I SA/Ke 138/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Grabowska, Sędziowie Sędzia NSA Grażyna Jarmasz (spr.),, Asesor WSA Mirosław Surma, Protokolant Dominik Gajek, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 24 listopada 2006 r. sprawy ze skargi G. R. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania, 1) uchyla zaskarżone postanowienie, 2) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego kwotę 100 zł (słownie: sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. W dniu 20 marca 2006r. wpłynęło do Urzędu Miasta i Gminy odwołanie G. R. W piśmie tym stwierdzono, że w związku z otrzymaną decyzją numer [...] dotyczącą podatku od nieruchomości prosi się o wyjaśnienie na jakiej podstawie zmieniono numer porządkowy posesji wnoszącego na numer [...]. Podano, że w dowodzie osobistym posesja posiada numer [...]. G. R. stwierdził także, że nie wyraża zgody na zmianę bez decyzji uchwalonej przez Radę Miasta i Gminy. Dodatkowo 14 kwietnia 2006r. zostało złożone pisemne wyjaśnienie odwołania od decyzji wymierzającej podatek, w którym szczegółowo opisano przebieg postępowań i działań organów w zakresie zmiany numeru posesji, które to działania oceniono jako nie podyktowane zasadami praworządności, a tylko uwzględniające partykularne interesy osób wpływowych, a nadto bezprawne. Postanowieniem z dnia [...] numer [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, działając na podstawie art. 228 § 1 pkt 2 w związki z art. 239 ustawy z 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa /t. jedn. Dz.U. Nr 8 z 2005r., poz. 60/ stwierdziło uchybienie terminowi do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia stwierdzono, że decyzję z [...] numer [...] ustalającą podatek od nieruchomości położonej w C. przy placu Ż. za 2006r. G. R. odebrał 27 lutego 2006r.. Czternastodniowy termin do wniesienia odwołania określony w art. 223 § 2 pkt 1 ustawy Ordynacja podatkowa upłynął z dniem 13 marca 2006r.. Odwołanie od decyzji organu I instancji wpłynęło 20 marca 2006r. Wobec tego zobowiązany uchybił ustawowo wymaganemu terminowi. Wniosku o przywrócenie zaniedbanego terminu nie złożono. Na to rozstrzygnięcie G. R. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach. Wyjaśnił, że decyzję odebrała M. R. w dniu 8 marca 2006r. więc termin mijał 21 marca 2006r.. Ponadto decyzję tę doręczył mu do rąk własnych stażysta z Urzędu Miasta i Gminy bez żadnego pokwitowania. Podniósł, że odwołanie od decyzji dotyczyło tylko bezprawnie zmienionego numeru posesji z [...] na [...], a nie naliczonej kwoty podatkowej. Istotą sprawy jest odwołanie od decyzji podatkowej, na której bezprawnie Urząd zmienił numer porządkowy posesji. W udzielonej odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi. W uzasadnieniu stwierdzono, że skarżący podaje sprzeczne informacje, co do odbioru decyzji. Odnosząc się co do zarzutu dotyczącego zmiany numeru porządkowego nieruchomości Kolegium podało, że pismem z 15 maja 2003r. wyjaśniło, że w świetle art. 1 ustawy o samorządowych kolegiach odwoławczych nie jest organem właściwym do rozpatrywania skarg na działalność organów samorządu terytorialnego. W związku z tym, zgodnie z art. 229 pkt 3 Kpa stronie służy prawo wniesienia skargi do Rady Gminy i Miasta na działalność tego organu. Pismem z dnia 20 listopada 2006r. skarżący wniósł o zawieszenie postępowania sądowego na podstawie art. 125 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi z powodu złożenia przez niego zawiadomienia o przestępstwie podrobienia podpisu na dokumencie, zawiadomienia do Prokuratury Rejonowej Kielce - Zachód Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje. Zgodnie z art.1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm./ sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sądowa kontrola legalności decyzji administracyjnych sprawowana jest w granicach sprawy, a rozstrzygając o zasadności skargi sąd nie jest związany jej zarzutami ani wnioskami oraz powołaną podstawą prawną w myśl art.134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./, zwanej dalej uppsa . Dokonując uchylenia zaskarżonego postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego Sąd zauważa, że zgodnie z art. 220 w/w ustawy Ordynacja podatkowa postępowanie odwoławcze ma charakter skargowy. Wobec tego nie może być wszczęte przez organ z urzędu. Tylko czynność strony, jaką jest wniesienie odwołania, powoduje, że organ wyższego stopnia wykonuje uprawnienia i obowiązki, jakie są przewidziane przez przepisy dla organu odwoławczego. Z drugiej zaś strony art. 222 ustawy Ordynacja podatkowa stanowi, że odwołanie od decyzji winno zawierać zarzuty przeciwko temu rozstrzygnięciu, określać istotę i zakres żądania będącego przedmiotem odwołania oraz wskazywać dowody uzasadniające to żądanie. Tak więc pierwszym działaniem organu odwoławczego jest ustalenie, czy pismo strony jest w ogóle odwołaniem, a następnie jakie rozstrzygnięcie odwołanie to kwestionuje i co mu zarzuca. Nie kwestionowanym jest twierdzenie, że nienazwanie, czy też błędne nazwanie czynności procesowej nie przesądza jeszcze o jej treści. Jeśli bowiem pismo strony dotyczy jakichś innych zagadnień, a błędnie zostało przez nią nazwane odwołaniem, to organ odwoławczy uznając to pismo za odwołanie od konkretnej decyzji organu I instancji działa bez podstawy prawnej. I z taką sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Pismo skarżącego z 20 marca 2006r., zatytułowane " odwołanie" zostało bez żadnego wyjaśnienia potraktowane przez SKO jako odwołanie, pomimo, że nie zawierało wyartykułowanych zarzutów przeciwko decyzji Burmistrza Miasta i Gminy z dnia [..] wydanej w przedmiocie podatku od nieruchomości na 2006 rok., Z jego sformułowania, treści należałoby raczej wnosić, że, jak to określił skarżący, " w związku z otrzymaną decyzją" nadal prezentuje stanowisko nie wyrażania zgody na zmianę numeru porządkowego budynku. Także pismo skarżącego skierowanego do Kolegium w dniu 14 kwietnia 2006r. winno uruchomić działania organu zmierzające do podjęcia czynności wyjaśniających. Organ tego nie uczynił, czym naruszył przepis prawa procesowego w postaci art. 168 ustawy Ordynacja podatkowa, gdyż w przypadku wątpliwości co do treści żądania strony na organie ciąży obowiązek wyjaśnienia tego zagadnienia. Nie wyjaśnienie tej kwestii mogło mieć wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Takie działanie organu, a raczej jego brak, upoważnia do stwierdzenia, że tym samym została naruszona jedna z podstawowych zasad zawarta w art. 121 § 1 omawianej ustawy Ordynacja podatkowa tj. zasada obowiązku organu prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie strony do organu. Nie można uznać za należyte załatwienie sprawy mechaniczne podejście do pisma skarżącego. Jeśli bowiem w wyniku tych niezbędnych wyjaśnień, których organ nie przeprowadził, okazałoby się, że w istocie sprawą, której załatwienia domaga się strona, jest sprawa zmiany numeru budynku, organ obowiązany był podjąć czynności w celu wypełnienia ciążących na nim obowiązków, a to udzielenia stronie niezbędnych informacji co do stanu sprawy, czy jeśli zachodzi taka potrzeba przekazania wniosku, podania do organu właściwego zgodnie z art. 170 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa. Prowadzenie postępowania, którego w istocie strona najprawdopodobniej nie domagała się, gdyż na przykład wadliwie wybrała drogę do osiągnięcia celu, jest wprowadzeniem jej w błąd i utrzymywaniem w błędnym przekonaniu, że wszczęła właściwe postępowanie, a tylko, jak to ma miejsce w sprawie, z powodu uchybienia terminu nie będzie mogła załatwić swojej sprawy. Zatem nie dowie się ona, że na przykład sprawy zmiany numerów porządkowych budynku nie można załatwić w postępowaniu dotyczącym wymiaru podatku od nieruchomości. Wobec tego należało wezwać skarżącego do wyjaśnienia i do sprecyzowania jego żądań, do wyraźnego stwierdzenia jaki jest przedmiot zaskarżenia, do określenia się, czy pismo jest odwołaniem od tej konkretnej decyzji wydanej w przedmiocie podatku od nieruchomości i co się jej zarzuca. Czy może była to próba załatwienia ciągnącej się kilka lat sprawy numeracji domu. Natomiast sprawa doręczenia decyzji wymiarowej, kwestionowana przez skarżącego, winna być wyjaśniona w świetle jego zarzutów sfałszowania podpisu na potwierdzeniu odbioru decyzji. Odnosząc się do wniosku skarżącego z 20 listopada 2006r. należy zauważyć, że przepis art.125 § 1 w/w ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stanowi, iż Sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, między innymi,: 1) jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym; 2) jeżeli ujawni się czyn, którego ustalenie w drodze karnej lub dyscyplinarnej mogłoby wywrzeć wpływ na rozstrzygnięcie sprawy sądowoadministracyjnej. Tak więc w przepisie tym wymienione zostały dwie przesłanki zawieszenia postępowania związane z innymi postępowaniami, mogącymi mieć wpływ na rozstrzygnięcie w rozpatrywanej sprawie, jednakże o tym, czy to inne postępowanie będzie miało wpływ na rozstrzygnięcie sprawy został pozostawiony ocenie Sądu. Sąd jednak zajął stanowisko, że w pierwszym rzędzie ustalenia przez organ wymaga z jakim rodzajem postępowania zainicjowanego pismem skarżącego z dnia 20 marca 2006r. mamy do czynienia, a dopiero następczo, jaki wpływ na to postępowanie będzie miał wynik postępowania karnego wszczętego zawiadomieniem o popełnieniu przestępstwa. W związku z tym Sąd odmówił zawieszenia postępowania sądowego. Z uwagi na powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./, orzekł jak w sentencji wyroku.