekazaniu sprawy innemu organowi – właściwemu do jej załatwienia, ale przewidziano przekazanie skargi właściwemu organowi i zawiadomienie o powyższym skarżącego. Przedmiotowe zawiadomienie nie ma charakteru aktu władczego z art. 3 § 2 p.p.s.a. i następuje w drodze czynności technicznej (również pismem). Dlatego też uwzględniając przywołane powyżej okoliczności, w ocenie Sądu należało uznać, że wniesiona w przedmiotowej sprawie skarga nie dotyczy spraw należących do właściwości rzeczowej sądu administracyjnego i jako taka nie podlega merytorycznemu rozpoznaniu. Mając zatem powyższe na uwadze, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.