I SA/Ke 118/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Kuchta, Sędziowie Sędzia WSA Artur Adamiec (spr.), Sędzia WSA Maria Grabowska, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Michał Gajda, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 29 kwietnia 2014 r. sprawy ze skargi Z. Cz. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [..] 2013 r. nr [...] w przedmiocie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonane w całości; 3. przyznaje od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach) na rzecz radcy prawnego M. C. kwotę 295,20 (słownie: dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100) złotych w tym 55,20 złotych podatku od towarów i usług tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. I SA/ Ke 118/14 Uzasadnienie 1.Zaskarżoną decyzją z [...] r. Znak [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. uchyliło w całości decyzję Wójta Gminy S.-K. z [...] r. określającą Z. C. (dalej-skarżąca): wysokość miesięcznej opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi z nieruchomości położnej w miejscowości M., przy ul. L. S. 1, w kwocie 20,00 zł, termin płatności opłaty, sposób jej uiszczenia. 1.2. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ wskazał, że sprawy związane z gospodarką odpadami regulują przepisy ustawy z dnia 13 września 1996r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (t.j. Dz. U. z 2013r., poz.1399.). Stosownie do treści art. 5 ust. 1 ustawy, właściciele nieruchomości zapewniają utrzymanie czystości i porządku. Zgodnie z treścią art. 6 m ust. 1 w/w ustawy właściciel nieruchomości jest obowiązany złożyć do wójta, burmistrza lub prezydenta miasta deklarację o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w terminie 14 dni od dnia zamieszkania na danej nieruchomości pierwszego mieszkańca lub powstania na danej nieruchomości odpadów komunalnych. Z. C. nie wykonała tego obowiązku. Na żądanie organu wyjaśniła, że "nie posiada żadnych śmieci" , a te które posiada "sama utylizuje w przydomowej kuchni", wykorzystując jako nawóz w przydomowym gospodarstwie .Wobec powyższego organ I instancji w dniu 21.08.2013r. wszczął z urzędu postępowanie w sprawie określenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi z nieruchomości położonej w miejscowości M., przy ul. L. S. 117 . Organ ten wskazał, że nie jest kwestionowane, że skarżąca zamieszkuje w miejscowości M., przy ul. S. 11. Jak wynika z ustaleń organu I instancji , nie mających jednak poparcia w aktach sprawy, nieruchomość ta jest zabudowana budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym i zameldowane są w niej dwie osoby. W myśl § 1 uchwały Rady Gminy S.- K. Nr XXVII 173/12 z dnia 13.12. 2012r. w sprawie wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz ustalenia stawki takiej opłaty (Dz. U. Woj. Św. z 2013r. poz. 480) opłata miesięczna za gospodarowanie odpadami komunalnymi powstającymi na terenie nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy stanowi iloczyn liczby mieszkańców zamieszkujących daną nieruchomość oraz stawki opłaty ustalonej w § 2 lub w § 3 w zależności od sposobu gospodarowania odpadami komunalnymi. Zgodnie z § 2 i 3 cyt. uchwały stawka opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, zbieranymi w sposób selektywny czyli z podziałem na frakcje opisane w Regulaminie Utrzymania Czystości i Porządku na terenie Gminy S. K., wynosi 5 zł od osoby zamieszkującej daną nieruchomość. Stawka za gospodarowanie odpadami komunalnymi, jeżeli są zbierane bez selekcji wynosi 10,00 zł od osoby zamieszkującej daną nieruchomość. Z tego względu organ I instancji określił wysokość miesięcznej opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi z nieruchomości położnej w miejscowości M., przy ul. L. S. 1, w kwocie 20,00 zł, termin płatności opłaty, sposób jej uiszczenia. Rozpoznając odwołanie skarżącej i dokonując na podstawie art.138 kpa oceny zaskarżonej decyzji, SKO stwierdziło, że rozstrzygnięcie Wójta Gminy S.- K. z dnia 28.08. 2013r. nie zawierało wszystkich elementów określonych w art. 6 ust. 7 ustawy o czystości i porządku w gminach. Zgodnie z tym przepisem wójt, burmistrz, prezydent miasta wydaje z urzędu decyzję, w której ustala: 1) obowiązek uiszczania opłat za odbieranie odpadów komunalnych lub opróżnianie zbiorników bezodpływowych; 2)wysokość opłat wyliczonych z zastosowaniem stawek, o których mowa w ust. 2; 3) terminy uiszczania opłat, o których mowa w pkt 1; 4) sposób i terminy udostępniania pojemników lub zbiorników w celu ich opróżnienia. Zgodnie z ust. 2 cyt. art. 6 rada gminy określa, w drodze uchwały, górne stawki opłat ponoszonych przez właścicieli nieruchomości za usługi, o których mowa w ust. 1. Ponadto, decyzji, o której mowa w ust. 7, nadaję się rygor natychmiastowej wykonalności (ust. 8) i decyzja, o której mowa w ust. 7, jest wydana na okres 1 roku (ust.9). W myśl art. 6 1. ust. 1 cyt. ustawy rada gminy określi, w drodze uchwały stanowiącej akt prawa miejscowego, termin, częstotliwość i tryb uiszczania opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, biorąc pod uwagę warunki miejscowe. Zgodnie z § 1 uchwały Rady Gminy S.- K. Nr XXVI 166/12 z dnia 30.11.2012r. w sprawie określenia terminu, częstotliwości i trybu uiszczania opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi / Dz. U. Woj. Św. z 2013r. poz. 416/ opłata za gospodarowanie odpadami komunalnymi wnoszona będzie przez właścicieli nieruchomości z góry bez wezwania, w łącznej wysokości za trzy miesiące kalendarzowe w terminach:- za I kwartał do 31 stycznia danego roku, za II kwartał do 30 kwietnia danego roku, za III kwartał do 31 lipca danego roku, za IV kwartał do 31 października danego roku. Pierwszą opłatę obejmującą okres od 01 lipca 2013r. do 30 września należy wpłacić do 31 lipca 2013r. Tymczasem decyzja organu I instancji z dnia 28.08. 2013r. określała termin płatności przedmiotowej opłaty na 14 od dnia doręczenia tej decyzji / k. 6/. Kolegium ze względu na konieczność zachowania zasady dwuinstancyjności oraz uzupełnienia decyzji o elementy, których Kolegium nie mogło samodzielnie ustalić (art. 6 ust. 7 pkt 4) uchyliło w całości decyzję organu I instancji z dnia 28.08. 2013r. i przekazało sprawę temu organowi do ponownego rozpatrzenia. Stwierdzono, że wezwanie z dnia 08.07. 2013r. zostało wydane na imię P. Z. C., P. R. C. / k. 1/, przy czym wezwanie to zostało wysłane prawdopodobnie jedynie do P. Z. C. ( na co wskazywałoby zwrotne potwierdzenie jego odbioru- k. 2), natomiast postanowienie z dnia 21.08. 2013r., jak też sama decyzja z dnia 28.08. 2013r. zostały już wydane wyłącznie na imię P. Z. C. W w/w postanowieniu i decyzji organ wprawdzie stwierdza, że właścicielem nieruchomości położonej w miejscowości M., przy ul. L. S. 11 jest Z. C., jednak zebrany materiał dowodowy nie pozwalał zweryfikować tego stwierdzenia. W tej sytuacji nie wiadomo nawet na kim ciążył obowiązek złożenia przedmiotowej deklaracji i do kogo winno być skierowane wezwanie do przedłożenia jej w określonym terminie. Nadto stwierdzenie organu, że przedmiotowa nieruchomość jest zabudowana budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym i zameldowane są w niej dwie osoby, nie znajdowało odzwierciedlenia w zebranym materiale dowodowym. 2.1. Z. C. na powyższą decyzję złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K.. 2.2.Skarżąca zaskarżyła decyzję w całości wnosząc o jej uchylenie i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. 2.3. W uzasadnieniu stwierdziła, że nie wyjaśniono wszystkich okoliczności mających istotny wpływ na jej treść. Wskazała na niezgodność uchwały Rady Gminy w S. –K. z Konstytucją. Podniosła, że nie zgadza się z twierdzeniem, że właściciel nieruchomości zobowiązany jest do podpisywania deklaracji. 2.4. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wskazał, że w podstawie prawnej swego rozstrzygnięcia mylnie powołało art. 138 § 2 kodeksu postępowania administracyjnego, zamiast przepisów art. 233 § 2 Ordynacji podatkowej, ale omyłka ta nie rzutuje na wynik sprawy. 2.5. Skarżąca w piśmie z 2 lutego 2014 roku zatytułowanym zażalenie powtórzyła żądanie uznania, że urząd gminy nie ma prawa domagać się podpisania deklaracji śmieciowej do pobierania nieuzasadnionych opłat. Opisał także swoją sytuację życiową i zdrowotną, wskazując na inne działania, bądź zaniechania urzędu wobec niej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. zważył co następuje. 3.1. W myśl art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a." – sądy te sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone ustawą, co oznacza, że skarga może zostać uwzględniona, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć wpływ na wynik sprawy (art. 145-150 ustawy). Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), kontrola sądowoadministracyjna sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie natomiast z brzmieniem art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. 3.2.Dokonując oceny legalności zaskarżonej decyzji Sąd uznał, że decyzję należało uchylić. 3.3.Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie była decyzja Samorządowgo Kolegium Odwoławcze w K. z [...] r. Znak [...] uchylająca w całości decyzję Wójta Gminy S.-K. z [...] r. określającą Z. C. (dalej-skarżąca): wysokość miesięcznej opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi z nieruchomości położnej w miejscowości M., przy ul. L. S. 1, w kwocie 20,00 zł, ustalił, termin płatności opłaty, sposób jej uiszczenia. Jako podstawę prawną wydanej decyzji organ wskazał art.138§2 w związku z art.127§2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz.U z 2013 r poz.267 j.t.) . Równocześnie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji stwierdził, że ocenę decyzji organu I instancji przeprowadził na podstawie art.138 Kpa. Obowiązki właścicieli nieruchomości i zadania gminy ,dotyczące utrzymania czystości i porządku określa ustawa z dnia 13 września 1996 roku o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (t.j. Dz.U z 2013 r poz1593 ze zm). Zgodnie z treścią art. 6 q ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach w sprawach dotyczących opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi stosuje się przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, z tym że uprawnienia organów podatkowych przysługują wójtowi, burmistrzowi lub prezydentowi miasta. Podstawę prawną decyzji wydanej przez Wójta Gminy S.-K. z dnia [...] stanowiły przepisy ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz przepisy ustawy z dnia 29.08. 1997r. - Ordynacja podatkowa. Natomiast zaskarżona do Sądu decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. została wydana na podstawie art.138 § 2 w związku z art.127 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r – Kodeks postępowania administracyjnego. Przepisy tej ustawy, jak wskazywało SKO stanowiły także podstawę do przeprowadzonej przez ten organ, oceny decyzji Wójta Gminy S.-K.. Tym samym SKO rozpoznając odwołanie Z. C. od decyzji organu I instancji zastosował przepisy innej ustawy niż nakazuje to treść art. 6 q ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. Sąd uznał, że w ten sposób organ odwoławczy naruszył przepisy postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik postępowania w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. Oceny tej nie może podważyć fakt , że przepisy ustawy Kodeks postępowania administracyjnego i Ordynacji podatkowej zawierają podobne rozwiązania co do zakresu rozpoznawania odwołań , czy też możliwych rozstrzygnięć. Organ odwoławczywydał zaskarżoną decyzję w oparciu o przepisy, które przy rozpoznawaniu sprawy nie miały zastosowania, a nie zastosował ustawy do stosowania której był zobligowany. Okoliczności powyższej w ocenie Sądu nie można uznać wyłącznie za omyłkę organu nie mającą znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Taka ocena zaistniałych naruszeń przepisów prowadziłaby bowiem do zaakceptowania pełnej dowolności organu w zakresie stosowanych przepisów, pod warunkiem, że te dowolnie zastosowane rozwiązania mieszczą się, czy są tożsame z postępowaniem nakazanym przez ustawę do stosowania której organ jest zobligowany. 3.4. Mając powyższe na względzie Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a..uchylił zaskarżoną decyzję. Ponownie rozpoznając sprawę organ odwoławczy zastosuje przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa i w oparciu o nie wyda decyzję nie tracąc z pola widzenia podnoszonych w odwołaniu okoliczności. Zakres, w jakim zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu określono w oparciu o art. 152 ustawy p.p.s.a. Wynagrodzenie dla pełnomocnika z urzędu zostało przyznane w oparciu o treść przepisów §15 pkt.1 w związku z § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163 poz. 1349 ze zm ).