II SO/Go 20/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Pauter (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Aleksandra Wieczorek Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz Protokolant sekr. sąd. Malwina Tomiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 kwietnia 2014 r. sprawy z wniosku J.W. w przedmiocie wymierzenia grzywny Burmistrzowi za nieprzekazanie skargi (art. 55 § 1 p.p.s.a.) postanawia: 1st. wymierzyć Burmistrzowi grzywnę w wysokości 200 (dwieście) złotych, 2nd. zasądzić od Burmistrza na rzecz skarżącego J.W. kwotę 100 (sto) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. W dniu 27 grudnia 2013 roku (data wpływu do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp.) skarżący J.W. złożył na podstawie art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 – dalej jako "p.p.s.a.") wniosek o wymierzenie grzywny Burmistrzowi z tytułu nieprzekazania do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. skargi z dnia [...] kwietnia 3013 roku na przewlekłe prowadzenie postępowania w przedmiocie wyrażenia zgody na wycinkę drzew samosiejek rosnących na działce gruntu numer [...], stanowiącej własność składającego wniosek. Powyższy wniosek został złożony w oparciu o następujący stan faktyczny. W dniu 17 stycznia 2012 roku J.W. złożył w Urzędzie Miejskim wniosek o wydanie zezwolenia na usunięcie drzew samosiejek rosnących na działce gruntu nr [...], a stanowiącej jego własność. Pomimo upływu ponad 20 miesięcy Burmistrz nie rozstrzygnął przedmiotowego wniosku. Pismem noszącym datę [...] kwietnia 2013 roku za pośrednictwem Burmistrza J.W. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania w przedmiocie załatwienia wniosku w zezwolenie na wycięcie drzew. Pismo to zostało nadane w urzędzie pocztowym listem poleconym, wpłynęło do Urzędu Miejskiego w dniu 25 kwietnia 2013 roku i został zarejestrowany w rejestrze przesyłek poleconych wpływających do urzędu pod pozycją 4829. Zgodnie z zapisem widniejącym w tym rejestrze skarga została złożona w trzech egzemplarzach, z których każdy miał po dwa załączniki. Odbiór pisma potwierdził własnoręcznym podpisem Z.G. - zastępca burmistrza. Powyższa skarga zaginęła. Nie została przekazana do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. Po doręczeniu w dniu 8 stycznia 2014 roku organowi wniosku o wymierzenie grzywny na podstawie art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, organ natychmiast wszczął postępowanie mające na celu wyjaśnienie czy skargę faktycznie złożono oraz wyjaśnienie dalszych losów tego dokumentów. Przeprowadzone postępowanie potwierdziło, że faktycznie skarga taka została złożona oraz że nie została ona przekazana do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp., albowiem zaginęła. W związku z powyższym organ wydał polecenie odtworzenia skargi. Po jej odtworzeniu została natychmiast przekazana waz z odpowiedzią na skargę do Sądu, co nastąpiło w dniu 17 stycznia 2014 roku. W odpowiedzi na wniosek J.W. w przedmiocie wymierzenia grzywny organ potwierdził zarówno fakt złożenia skargi na przewlekłe prowadzenie postepowania w przedmiocie wyrażenia zgody na wycinkę drzew jak i fakt jej zaginięcia. Nadto potwierdzono, że w wyniku przeprowadzonego postępowania odtworzono skargę i przesłaną ją do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. Zwrócono uwagę, że było to jedynie wydarzenie związane z zaginięciem złożonego w urzędu dokumentu. Organ wnosił o ,,łagodnie" potraktowanie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Na wstępie podkreślić należy, że zgodnie z art. 55 § 1 w związku z art. 54 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi wymierzenie organowi grzywny uzależnione jest od spełnienia dwóch warunków; stwierdzenie uchybienia przez organ ustawowemu terminowi do przekazania sadowi skargi wraz z aktami i odpowiedzią na skargę, bez względu na jego przyczyny oraz złożenie stosownego wniosku przez stronę. Niezastosowanie się do obowiązków określonych w art. 54 § 2 p.p.s.a. występuje zarówno w przypadku niepodjęcia przez organ administracji publicznej w terminie czynności wymienionych w tym przepisie, jak i w przypadku ograniczenia się przez organ do wykonania jedynie niektórych z tych czynności np. przekazanie sądowi administracyjnemu skargi i odpowiedzi na skargę, ale bez akt sprawy. Zwrot ,,sąd może orzec o wymierzeniu grzywny", użyty w art. 55 § 1 p.p.s.a., wskazuje, że wymierzenie grzywny nie jest obligatoryjne i możliwość ta pozostawiona jest uznaniu sądu. Rozstrzygnięcie wniosku strony o zastosowanie sankcji przewidzianej w komentowanym przepisie poprzedza zbadanie okoliczności sprawy, a zwłaszcza przyczyn uchybienia terminowi określonemu w art. 54 § 2 p.p.s.a. Celem grzywny, o której mowa w art. 55 § 1 p.p.s.a. jest nie tylko pełnienie funkcji represyjnej ale również prewencyjnej. Funkcja represyjna służy ochronie prawa strony do rozpoznania sprawy administracyjnej bez nieuzasadnionej zwłoki (art.12 k.p.a.), funkcja prewencyjna zaś, ma zniechęcać organy administracyjne do kolejnych przypadków łamania prawa i niewykonywania swoich ustawowych obowiązków. Wyjaśnić też należy, że okoliczności, które spowodowały nieprzekazanie skargi sądowi oraz okres tego uchybienia pozostają bez znaczenia w sprawie samego wymierzenia grzywny. Mają one jedynie wpływ na wysokość grzywny, gdyż sąd może ją orzec według swego uznania do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów ( art. 55 § 1 w związku z art. 154 § 6 p.p.s.a.). Powyższy przepis pozwala zatem na wymierzenie grzywny w wysokości adekwatnej do stopnia niewypełnienia przez organ obowiązku przesłania skargi wraz z aktami i odpowiedzią na skargę w terminie, z uwzględnieniem okresu w jakim organ pozostawał w zwłoce oraz okoliczności faktycznych, które legły u podstaw uchybienia przez organ temu obowiązkowi. Obowiązek organu dotyczący przekazania skargi, odpowiedzi na skargę oraz akt sprawy nie został, jak wynika ze zgromadzonego w niniejszej sprawie materiału dowodowego przez Burmistrza, wykonany, gdyż skarga, wraz z odpowiedzią na skargę i aktami sprawy nie została przekazana do Sądu w terminie 30 dni od jej złożenia tj. skargę wraz z odpowiedzią na złożoną skargę i aktami sprawy przekazano do Sądu w styczniu 2014 roku, podczas gdy skarga została złożona w urzędzie w dniu 25 kwietnia 2013 roku. Jak wynika z wyjaśnień organu powodem nieprzekazania skargi do Sądu było jej zaginięcie. Z wyjaśnień tych wynika, że skarga zaginęła już po jej wpłynięciu do organu a przed jej przekazaniem do Sądu. Powyższe ustalenie znajduje również potwierdzenie w przedłożonym przez organ prowadzonego rejestru wpływających przesyłek. Treść skargi odtworzono w wyniku złożenia przez J.W. wniosku o wymierzenie organowi grzywny na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a. Fakt nie przekazania skargi wraz z odpowiedzią na skargę i aktami sprawy w ustawowym terminie trzydziestu dni po jej złożeniu do Sądu celem jej rozpoznania, skutkuje koniecznością wymierzenia organowi grzywny, przy uwzględnieniu tak znacznego opóźnienia jak w niniejszej sprawie. Zaginięcie skargi już po jej złożeniu w żadnym razie nie stanowi o braku winy w rozumieniu art. 58 § 1 k.p.a., gdyż od Burmistrza reprezentującego interesy mieszkańców tworzących wspólnotę samorządową, należy oczekiwać najwyższej staranności w prowadzeniu jej spraw. Takiej organizacji pracy urzędu, która zapewnia szybkie, sprawne załatwianie spraw z zachowaniem terminów określonych w przepisach k.p.a. lub w przepisach szczególnych. Organ nie wykazał w niniejszej sprawie, aby zaginięcie złożonej przez wnioskodawcę skargi było spowodowane działaniem siły wyższej, która to sytuacja mogła ewentualnie stanowić usprawiedliwienie do działania organu i odstąpienia od wymierzenia grzywny. Organ administracyjny w pełni ponosi odpowiedzialność za poprawne funkcjonowanie urzędu oraz osób w nim zatrudnionych, w tym także za terminowość wykonania zadań oraz bezpieczeństwo przekazywanych do urzędu dokumentów. Zaginięcie złożonego do urzędu dokumentu, w tym skargi jest każdorazowo sytuacją niepożądaną, niemniej zdarzającą się. Rzecz w tym, aby okoliczność zaginięcia dokumentu wyjaśnić, a następnie wszelkimi możliwymi dostępnymi środkami spowodować odnalezienie lub odtworzenie takiego dokumentu. W niniejszej sprawie organ ustalił na jakim etapie złożona przez wnioskodawcę skarga mogła zaginąć, a następnie po stwierdzeniu niemożności jej odnalezienia, odtworzył ten dokument i przesłał wraz z odpowiedzą na skargę i aktami sprawy do Sądu celem jej rozpoznania. Sądowi wiadomym jest z urzędu, że skarga ta została już rozpoznana. Jak wynika z wyjaśnień organu zaistniała sytuacja jest przypadkiem odosobnionym, incydentalnym, który wydarzył się wyjątkowo. Jednak okoliczność ta nie usprawiedliwia obiektywnie bezspornego złamania przepisu art. 54 § 2 p.p.s.a. w niniejszej sprawie. Zgodnie z art. 55 § 1 w zw. z art. 154 § 6 p.p.s.a. grzywnę wymierza się w wysokości do dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statycznego na podstawie odrębnych przepisów. Zgodnie z Komunikatem Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 11 lutego 2014 roku w sprawie przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w 2013 roku wydanym na podstawie art. 20 pkt. 1 lit. a ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych przeciętne wynagrodzenie w gospodarce narodowej w 2013 roku wyniosło 3650,06 zł ( M.P. z 2014 r., poz. 146). Zdaniem Sądu za odpowiednią do naruszenia przepisów przez Burmistrza, stopnia zawinienia organu, oraz całokształtu okoliczności sprawy wyżej przedstawionych, należy uznać grzywnę w wysokości 200 złotych. Grzywna we wskazanej wysokości w ocenie Sądu spełni zarówno funkcję represyjną, jak i prewencyjną. O kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 p.p.s.a.