I SA/Ke 103/06
WyrokWSA w Kielcach2006-07-19
Skład orzekający: NSA Grażyna Jarmasz, Sędzia WSA Maria Grabowska, Sędzia WSA Andrzej Jagiełło
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy doręczenie decyzji podatkowej w trybie zastępczym (art. 150 Ordynacji podatkowej) jest skuteczne, jeśli podatnik odebrał odpis decyzji w późniejszym terminie od pracownika urzędu skarbowego, nie wiedząc o wcześniejszym doręczeniu zastępczym?Ratio decidendi
Doręczenie decyzji w trybie zastępczym na podstawie art. 150 Ordynacji podatkowej jest skuteczne z upływem ostatniego dnia 14-dniowego okresu przechowywania pisma w placówce pocztowej, nawet jeśli podatnik odebrał odpis decyzji w późniejszym terminie od pracownika urzędu. Pierwsze skuteczne doręczenie niweczy skutki prawne ewentualnych kolejnych doręczeń. Ustalenie daty doręczenia jest kluczowe dla biegu terminu do wniesienia odwołania.Stan faktyczny
Dyrektor Izby Skarbowej postanowieniem stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania przez E.P. od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w sprawie podatku od towarów i usług. Organ uznał, że decyzja została skutecznie doręczona w trybie zastępczym (art. 150 Ordynacji podatkowej) w dniu 5 grudnia 2005 r., co spowodowało upływ terminu do wniesienia odwołania przed jego złożeniem w dniu 23 grudnia 2005 r. Skarżąca podnosiła, że doręczenie nastąpiło w dniu 12 grudnia 2005 r. przez pracownika urzędu, a nie miała wiedzy o wcześniejszym doręczeniu zastępczym.Rozstrzygnięcie
Skargę oddala.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Jarmasz (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Maria Grabowska, Sędzia WSA Andrzej Jagiełło, Protokolant Sekretarz sądowy Emilia Kundera, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 19 lipca 2006 r. sprawy ze skargi E.P. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania skargę oddala.
Postanowieniem z dnia [...] numer [...] Dyrektor Izby Skarbowej, działając na podstawie art. 228 § 1 pkt 2) ustawy z 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa /Dz. U. Nr 8 z 2005r., poz. 60 ze zm./, stwierdził uchybienia terminu przez E.P. do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z [...] numer [...] w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku od towarów i usług za miesiące [...], [...] i [...] 2000 roku.
Zdaniem organu decyzja ta została doręczona E.P. w dniu [...] zgodnie z art. 150 § 1 w/w ustawy Ordynacja podatkowa. W myśl tego przepisu, w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 148 § 1 lub art. 149 tej ustawy, urząd pocztowy przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej w przypadku doręczenia pisma przez pocztę. Adresata zawiadamia się dwukrotnie o miejscu pozostawieniu pisma, powtórne zawiadomienie następuje w razie nie podjęcia pisma w terminie 7 dni. W tym przypadku doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia 14 -dniowego okresu , a pismo pozostawia się w aktach sprawy.
W niniejszej sprawie w/w decyzja awizowana była po raz pierwszy w dniu [...], po raz drugi w dniu [...], zatem za dzień doręczenia decyzji uznano dzień [...].
Zatem termin do wniesienia odwołania upłynął z dniem [...], a podatniczka odwołanie wniosła osobiście w dniu [...] nie składając wniosku o przywrócenie uchybionego terminu.
Na to postanowienie E.P. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach zaskarżając je w całości i stwierdzając, że działania organów w sprawie podatku od towarów i usług są nieprawidłowe i zmierzają do tego, aby nie miał zastosowania art. 70 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa.
Powołując się na art. 148 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa, że pisma doręcza się osobie fizycznej w mieszkaniu lub miejscu pracy, skarżąca podała że takiego doręczenia dokonano w dniu [...] doręczając przedmiotową decyzję poprzez pracownika urzędu skarbowego za potwierdzeniem odbioru.
Fakt doręczenia decyzji w dniu [...] nie jest kwestionowany przez Urząd, a tylko przypisywane jest mu znaczenie informacyjne. W ocenie skarżącej ustawa Ordynacja podatkowa nie przewiduje doręczenia, które miałoby taki właśnie charakter.
Tak więc skoro akt doręczenia miał miejsce [...], to skarżąca uznała jako prawidłowe rozumowanie, że na złożenie odwołania ma, zgodnie z pouczeniem zawartym w decyzji, 14 dni od tej daty doręczenia. W dniu tym skarżąca nie miała wiedzy, bo w żaden sposób jej o tym nie poinformowano, że decyzja posiada doręczenie ze skutkiem [...] , czyli 4 dni przed aktem jej doręczenia.
Odnosząc się do stwierdzenia zaskarżonego postanowienia, że nie został złożony wniosek o przywrócenie terminu, stwierdzono, że w dniu wnoszenia odwołania skarżąca nie posiadała wiedzy o uchybieniu terminu.
Dyrektor Izby Skarbowej w odpowiedzi na skargę w niósł o jej oddalenie. Podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko, co do daty doręczenia decyzji zgodnie z art. 150 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa. Podkreślono, że skarżąca posiadała wiedzę na temat postępowania podatkowego zmierzającego do wydania decyzji o czym świadczy fakt zapoznania się z materiałem dowodowym sprawy. Wobec dwukrotnego awizowania przesyłki strona winna ją odebrać, a skoro tego nie uczyniła, winna liczyć się z negatywnymi dla siebie konsekwencjami w postaci uznania decyzji za doręczoną w trybie zastępczym.
Ponadto poinformowanie strony o stanie zaległości poprzez wręczenie egzemplarza decyzji było w ocenie Dyrektora formą przekazania tej informacji, nie wymagającą dodatkowych działań w postaci np. sporządzania dodatkowego pisma.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. Nr.153 poz.1269/ sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Tak więc wyeliminować z obrotu prawnego można rozstrzygnięcie jedynie wówczas, gdy narusza ono prawo materialne lub procesowe i to w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź stanowi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego /art.145 § 1 pkt 1) ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./.
W niniejszej sprawie skarga na uwzględnienie nie zasługuje.
W pierwszym rzędzie bowiem należy zaznaczyć i podkreślić, że w sprawie doszło do doręczenia decyzji wydanej w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące [...], [...], [...] 2000r. w sposób przewidziany w art. 150 w/w ustawy Ordynacja podatkowa.
Wobec stwierdzenia faktu niemożności doręczenia przesyłki adresatowi w jego miejscu zamieszkania, czy pełnoletniemu domownikowi, dozorcy, sąsiadowi, co zostało odnotowane na potwierdzeniu odbioru, doręczyciel dwukrotnie awizował przesyłkę, a zawiadomienie o jej złożeniu w placówce pocztowej pozostawił w oddawczej skrzynce pocztowej skarżącej. Przesyłkę tę awizowano w dniach: [...] 2005r. po raz pierwszy, a [...] 2005r. powtórnie.
Tak więc ma rację organ podatkowy stwierdzając, że zgodnie z art. 150 § 1 pkt 1 i § 2 ustawy Ordynacja podatkowa należy uznać, że doręczenie zostało dokonane z upływem dnia datowanego na [...] .
We wniesionej skardze nie sformułowano zarzutów, co do prawidłowości doręczenia w powyższym trybie.
Zarzuty i argumenty skarżącej ogniskują się wokół twierdzenia, że doręczenie mające miejsce w dniu [...] , a więc w miejscu zamieszkania poprzez odebranie przesyłki przez dorosłego domownika – męża skarżącej, jest tym doręczeniem jedynym i właściwym, przewidzianym przez art. 149 ustawy Ordynacja podatkowa, tym bardziej, że nie została poinformowana o fakcie innego, wcześniejszego doręczenia.
Jednakże skoro doręczenie w trybie art. 150 omawianej ustawy uznać należy za dokonane, to pociąga to za sobą wszelkie skutki prawne związane z doręczeniem decyzji, a zwłaszcza ten, że termin do wniesienia odwołania rozpoczyna swój bieg od dnia następnego po dacie [...].
Nie można więc rozważać skutków doręczenia w dniu [...] , jako że doręczenia nie można dokonywać wielokrotnie. Liczy się pierwsze skuteczne doręczenie, jako że przepisy prawa procesowego, zawarte w ustawie Ordynacja podatkowa, jak chodzi o postępowanie podatkowe / w innych procedurach uregulowanych w Kodeksie postępowania administracyjnego, Kodeksie postępowania cywilnego - także/ wykluczają możliwość istnienia dwu różnych dat doręczenia z przyczyn oczywistych. Data ta może być tylko jedna i jeden jest okres do wniesienia środka zaskarżenia liczony od daty doręczenia. Tak więc pierwsze skuteczne doręczenie niweczy skutki prawne ewentualnych następnych doręczeń.
Ustalenie daty doręczenia nie może być przez organ podatkowy, ani też przez Sąd, traktowane dowolnie. Fakt ten, w sposób, można by powiedzieć, matematyczny, przesądza, czy odwołanie zostało wniesione w terminie przewidzianym przez przepis prawa, czy też nie. I tylko do tej kwestii ogranicza się rozstrzygnięcie organu odwoławczego stwierdzającego wniesienie odwołania z uchybieniem terminu.
Inną zaś zupełnie kwestią jest to, że poprzez dokonywanie doręczenia po raz drugi, w celach informacyjnych, lecz bez zaznaczenia, że doręcza się odpis, kserokopię decyzji już doręczonej / nie ma innej możliwości, jako że oryginał decyzji pozostaje w aktach sprawy, jako zwrot przesyłki nie podjętej w terminie/ podatnik zostaje wprowadzony w błąd. Bez swojej winy pozostaje w mylnym przekonaniu, co do faktycznej daty doręczenia.
Jednakże okoliczność ta nie ma wpływu na rozstrzygnięcie w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania, natomiast może być przesłanką dającą podstawę do wystąpienia z wnioskiem o przywrócenie uchybionego terminu.
Tak więc zaskarżone rozstrzygnięcie, stwierdzające na podstawie art. 228 § 1 pkt 2 ustawy Ordynacja podatkowa, że od doręczonej w dniu 5 grudnia 2005r. decyzji odwołanie złożone w dniu 23 grudnia 2005r. zostało wniesione z uchybieniem 14-dniowego terminu przewidzianego w art. 223 § 2 pkt 1 tej ustawy, nie narusza prawa
W związku z tym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach orzekł jak w sentencji na podstawie art.151 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło