II SO/Go 21/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Staniszewska po rozpoznaniu w dniu 3 lutego 2026 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku S.L. w przedmiocie wymierzenia grzywny Wojewodzie za nieprzekazanie skargi do sądu (art. 55 § 1 p.p.s.a.) postanawia: 1. wymierzyć Wojewodzie grzywnę w wysokości 100 zł (sto złotych), 2. zasądzić od Wojewody na rzecz wnioskodawczyni S.L. kwotę 580 zł (pięćset osiemdziesiąt złotych), tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. # 2 Wnioskiem z dnia [...] grudnia S.L., reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wystąpiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim o wymierzenie Wojewodzie grzywny za nieprzekazanie Sądowi skargi z dnia [...] października 2025 r. Uzasadniając żądanie wnioskodawczyni wskazała, że w dniu 15 lipca 2024 r. złożyła wniosek o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy. Ponieważ organ nie podjął w tej w sprawie żadnych czynności w dniu 9 października 2025 r. strona wniosła skargę na bezczynność. Pomimo upływu ponad 2 miesięcy sprawa nie została przekazana do Sądu. W odpowiedzi na powyższy wniosek organ wniósł o odstąpienie od wymierzania grzywny. Wojewoda wskazał, że wniosek o wymierzenie grzywny wpłynął do organu w dniu 29 grudnia 2025 r., w tym samym dniu skarga na bezczynność została przekazana do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim. Opóźnienie w przekazaniu skargi nie było działaniem celowym przeciwko stronie, nie wynikało też z chęci ograniczenia prawa do sądu. W miesiącach wrzesień - listopad 2025 r. organ odnotował zwiększenie wpływu korespondencji kierowanej do Wydziału Spraw Obywatelskich i Cudzoziemców urzędu Wojewódzkiego, co miało wpływ na realizację zadań związanych z legalizacją pobytu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Stosownie do treści art. 54 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 dalej: p.p.s.a.) skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Organ ten przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania (art. 54 § 2 p.p.s.a.). Zgodnie zaś z art. 55 § 1 p.p.s.a., w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. Zakreślenie przez ustawodawcę ram czasowych dopełnienia czynności przewidzianych w art. 54 § 2 p.p.s.a. stanowi odrębny, choć związany z pozostałymi powinnościami wskazanymi w tym przepisie, obowiązek działania organu administracji publicznej, który wyklucza jakąkolwiek swobodę w tym zakresie. Wprawdzie potencjalne przekroczenie terminu nie spowoduje bezskuteczności dokonanej czynności, ale ma ono kluczowe znaczenie z punktu widzenia art. 55 § 1 p.p.s.a. i określonego tam przedmiotu postępowania o wymierzenie grzywny (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 stycznia 2011 r. sygn. akt I OZ 996/10). Celem grzywny, o której mowa w art. 55 § 1 p.p.s.a., jest nie tylko funkcja dyscyplinująca (mająca na celu doprowadzenie do wykonania przez organ administracji ciążącego na nim obowiązku procesowego), ale również funkcja represyjna. Ta druga służy ochronie wyrażonego w art. 45 ust. 1 Konstytucji RP prawa strony do rozpoznania sprawy sądowej bez nieuzasadnionej zwłoki. Poza tym, grzywna pełni również funkcję prewencyjną, albowiem ukaranie nią służy także zapobieganiu naruszeniom prawa w przyszłości, zarówno przez ukarany organ administracji, jak i przez inne organy administracji. W wymiarze indywidualnym ukarany organ administracji będzie wszak chciał uniknąć powtórzenia takiej sytuacji, choćby z uwagi na związane z tym uszczuplenie środków finansowych (por. uchwała 7 sędziów NSA z dnia 3 listopada 2009 r. sygn. akt II GPS 3/09 i postanowienie NSA z dnia 11 maja 2012 r. sygn. akt I OZ 328/12). Wskazać należy, że powołany przepis nie obliguje Sądu do wymierzenia grzywny. Kwestia ta pozostawiona jest jego uznaniu, o czym świadczy użycie sformułowania "sąd może" orzec o wymierzeniu organowi administracji grzywny. Oznacza to, że przy rozstrzygnięciu wniosku o wymierzenie grzywny należy wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, tj.: przyczyny niewypełnienia obowiązków, czas jaki upłynął od wniesienia skargi, okoliczność czy organ przed rozpatrzeniem wniosku wypełnił obowiązek i wyjaśnił powody niedotrzymania terminu. Wymierzenie organowi administracji grzywny ma bowiem na celu nie tylko jego dyscyplinowanie, lecz ma również stanowić sankcję za naruszenie podstawowego prawa jednostki do rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki. Z akt sprawy wynika, że skarga S.L. na bezczynność Wojewody wpłynęła do organu w dniu 15 października 2025 r., natomiast skarga ta wraz z aktami sprawy oraz odpowiedzią na skargę zostały złożone przez organ do Sądu w dniu 29 grudnia 2025 r. W wyniku powyższego skarga została zarejestrowana pod sygn. akt. II SAB/Go 234/25. Wobec powyższego stwierdzić należy, że w rozpoznawanej sprawie skarga wraz odpowiedzią na skargę i aktami sprawy przekazana została z uchybieniem terminu o którym mowa w art. 55 § 2 p.p.s.a. Odnosząc się do stanowiska organu zawartego w odpowiedzi na wniosek wskazać należy, że przywołane okoliczności nie mogą mieć wpływu na terminową realizację obowiązku określonego w art. 55 § 2 p.p.s.a., wobec czego Sąd nie znalazł wystarczających podstaw do odstąpienia od wymierzenia grzywny. Mając powyższe na uwadze Sąd uznał wniosek strony za uzasadniony i wymierzył organowi grzywnę w wysokości 100 zł. Określając wysokość grzywny Sąd miał na względzie charakter sprawy będący przedmiotem skargi (bezczynność), okres uchybienia terminowi przekazania skargi, jak również fakt, że w dacie rozpoznawania wniosku skarga strony została już przekazana Sądowi wraz z odpowiedzią na skargę i aktami administracyjnymi sprawy, a organ w odpowiedzi na wniosek wyjaśnił powody zwłoki w przekazaniu skargi. W ocenie Sądu, grzywna w ww. wysokości pozwala na osiągnięcie celów, dla których środek ten został przewidziany. Z powyższych względów, na podstawie art. 55 § 1 i art. 154 § 6 p.p.s.a., orzeczono jak w punkcie I sentencji postanowienia. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania, zawarte w punkcie II sentencji postanowienia, wynika z art. 200, art. 205 § 2 w związku z art. 64 § 3 p.p.s.a. [pic]