I SA/Ke 101/21
PostanowienieWSA w Kielcach2021-11-10
Skład orzekający: Sędzia WSA Artur Adamiec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy bierna postawa syndyka masy upadłości, który mimo dwukrotnego wezwania nie zajął stanowiska procesowego w zawieszonym postępowaniu sądowoadministracyjnym dotyczącym masy upadłości, jest podstawą do podjęcia i umorzenia tego postępowania?Ratio decidendi
Bierna postawa syndyka masy upadłości, który mimo dwukrotnego wezwania nie zajął stanowiska procesowego w zawieszonym postępowaniu sądowoadministracyjnym dotyczącym masy upadłości, jest równoznaczna z brakiem popierania skargi i odstąpieniem od niej. W takiej sytuacji, na podstawie art. 128 § 1 pkt 1 i art. 161 § 1 pkt 1 PPSA, sąd powinien podjąć zawieszone postępowanie i je umorzyć.Stan faktyczny
Skarżący Ł. W. złożył skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą podatku VAT. W trakcie postępowania ujawniono, że wobec skarżącego zostało ogłoszone postępowanie upadłościowe, a jego majątek wszedł w skład masy upadłości. Sąd zawiesił postępowanie i wezwał syndyka masy upadłości do zajęcia stanowiska procesowego. Syndyk dwukrotnie odebrał wezwanie, ale nie zajął stanowiska w sprawie.Rozstrzygnięcie
Postanawia: 1. podjąć postępowanie sądowoadministracyjne; 2. umorzyć postępowanie sądowoadministracyjne.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Artur Adamiec po rozpoznaniu 10 listopada 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Ł. W. z udziałem syndyka masy upadłości P. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z [...] nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za czerwiec, sierpień, październik, listopad i grudzień 2011 r. postanawia: 1. podjąć postępowanie sądowoadministracyjne; 2. umorzyć postępowanie sądowoadministracyjne.
Ł. W. 7 stycznia 2020 r. (data stempla pocztowego) złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z [...] nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za czerwiec, sierpień, październik, listopad i grudzień 2011 r.
Dyrektor Izby Skarbowej 12 kwietnia 2021 r. przesłał do Sądu skan: zawiadomienia z 7 lipca 2020 r. skierowanego do Naczelnika Urzędu Skarbowego w S.-K. przez P. K. – syndyka masy upadłości, o ogłoszeniu upadłości dłużnika Ł. W. oraz postanowienia Sądu Rejonowego w K., Wydziału V Gospodarczego, Sekcji ds. Upadłościowych i Restrukturyzacyjnych z [...] sygn. akt [...] wydanego w powyższym zakresie.
W odpowiedzi na pismo skierowane do Sądu Rejonowego w K.,
w dniu 11 maja 2021 r. do tut. Sądu wpłynął odpis ww. postanowienia o ogłoszeniu upadłości z informacją, że stało się ono prawomocne 22 grudnia 2020 r. Z punku IV postanowienia wynika, że wyznaczono syndyka masy upadłości w osobie P. K..
Wobec powyższych ustaleń postanowieniem z 20 maja 2021 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zawiesił postępowanie sądowoadministracyjne. Jednocześnie Sąd zarządził o wezwaniu syndyka masy upadłości – P. K. do zajęcia stanowiska procesowego w sprawie, wyjaśniając że brak reakcji syndyka spowoduje, że postępowanie nie będzie mogło zostać podjęte, a skarga nie będzie mogła być rozpoznana. Wezwanie skutecznie doręczono syndykowi 26 maja 2021 r., co wymieniony potwierdził własnoręcznym podpisem. Mimo zawartego pouczenia syndyk nie zajął stanowiska w sprawie. Wobec powyższego czynność powyższą powtórzono. P. K. odebrał wezwanie 20 sierpnia 2021 r., potwierdzając odbiór przesyłki własnoręcznym podpisem. Mimo podjęcia przez Sąd ww. czynności do dnia wydania niniejszego postanowienia syndyk masy upadłości nie zajął stanowiska w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 124 § 1 pkt 4 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U.2019.2325) dalej "ustawa p.p.s.a." - sąd zawiesza postępowanie z urzędu jeżeli w stosunku do strony zostało wszczęte postępowanie upadłościowe, a sprawa dotyczy przedmiotu wchodzącego
w skład masy upadłości.
Okoliczności wskazane w tym przepisie stanowią bezwzględną podstawę zawieszenia postępowania z urzędu w chwili powzięcia przez sąd administracyjny wiadomości o wszczęciu postępowania upadłościowego wobec strony postępowania sądowoadministracyjnego, które to postępowanie dotyczy przedmiotu wchodzącego w skład masy upadłości.
Postępowanie niewątpliwie dotyczy masy upadłości (majątku upadłego skarżącego) bowiem ma za przedmiot określenie kwoty zobowiązania podatkowego.
Zawieszenie postępowania na podstawie art. 124 § 1 pkt 4 p.p.s.a. ma skutek od dnia zdarzeń, które je spowodowały, a zatem jest skuteczne ex tunc (art. 124 § 2 p.p.s.a.).
W myśl art. 144 ust. 1 ustawy z 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe
(t.j. Dz.U.2019.498), dalej "p.u.n. po ogłoszeniu upadłości postępowania sądowe, administracyjne lub sądowoadministracyjne dotyczące masy upadłości mogą być prowadzone wyłącznie przez syndyka albo przeciwko niemu. Postępowania te syndyk prowadzi na rzecz upadłego, lecz w imieniu własnym (ust. 2).
Zawieszenie postępowania sądowoadministracyjnego ma na celu umożliwienie syndykowi masy upadłości wstąpienie do postępowania sądowoadminstracyjnego i zajęcia stanowiska procesowego, gdyż tylko syndykowi przysługuje legitymacja procesowa w sprawach dotyczących masy upadłości.
Tego typu czynność może być dokonana jedynie poprzez oświadczenie złożone przez syndyka.
W myśl art. 128 § 1 p.p.s.a. Sąd postanowi podjąć postępowanie z urzędu, gdy ustanie przyczyna zawieszenia (...). Jakkolwiek w art. 128 § 1 p.p.s.a. nie wskazano wprost na przesłanki podjęcia postępowania zawieszonego na podstawie art. 124 § 1 pkt 4 tej ustawy, uznać należy, że możliwość kontynuowania postępowania z udziałem syndyka masy upadłości świadczy o ustaniu przyczyny zawieszenia w rozumieniu ww. art. 128 § 1 powołanej ustawy (por. M. Romańska [w:] Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, red. T. Woś, Warszawa 2005, s. 398 - 399, a także wyrok NSA z dnia 20 lutego 2008 r., I FSK 135/07). Z chwilą wstąpienia syndyka do postępowania sądowoadministracyjnego ustaje przyczyna, dla której zawieszono postępowanie, zatem możliwe jest podjęcie tego postępowania na podstawie art. 128 § 1 pkt 1 p.p.s.a., z uwzględnieniem art. 144 ust. 1 p.u.n. (por. M. Mrówczyński, Zawieszenie sądowego postępowania rozpoznawczego w sprawach cywilnych i postępowania sądowoadministracyjnego ze względu na ogłoszenie upadłości, Studia z zakresu prawa, administracji i zarządzania UKW, t. 5, 2014, s. 69).
W rozpoznawanej sprawie postanowieniem z dnia 20 maja 2021 r. WSA zawiesił postępowanie sądowe do momentu wstąpienia syndyka do postępowania i zajęcia przez niego stanowiska procesowego w sprawie. Mimo dwukrotnego wezwania syndyka do zajęcia stanowiska w sprawie syndyk nie zajął stanowiska. Zdaniem Sądu bierna postawa syndyka mimo podjętych prób jego wezwania i związany z tym brak złożenia oświadczenia i zajęcia stanowiska w sprawie jest równoważny z ustaniem przyczyny zawieszenia postępowania sądowego w sprawie. Nie może być tak, że mimo skutecznego wezwania syndyka do zajęcia stanowiska w sprawie, postępowanie z tej przyczyny nie może się toczyć, a skarga nie może zostać rozpoznana. Taki stan rzeczy może powodować zaistnienie stanu przewlekłości postępowania. Wyraźnego podkreślenia wymaga, że podjęte próby i brak jakiegokolwiek zainteresowania sprawą ze strony syndyka skutkuje, a contrario 128 § 1 pkt 1 p.p.s.a. uznaniem za zasadne jego podjęcie.
Należy zwrócić uwagę, że zawieszenie postępowania na podstawie art. 124 § 1 pkt 4 p.p.s.a. (analogicznie jak w przypadku art. 174 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego – Dz. U. z 2014 r. poz. 101 ze zm.) służy przede wszystkim umożliwieniu syndykowi wstąpienia do postępowania ze względu na fakt, że to jemu, zgodnie z art. 144 p.u.n. przysługuje legitymacja w sprawach dotyczących masy upadłości (por. M. Mrówczyński, Zawieszenie sądowego... op. cit., s. 71).
Zdaniem Sądu w rozpoznawanej sprawie - jak wskazano powyżej - Syndyk nie złożył oświadczenia, że wstępuje do zawieszonego postępowania sądowego, co jest równoznacznie z niepopieraniem i odstąpieniem od wniesionej skargi przez Ł. W..
Uwzględniając całokształt sytuacji procesowej, która zaistniała w rozpoznawanej sprawie, w ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na podstawie art. 128 § 1 pkt 1 p.p.s.a. i art. 161 § 1 pkt 1 p.p.s.a. należało orzec jak wyżej.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło