II SO/Go 4/10

PostanowienieWSA w Gorzowie Wielkopolskim2010-04-30

Skład orzekający: Jarosław Piątek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych może zostać uwzględniony, jeśli strona jest z mocy ustawy zwolniona z obowiązku uiszczania tych kosztów?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych nie może zostać uwzględniony, jeśli strona z mocy ustawy jest już zwolniona z obowiązku ich uiszczania. Prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata może zostać przyznane, jeśli strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania siebie i rodziny, co należy ocenić na podstawie jej sytuacji majątkowej i dochodów.
Stan faktyczny
A.S. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. W uzasadnieniu wskazał na niepełnosprawne dziecko, niski dochód żony i wysokie raty kredytów. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
1. odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, 2. ustanowić adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. - Jarosław Piątek po rozpoznaniu w dniu 30 kwietnia 2010 r. w Gorzowie Wlkp. na posiedzeniu niejawnym wniosku A.S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Wojewody z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zwrotu nienależnie pobranego świadczenia postanawia: 1. odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, 2. ustanowić adwokata. 9 kwietnia 2010 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. wpłynął wniosek A.S. o przyznania prawa pomocy złożony na urzędowym formularzu PPF w zakresie zwolnienia od koszów sądowych oraz ustanowienia adwokata. W uzasadnieniu wniosku skarżący wskazał, ze posiada dziecko niepełnosprawne, jego żona z tytułu zatrudnienia osiąga dochód w wysokości 989 zł. A.S. oświadczył, ze łączność wysokość spłacanych kredytów wynosi miesięcznie około 1.500 zł. Zgodnie z art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, póz. 1270 ze zm. - dalej zwanej p.p.s.a.), prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Wniosek o udzielenie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych nie mógł zostać uwzględniony, już z tej tylko przyczyny, że A.S. z mocy ustawy jest zwolniony od obowiązku uiszczenia tychże kosztów (art. 239 pkt 1 b p.p.s.a.). Dlatego też wniosek skarżącego w tym zakresie nie mógł zostać uwzględniony. Uzasadniony jest natomiast wniosek skarżącego o ustanowienie pełnomocnika. Zgodnie z art. 262 p.p.s.a., przepisy o przyznaniu prawa pomocy, w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego na zasadach prawa pomocy, mają odpowiednie zastosowanie do stron korzystających z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczania kosztów sądowych. W myśl art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie częściowym przysługuje osobie fizycznej wówczas, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 p.p.s.a.). Zasadą jest, iż prawo pomocy obejmuje osoby nie osiągające żadnych dochodów lub osiągające dochód wybitnie niski, który nie pozwala na uiszczenie kosztów postępowania sądowego, nawet przy poczynionych oszczędnościach w wydatkach koniecznych. W literaturze wskazuje się, że prawo pomocy ma służyć najuboższym, to jest podmiotom, dla których konieczność ponoszenia kosztów związanych z postępowaniem sądowym oznaczałaby faktyczne ograniczenie lub pozbawienie prawa do sądu (zob. H.Knysiak-Molczyk, Przesłanki przyznania prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym, Przegląd Prawa Publicznego 2007, nr 4, s. 36-39). W świetle przedstawionych przez A.S. faktów należy uznać, że skarżąca nie jest w stanie ponieść kosztów związanych z ustanowieniem zawodowego pełnomocnika, bez uszczerbku utrzymania dla siebie i swojej rodziny. Zważyć bowiem trzeba, że z przedłożonych dokumentów wynika, iż skarżący wraz z żoną uzyskują miesięcznie dochód w wysokości około 2.000 zł (netto). Skarżący posiada dziecko niepełnosprawne a także spłaca raty kredytu i pożyczek w łącznej wysokości około 1.500 zł miesięcznie. Z treści formularza PPF wynika, że A.S. nie posiada majątku ani oszczędności. W sprawie nie występują racjonalne przesłanki mogące podważyć wiarygodność oświadczenia skarżącego odnośnie jego sytuacji majątkowej. Uzasadniona jest zatem teza, że skarżący nie jest w stanie ponieść kosztów związanych z ustanowieniem zawodowego pełnomocnika. Z uwagi na powyższe orzeczono jak w sentencji postanowienia

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło