II SO/Go 6/17
PostanowienieWSA w Gorzowie Wielkopolskim2017-11-20
Skład orzekający: Aleksandra Wieczorek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zażalenie wniesione drogą elektroniczną, które zostało wydrukowane i włączone do akt sprawy, ale nie zostało własnoręcznie podpisane przez stronę, może zostać uznane za skuteczne i wywołać skutki prawne?Ratio decidendi
Zażalenie wniesione drogą elektroniczną, które nie zostało własnoręcznie podpisane przez stronę, nie może być uznane za skuteczne. W polskim postępowaniu sądowoadministracyjnym, z uwagi na treść art. 46 § 1 pkt 4 PPSA, nie jest dopuszczalne wniesienie pisma procesowego za pomocą środków komunikacji elektronicznej, jeśli nie zawiera ono własnoręcznego podpisu strony. Niespełnienie tego wymogu formalnego, pomimo wezwania do jego uzupełnienia, skutkuje odrzuceniem zażalenia.Stan faktyczny
Strona C.T. wniosła zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. oddalające wniosek o wyłączenie sędziów. Zażalenie zostało przesłane drogą elektroniczną jako dokument PDF, bez własnoręcznego podpisu. Sąd wezwał stronę do uzupełnienia braków formalnych poprzez własnoręczne podpisanie zażalenia i nadesłanie odpisu. Strona nie uzupełniła braków w terminie, przesyłając kolejne pisma, które również nie spełniały wymogów formalnych. W konsekwencji sąd odrzucił zażalenie.Rozstrzygnięcie
Odrzucono zażalenie.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aleksandra Wieczorek po rozpoznaniu w dniu 20 listopada 2017 r. na posiedzeniu niejawnym zażalenia C.T. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. z dnia 10 sierpnia 2017 r., sygn. akt II SO/Go 6/17 w sprawie z wniosku C.T. o wyłączenie Sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie w sprawie ze sprzeciwu C.T. od postanowienia Referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 10 stycznia 2017 r., sygn. akt I SA/Sz 1149/13 oddalającego wniosek o ustanowienie adwokata w sprawie jego skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 11 września 2013 r. sygn. akt I SA/Sz 1149/13 o odrzuceniu wniosku C.T. o wznowienie postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 120 lipca 2013 r. sygn. akt I SA/Sz 77/13 postanawia odrzucić zażalenie.
Postanowieniem z dnia 10 sierpnia 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. oddalił wniosek C.T. o wyłączenie Sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie w sprawie ze sprzeciwu C.T. od postanowienia Referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 10 stycznia 2017 r., sygn. akt I SA/Sz 1149/13 oddalającego wniosek o ustanowienie adwokata w sprawie jego skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 11 września 2013 r. sygn. akt I SA/Sz 1149/13 o odrzuceniu wniosku C.T. o wznowienie postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 120 lipca 2013 r. sygn. akt I SA/Sz 77/13.
W dniu 5 września 2017 r. do tutejszego Sądu wpłynęło, nadane poczta elektroniczną (e-mail), zażalenie C.T. od postanowienia Sądu z dnia 10 sierpnia 2017 r. W/w zażalenie przesłane zostało jako dokument zapisany w formacie PDF. Z dokumentu tego wynikało, iż zażalenie sporządzone zostało w dniu [...] września 2017 r., a pod pismem C.T. złożył podpis. W treści zażalenia C.T. wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości. Powyższy dokument został wydrukowany i załączony do akt sprawy.
Na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II z dnia 6 września 2017 r. C.T. wezwany został do usunięcia braku formalnego zażalenia z dnia [...] września 2017 r. poprzez: własnoręczne podpisanie zażalenia oraz nadesłanie dodatkowo jednego odpisu zażalenia, własnoręcznie podpisanego lub poświadczonego za zgodność z oryginałem, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia zażalenia (art. 178 w zw. z art. 197 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – tj. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369, dalej jako p.p.s.a.). Wezwanie doręczone zostało stronie w dniu 29 września 2017 r. (k. 87).
W dniu 6 października 2017 r. do tutejszego Sądu wpłynęło, nadane poczta elektroniczną (e-mail) w formacie PDF, pismo C.T. z daty [...] października 2017 r., skierowane do Naczelnego Sądu Administracyjnego za pośrednictwem WSA w Gorzowie Wlkp. i do Rzecznika Dyscyplinarnego, zatytułowane: skarga i zażalenie. W piśmie tym strona wniosła skargę na postępowanie sędziów WSA w Gorzowie Wlkp., żądając ich ścigania i ukarania za ,,kłamliwe, bezprawne i pozoracyjne procedowanie", jednocześnie domagając się uchylenia wezwania go do usunięcia braków formalnych jako bezpodstawnego i niepotrzebnego. Zdaniem C.T. jego podpis nie budzi wątpliwości, wskazując, iż musiałoby zostać prawnie stwierdzone, iż jego podpis nie jest autentyczny i jest nieważny.
Na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 13 października 2017 r., powyższe pismo zostało zakwalifikowane jako zażalenie z dnia [...] października 2017 r., a C.T. został wezwany do usunięcia braków formalnych w/w zażalenia poprzez jego własnoręczne podpisanie oraz wskazanie zaskarżonego postanowienia lub innego rozstrzygnięcia WSA w Gorzowie Wlkp., przeciwko któremu zostało ono skierowane. W odpowiedzi na powyższe wezwanie skarżący przesłał do Sądu, ponownie pocztą elektroniczną, pismo z dnia [...] listopada 2017 r. zatytułowane skarga i zażalenie, które zgodnie z zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału II z dnia 16 listopada 2017 r. ma zostać przekazane Rzecznikowi Dyscyplinarnemu NSA.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Zażalenie należało odrzucić.
Zgodnie z treścią art. 197 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369, dalej jako p.p.s.a.), do postępowania toczącego się na skutek zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy o skardze kasacyjnej.
Z kolei w myśl art. 194 § 3 p.p.s.a. zażalenie powinno czynić zadość wymaganiom przepisanym dla pisma w postępowaniu sądowym oraz zawierać wskazanie zaskarżonego postanowienia i wniosek o jego zmianę lub uchylenie, jak zwięzłe uzasadnienie zażalenia.
Wymogiem formalnym każdego pisma procesowego jest m.in. podpisanie pisma przez stronę, przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika (art. 46 § 1 pkt 4 p.p.s.a.). Podpis na dokumencie jest formą złożenia oświadczenia woli lub wiedzy i służy identyfikacji osoby, która to oświadczenie złożyła. Podkreślić przy tym należy, iż podpisem jest znak ręczny określonej osoby, noszący indywidualne i powtarzalne cechy, pozwalające odróżnić go od innych i umożliwiające identyfikację osoby podpisującego oraz zbadanie autentyczności podpisu. Z powyższej definicji jednoznacznie wynika, że podpis musi być własnoręczny i nie może być kopią (por. postanowienie NSA z dnia 18 października 2017 r., I OZ 1476/17).
Kolejnym wymogiem formalnym pisma procesowego w postępowaniu sądowoadministracyjnym jest załączenie jego odpisów do doręczenia pozostałym stronom (art. 47 § 1 p.p.s.a.).
W przypadku, gdy zażalenie nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania wyżej wskazanych warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o ich uzupełnienie lub poprawienie w terminie 7 dni (art. 49 § 1 p.p.s.a.), pod rygorem odrzucenia zażalenia. Nieuzupełnienie braków formalnych w wyznaczonym terminie skutkuje odrzuceniem zażalenia na podstawie art. 178 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a.
Złożone przez C.T. zażalenie z dnia [...] września 2017 r., wobec przesłania pocztą elektroniczną na adres mail WSA w Gorzowie Wlkp., pozbawione było własnoręcznego podpisu strony.
Wskazać należy, iż w aktualnym stanie prawnym – z uwagi na treść art. 46 p.p.s.a. i brak w tej ustawie szczególnych regulacji odnoszących się do pism przesyłanych drogą elektroniczną – nie jest dopuszczalne wniesienie pisma procesowego za pomocą środków komunikacji elektronicznej. Nie jest także dopuszczalna sytuacja, w której pismo (dokument elektroniczny) zostanie skierowane do sądu drogą elektroniczną (za pośrednictwem poczty elektronicznej), następnie będzie drukowane i włączane do papierowych akt sądowych, wywołując określone skutki prawne. W takiej sytuacji, pomimo przesłania pisma procesowego pocztą elektroniczną, wymagane jest, z uwagi na cyt. art. 46 § 1 pkt 4 p.p.s.a., złożenie do Sądu pisma procesowego zaopatrzonego we własnoręczny podpis osoby je składającej.
Wobec powyższych okoliczności C.T., na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 6 września 2017 r., został wezwany do usunięcia braków formalnych zażalenia z dnia [...] września 2017 r. poprzez: własnoręczne podpisanie zażalenia oraz nadesłanie dodatkowo jednego odpisu zażalenia (celem doręczenia zaskarżonemu organowi), własnoręcznie podpisanego lub poświadczonego za zgodność z oryginałem, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia zażalenia.
Przesyłka sądowa zawierająca wezwanie do uzupełnienia braków formalnych zażalenia została doręczona C.T. (odebrana osobiście przez adresata) w dniu 29 września 2017 r. Siedmiodniowy termin do wykonania zobowiązania Sądu upłynął zatem dnia 6 października 2017 r., który to dzień nie był sobotą ani dniem wolnym od pracy. Pomimo wezwania strona w zakreślonym terminie nie złożyła do Sądu podpisanego zażalenia z dnia [...] września 2017 r., ani nie nadesłała wymaganego odpisu tego zażalenia.
W terminie do usunięcia braku formalnego zażalenia z dnia [...] września 2017 r. C.T. przesłał do tutejszego Sądu jedynie pismo – z dnia [...] października 2017 r., zatytułowane: skarga i zażalenie, które zakwalifikowane zostało jako kolejne zażalenie (z dnia [...] października 2017 r.). Brak było podstaw do uznania pisma z dnia [...] października 2017 r. za wykonanie zobowiązania Sądu do usunięcia braków formalnych zażalenia z dnia [...] września 2017 r., po pierwsze z uwagi na to, iż pisma z dnia [...] września i [...] października 2017 r. różnią się w swej treści, a po drugie z uwagi na fakt, iż pismo z dnia [...] października 2017 r., jako przesłane pocztą elektroniczną, także nie zawierało własnoręcznego podpisu strony, a jedynie podpis strony mający formę zapisu komputerowego (dokument w formacie PDF), wyłącznie odzwierciedlający podpis strony.
Z tych względów, na podstawie przepisu art. 178 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło