I SA/Ke 123/07
WyrokWSA w Kielcach2007-05-23
Skład orzekający: Ewa Rojek, Maria Grabowska, Grażyna Jarmasz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy prawidłowo pozostawił wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji podatkowych bez rozpatrzenia, uznając, że wnioskodawca działał w imieniu spółki, mimo że we wniosku zaznaczył, iż działa "w imieniu własnym"?Ratio decidendi
Organy podatkowe naruszyły art. 169 § 1 i § 4 Ordynacji podatkowej, przedwcześnie uznając, że skarżący działał w imieniu spółki "A" i pozostawiając jego wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji bez rozpatrzenia. Sąd uznał, że skarżący we wniosku wyraźnie zaznaczył, iż działa "w imieniu własnym", co powinno skłonić organy do ustalenia jego rzeczywistej woli, a nie do automatycznego stosowania przepisów dotyczących reprezentacji.Stan faktyczny
Skarżący S.K. złożył wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Burmistrza Miasta i Gminy K. dotyczących określenia zaległości w podatku od nieruchomości dla Przedsiębiorstwa Produkcyjno-Handlowego "A" Sp. z o.o. w K. za lata 1996-2001. Organy podatkowe uznały, że skarżący działa w imieniu spółki, mimo że we wniosku zaznaczył, iż działa "w imieniu własnym", i wezwały go do uzupełnienia braku formalnego poprzez przedłożenie pełnomocnictwa. Po nieuzupełnieniu wniosku, organy pozostawiły go bez rozpatrzenia. Skarżący wniósł skargę, podnosząc, że działa we własnym imieniu jako użytkownik i właściciel nieruchomości, a spółka została rozwiązana.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji. Określono, że uchylone postanowienia nie podlegają wykonaniu. Zasądzono od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Rojek, Sędziowie Sędzia WSA Maria Grabowska (spr.), Sędzia NSA Grażyna Jarmasz, Protokolant Sekr. sąd. Łukasz Pastuszko, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 23 maja 2007 roku sprawy ze skargi S. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] do [...] w przedmiocie pozostawienia bez rozpatrzenia wniosku w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie podatku od nieruchomości 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji; 2. określa, iż uchylone postanowienia nie podlegają wykonaniu w całości; 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego kwotę 100 zł ( sto złotych ) tytułem zwrotu kosztów postępowania
I SA/Ke 123/07
UZASADNIENIE
Postanowieniem z dnia [...], nr [...] do [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy swoje postanowienie z dnia [...], nr [...], w przedmiocie pozostawienia bez rozpatrzenia wniosku S.K. o stwierdzenie nieważności decyzji Burmistrza Miasta i Gminy K. z dnia [...] roku o numerach: [...],[...],[...],[...],[...], oraz [...], dotyczących określenia Przedsiębiorstwu Produkcyjno-Handlowemu "A" Sp. z o.o. w K. zaległości w podatku od nieruchomości za lata 1996-2001.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że S.K. złożył, jak wynika z pisma wyjaśniającego z dnia 16 października 2006r., wniosek o stwierdzenie nieważności szeregu decyzji Burmistrza Miasta i Gminy K. dotyczących "przypisu" podatku od nieruchomości położonej w K. przy ul. T. Wstępne rozpoznanie podstaw wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności tych decyzji wykazało, że dotyczą one określenia wysokości zaległości podatkowych w podatku od nieruchomości dla Przedsiębiorstwa Produkcyjno-Handlowego "A" Sp. z o.o. w K. za lata 1996-2001, tymczasem wniosek o stwierdzenie ich nieważności złożył S.K. jako osoba fizyczna. W związku z tym organ na podstawie art. 169 Ordynacji podatkowej wezwał wnioskodawcę do usunięcia braku formalnego przez uzupełnienie wniosku o pełnomocnictwo do reprezentowania Przedsiębiorstwa Przemysłowo-Handlowego "A" Sp. z o.o. w terminie 7 dni od daty doręczenia pisma. W odpowiedzi S. K. podniósł, że nie ponosi on winy za zagubienie pełnomocnictw, zaś przypis podatku dotyczy jego budynku, a nie budynku spółki, która została rozwiązana. Dlatego gmina powinna traktować go jak stronę i naprawić szkodę bez jakiegokolwiek umocowania. Z uwagi na nieuzupełnienie wniosku o pełnomocnictwo do reprezentowania Przedsiębiorstwa Przemysłowo-Handlowego "A" Sp. z o.o. Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia [...], nr [...], pozostawiło wniosek bez rozpatrzenia na podstawie art. 169 ust. 4 Ordynacji podatkowej. W wyniku rozpoznania zażalenia na to postanowienie Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało swe stanowisko, podnosząc, że za wszystkie kwestionowane przez wnioskodawcę lata, tj. od 1996 do 2001r. włącznie, deklaracje w sprawie podatku od nieruchomości sporządzało i przedkładało organowi podatkowemu pierwszej instancji Przedsiębiorstwo Produkcyjno-Handlowe "A" Sp. z o.o. w K. jako posiadacz nieruchomości. Deklaracje podpisywał Dyrektor Przedsiębiorstwa - S.K. Ze względu na rozbieżności między danymi z deklaracji, a faktycznym stanem posiadania nieruchomości przez Przedsiębiorstwo "A", organ pierwszej instancji odrębnymi decyzjami określił za poszczególne lata wysokość zaległości w podatku od nieruchomości, które to decyzje stały się ostateczne. Zdaniem organu oprócz istniejących w spornym okresie zapisów w ewidencji gruntów i budynków, deklaracji obrazujących stan posiadania nieruchomości przez Przedsiębiorstwo "A", między innymi także w piśmie z dnia 10 września 1997r., podpisanym przez Dyrektora - S. K., przedsiębiorstwo to potwierdziło, że jest właścicielem opodatkowanych budynków. Z tego wynika, że S. K. jako osoba fizyczna nie jest uprawniony do reprezentowania interesów Przedsiębiorstwa "A".
W skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach skardze na powyższe postanowienie S.K. wniósł o jego uchylenie podnosząc, że decyzje Burmistrza Miasta i Gminy K. z dnia [...] wydane zostały z naruszeniem prawa, co oznacza, iż są nieważne, a nadto ich wydanie wyrządziło szkodę spółce "A". Zdaniem skarżącego zarówno grunt, jak i budynki nie są własnością tej spółki, toteż niewłaściwym było określenie podatku na ten podmiot. W rejestrach gruntów i budynków, a także w księdze wieczystej, jako właściciel przedmiotowych nieruchomości nadal figuruje Urząd Miasta i Gminy w K. Tymczasem skarżący wnosił o to, by mógł osobiście płacić podatki, zgodnie m.in. z przedłożonym wyrokiem Sądu Rejonowego. Skarżący złożył zatem wniosek jako użytkownik i właściciel, a w konsekwencji jest stroną w niniejszej sprawie. Ponadto, dokonując wspomnianego określenia podatku organy nie żądały od skarżącego umocowania ze strony spółki, nie żądały go również przy doręczeniu decyzji dotyczących określenia podatku. Postępowanie organów wynika w ocenie skarżącego wyłącznie z ich złośliwości.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, wywodząc jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.), określanej dalej jako ustawa p.p.s.a., sąd bada zaskarżone orzeczenie pod kątem jego zgodności z obowiązującym prawem, zarówno materialnym, jak i procesowym, nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Powodem podjętego przez organy podatkowe rozstrzygnięcia o pozostawieniu wniosku skarżącego bez rozpatrzenia było przyjęcie, że stroną postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji dotyczących określenia zaległości w podatku od nieruchomości dla Przedsiębiorstwa Produkcyjno-Handlowego "A" sp. z o.o. w K. winna być ta spółka, nie zaś S.K. Jako że ten ostatni reprezentował wcześniej spółkę, m.in. składając deklaracje dotyczące podatku od nieruchomości, organy przyjęły, że również składając wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji dotyczących spółki skarżący działa w jej imieniu. Ponieważ zaś nie wykazał swego umocowania, organ podatkowy pierwszej instancji w trybie art. 169 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2005r., Nr 8, poz. 60 ze zm.), określanej dalej jako Ordynacja podatkowa, wezwał go do uzupełnienia braku formalnego poprzez przedłożenie dokumentu wykazującego to umocowanie.
Art. 169 Ordynacji podatkowej w § 1 stanowi m.in., że organ podatkowy wzywa wnoszącego podanie do usunięcia braków w terminie 7 dni jeżeli podanie nie spełnia wymogów określonych przepisami prawa. Do wymogów takich zalicza się także przedłożenie pełnomocnictwa bądź innego dokumentu wykazującego umocowanie, jeżeli podanie wnosi podmiot nie działający w imieniu własnym, lecz za kogo innego. S. K. składając pismo z dnia 19 września 2006r., oznaczone następnie jako wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji, na jego wstępie zaznaczył, iż działa "w imieniu własnym", zaś w treści pisma powołał się m.in. na przysługujący mu tytuł prawny do nieruchomości oraz stwierdził, że spółka "A" została rozwiązana. Tak sformułowane przez skarżącego stanowisko uzasadniało zdaniem Sądu podjęcie przez organ stosownych czynności celem ustalenia, czy wolą skarżącego w istocie było wszczęcie postępowania w imieniu spółki, czy też w jego własnym imieniu. Dokonanie takiego ustalenia mogło dopiero uprawniać organ do oceny czy to spełnienia warunków formalnych pisma, czy też ewentualnego istnienia interesu prawnego do wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji w świetle art. art. 249 w zw z art. 133 Ordynacji podatkowej. Nie jest rolą organu dokonywanie prawidłowego oznaczenia strony, tym bardziej wbrew woli samego wnioskodawcy. Warto przy tym zauważyć, że na wspomniany wyżej zamiar skarżącego działania w sprawie w imieniu własnym wskazuje nie tylko treść wspomnianego pisma z dnia 19 września 2006r., ale potwierdzają go także późniejsze pisma, w tym zwłaszcza zażalenie na postanowienie organu pierwszej instancji.
Nie oceniając zatem prawidłowości stanowiska organów co do tego, kto powinien być stroną postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji określających zaległość w podatku od nieruchomości (nie należy to bowiem do zakresu niniejszego postępowania), należy stwierdzić, że postanowienie organu pierwszej instancji o pozostawieniu wniosku skarżącego bez rozpatrzenia jak i orzeczenie organu odwoławczego który wadliwości nie dostrzegł, wydane zostały z naruszeniem art. 169 § 1 i § 4 Ordynacji podatkowej. Organy przedwcześnie przyjęły, że skarżący reprezentuje spółkę "A", a tym samym zastosowały dyspozycję tego przepisu pozostawiając w efekcie wniosek bez rozpatrzenia. Naruszenie to stanowi wadę orzeczenia mającą istotny wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy p.p.s.a. Z tego powodu, na podstawie wskazanego przepisu oraz art. 135 ustawy p.p.s.a. Sąd uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji.
Rozpatrując ponownie sprawę organ zastosuje się do powyższych wskazań Sądu dotyczących postępowania w przedmiocie wniosku skarżącego.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 ustawy p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło