I SA/Ke 120/08
WyrokWSA w Kielcach2008-06-12
Skład orzekający: Ewa Rojek, Maria Grabowska, Danuta Kuchta
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji ostatecznej, która stała się ostateczna przed 1 stycznia 2003 r., podlega rozpoznaniu na zasadach i w terminach obowiązujących przed tą datą, w tym rocznym terminie do złożenia wniosku?Ratio decidendi
Wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji ostatecznej, która stała się ostateczna przed 1 stycznia 2003 r., podlega rozpoznaniu na zasadach i w terminach obowiązujących przed tą datą, zgodnie z art. 24 § 1 ustawy z dnia 12 września 2002 r. o zmianie ustawy - Ordynacja podatkowa. Oznacza to zastosowanie rocznego terminu do złożenia wniosku, przewidzianego w art. 249 § 1 Ordynacji podatkowej w brzmieniu obowiązującym przed 1 stycznia 2003 r. Złożenie wniosku po upływie tego terminu skutkuje odmową wszczęcia postępowania.Stan faktyczny
Skarżący złożył wnioski o stwierdzenie nieważności decyzji podatkowych dotyczących zaległości w podatku od nieruchomości za lata 1999-2001, które stały się ostateczne w 2001 r. Organy podatkowe odmówiły wszczęcia postępowania, uznając, że wnioski zostały złożone po upływie rocznego terminu przewidzianego w przepisach obowiązujących przed 1 stycznia 2003 r. Skarżący zarzucił naruszenie prawa, twierdząc, że obowiązuje pięcioletni termin do złożenia wniosku i że to on, a nie Spółka, był stroną postępowania. Sąd administracyjny oddalił skargi, uznając stanowisko organów za prawidłowe.Rozstrzygnięcie
Oddala skargi.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Rojek (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Maria Grabowska,, Sędzia WSA Danuta Kuchta, Protokolant Asystent sędziego Emilia Kundera, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 12 czerwca 2008r. spraw ze skarg S.K. na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] znak [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej z dnia [...] znak[...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej z dnia [...] znak[...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej skargi oddala.
Decyzjami z dnia[...] . nr: SKO [...] [.]..] oraz [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia[...] . odpowiednio o numerach:
- [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej z dnia[...] . znak [...] wydanej z upoważnienia Burmistrza Miasta i Gminy K. w sprawie określenia wysokości istniejącej na koncie Spółki A. . zaległości w podatku od nieruchomości za 1999r. , w kwocie 473,80 zł oraz odsetki za zwłokę w kwocie 392,70 zł,
- [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej z dnia[...] . znak [...] wydanej z upoważnienia Burmistrza Miasta i Gminy K. w sprawie określenia wysokości istniejącej na koncie Spółki A. . zaległości w podatku od nieruchomości za 2000 r. , w kwocie 1.712,90 zł oraz odsetki za zwłokę w kwocie 661 zł,
- [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej z dnia[...] . znak [...] wydanej z upoważnienia Burmistrza Miasta i Gminy K. w sprawie określenia wysokości istniejącej na koncie Spółki A. zaległości w podatku od nieruchomości za 2001r. , w kwocie 1.093,50 zł oraz odsetki za zwłokę w kwocie 130 zł.
W uzasadnieniu decyzji organ wyjaśnił, że w dniu 16 października 2006r. (data ta jest błędna, ponieważ wniosek wpłynął do organu w dniu 20 września 2006r.) S. K. złożył do SKO w Ki wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji ostatecznych z dnia 26 czerwca 2001r. odpowiednio znak:[...] [...] oraz [...] . W uzasadnieniu wniosku podał, że samorządowy organ podatkowy dokonał bezpodstawnie przypisu podatku od nieruchomości położonej w K. przy ul. [...] należącej do Gminy K. na rzecz Spółki A. Organ wskazał na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 23 maja 2007r. sygn. akt I SA/Ke 123/07. Ponadto wyjaśnił, że w przedmiotowej sprawie w myśl przepisu art. 24 ustawy z dnia 12 września 2002r. o zmianie: ustawy - Ordynacją podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2002r. nr 169, poz.1387) żądania uchylenia, zmiany lub stwierdzenia nieważności decyzji, która stała się ostateczna przed dniem 1 stycznia 2003r. podlegają rozpoznaniu w trybie, na zasadach i w terminach określonych w przepisach dotychczasowych. W związku z tym w przedmiotowej sprawie należało uwzględnić brzmienie przepisu art. 249 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa obowiązującego przed dniem 1 stycznia 2003r. (Dz. U. z 1997r., Nr 137, poz. 926 ze zm.), który stanowił, że organ podatkowy odmawia wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej, jeżeli żądanie zostało wniesione po upływie roku od jej doręczenia. Powołane wyżej decyzje z dnia 26 czerwca 2001r. znak [...] [...] oraz [...] zostały doręczone na adres Spółki A. w dniu 2 lipca 2001r. Zatem roczny termin przewidziany do wniesienia żądania stwierdzenia nieważności decyzji upłynął z dniem 2 lipca 2002r. Oznacza to, że wnioski wniesione w dniu 16 października 2006r., zostały złożone po upływie terminu do wniesienia żądania o stwierdzenie nieważności decyzji.
Organ wyjaśnił również, że zgodnie z przepisem art. 133 ustawy Ordynacja podatkowa obowiązującego przed dniem 1 stycznia 2003r., stroną w postępowaniu podatkowym jest każdy, kto żąda czynności organu podatkowego, do kogo czynność organu podatkowego się odnosi lub czyjego interesu działanie organu podatkowego chociażby pośrednio dotyczy.
Na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego S.K. złożył skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach. Zarzucił, że decyzje te są niezgodne z prawem, a ponadto wydane zostały z naruszeniem prawa materialnego, jak również na skutek błędnej wykładni prawa. W uzasadnieniu skarg podniósł, że Gmina bezzasadnie żąda podatku od nieruchomości od Spółki, która nie była właścicielem ani nie użytkowała nieruchomości. Wyjaśnił, że od 2001r. składał wnioski i pisma, mimo to organy twierdziły, że nie jest stroną w sprawie. Z zaskarżonych decyzji wynika teraz, że jako strona złożył wniosek po upływie terminu. W ocenie skarżącego, w dniu rozstrzygania sprawy obowiązywał przepis art. 249 ustawy Ordynacja podatkowa przewidujący pięcioletni termin do wniesienia wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji.
W dalszej części skargi S.K. podniósł, że to on, a nie Spółka, był stroną i płatnikiem podatku od nieruchomości,. W związku z tym zaskarżone decyzje naruszają przepisy art. 125, 145 i 211 ustawy Ordynacja podatkowa. Decyzje te powinny być doręczane jemu, jako właścicielowi budynku, a nie osobie trzeciej, niebędącej stroną.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało swoje stanowisko zawarte w zaskarżonych decyzjach. Wyjaśniło również, że złożony przez S.K. wniosek o stwierdzenie nieważności z dnia 19 września 2006r., postanowieniem SKO z dnia[...] . znak: [...] pozostawiono bez rozpatrzenia, ponieważ wnoszący, pomimo prawidłowego wezwania, nie dostarczył organowi odwoławczemu umocowania do działania w imieniu Spółki A. Postanowienie te zostało utrzymane w mocy postanowieniem z dnia [...] znak: [...] Postanowienia te zostały uchylone wyrokiem WSA w Kielcach z dnia 23 maja 2007r. sygn. akt I SA/Ke 123/07. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że organy nie ustaliły, czy wolą skarżącego było wszczęcie postępowania w imieniu Spółki, czy też w jego własnym. W piśmie z dnia 12 października 2007r. SK stwierdził, że wniosek o stwierdzenie nieważności przedmiotowych decyzji złożył w imieniu własnym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje:
Zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. W przypadku stwierdzenia przez Sąd, iż decyzja lub postanowienie zostały wydane z naruszeniem prawa materialnego lub procesowego, które miało wpływ na wynik sprawy bądź stanowi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, podlegają one uchyleniu ( art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
( Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), określanej dalej jako ustawa P.p.s.a.)
Skarga nie jest zasadna, bowiem zaskarżone decyzje odpowiadają prawu.
W niniejszej sprawie rozważenia wymagała kwestia, czy organ podatkowy prawidłowo zastosował treść art. 249 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (tekst jednolity Dz.U. z 2005r. Nr 8 poz. 60 ze zm.), określanej dalej jako ustawa O.p. Przed dniem 1 stycznia 2003r., paragraf 1 powołanego art. 249 stanowił, że organ podatkowy odmawia wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej, jeżeli żądanie zostało wniesione po upływie roku od jej doręczenia. Przepis ten został zmieniony przez art. 1 pkt 170 ustawy z dnia 12 września 2002 r. o zmianie ustawy - Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 169 poz. 1387), i obecnie stanowi, że organ podatkowy wydaje decyzję o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej, jeżeli żądanie zostało wniesione po upływie 5 lat od dnia doręczenia decyzji ( art. 249 § 1 pkt 1 ustawy O.p.). W ustawie zmieniającej zawarty został w art. 24 § 1 przepis intertemporalny, który z kolei przewiduje, że żądania uchylenia, zmiany lub stwierdzenia nieważności decyzji, która stała się decyzją ostateczną przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, podlegają rozpatrzeniu w trybie, na zasadach i w terminach określonych w przepisach ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu obowiązującym przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy. A zatem przepis art. 24 § 1 ustawy z dnia 12 września 2002 r. o zmianie ustawy - Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw ma zastosowanie do decyzji, które stały się ostateczne przed 1 stycznia 2003 r.
W myśl art. 128 ustawy O.p. ostateczne są decyzje, od których nie służy odwołanie w postępowaniu podatkowym. Uchylenie lub zmiana tych decyzji, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania mogą nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w Ordynacji podatkowej oraz w ustawach dodatkowych. Decyzja podatkowa jest ostateczna, jeżeli w pierwszej instancji strona nie złożyła od niej odwołania, jeżeli w pierwszej instancji stronie nie przysługuje od niej odwołanie z mocy ustawy ( art. 261 § 4 ustawy O.p.), bądź decyzję tę wydał organ drugiej instancji w toku postępowania odwoławczego.
W przedmiotowej sprawie skarżący SK, pismem z dnia 19 września 2006r. złożył wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji wydanych z upoważnienia Burmistrza Miast i Gminy K z dnia[...] ., nr[...] [...] oraz [...] . Nie była przedmiotem sporu okoliczność, że od decyzje te, doręczone w dniu 2 lipca 2001r. na adres Spółki A. nie zostały zaskarżone, a więc stały się decyzjami ostatecznymi. Zgodnie z powołanym wyżej przepisem art. 24 § 1 ustawy z 2002 r. o zmianie ustawy - Ordynacja podatkowa oraz zmianie niektórych innych ustaw żądania uchylenia, zmiany lub stwierdzenia nieważności decyzji, która stała się decyzją ostateczną przed 1 stycznia 2003 r. - czyli przed jej dniem wejścia w życie - podlegają rozpatrzeniu w trybie, na zasadach i w terminach określonych w przepisach Ordynacji podatkowej w brzmieniu obowiązującym przed dniem wejścia w życie wskazanych zmian. Oznacza to, że zastosowanie w sprawie miał przepis art. 249 § 1 ustawy O.p. w brzmieniu obowiązującym przed 1 stycznia 2003r., przewidujący roczny termin do wniesienia wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji ostatecznej.
Ponieważ SK wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji ostatecznych z dnia [...] nr [...] [...] oraz [...] złożył w dniu 19 września 2006r., należy stwierdzić, że uczynił to z przekroczeniem terminu. Zakreślony przepisem art. 249 Ordynacji podatkowej termin jest terminem zawitym i jego przekroczenie ma ten skutek, że wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji nie podlega merytorycznemu rozpoznaniu (wyrok NSA w Warszawie z dnia 25 kwietnia 2001r. sygn. akt V SA 1244/00). Inaczej rzecz ujmując, wniesienie wniosku z przekroczeniem terminu jest bezskuteczne, a organ nie może wszcząć postępowania.
Uwzględniając powyższe rozważania należy stwierdzić, że stanowisko SKO zawarte w zaskarżonych decyzjach, było prawidłowe.
Skoro zaskarżone decyzje odpowiadają prawu, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło