I SA/Ke 138/12

Dnia 19 kwietnia 2012 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Maria Grabowska po rozpoznaniu w dniu 19 kwietnia 2012 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku A. B. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na decyzję Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z dnia [...]. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności składkowych i odsetek z tytułu nieopłaconych składek p o s t a n a w i a: oddalić wniosek. A. B. pismem z 6 grudnia 2011r. skierowanym do Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego domagał się uchylenia decyzji Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego nr [...], składając w treści pisma wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Organ, uznając, że pismo stanowi skargę na decyzją z [...]., nr [...] przekazał do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach. Odpowiadając na skargę wyjaśnił, że wskazana przez A. B. decyzja odmawiająca umorzenia skarżącemu zaległości z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, został utrzymana w mocy decyzją z [...].,nr [...] po rozpatrzeniu wniosku skarżącego o ponowne rozpoznanie sprawy. Decyzja ta została doręczona skarżącemu 20 lipca 2011r. Podnoszac, że skarga została wniesienia z uchybieniem terminu wniósł o jej odrzucenie. Z uwagi na fakt, że w skardze został zawarty wniosek o przywrócenie terminu do jej wniesienia, Sąd zarządzeniem przewodniczącego wydziału z dnia 22 marca 2012r. wezwał skarżącego okoliczności uzasadniających wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. W odpowiedzi na wezwanie skarżący pismem z 31 marca 2012r. wyjaśnił, że od paru miesięcy ma kłopoty ze zdrowiem i nie w każdej chwili może reagować na przychodzące pisma. Wskazał nadto, że Prezes KRUS nie podawał informacji o przysługujących sposobach odwołania od wydawanych decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje: Wniosek jest niezasadny. Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ((t.j. Dz. U. 2012, poz. 270.)– zwaną dalej p.p.s.a. jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Stosownie do treści przepisu art. 87 § 1, § 3 i § 4 p.p.s.a., wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi wnosi się do sądu za pośrednictwem organu którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. Pismo z wnioskiem wnosi się w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. We wniosku należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu, ponadto równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. Skarżący odpowiadając na wezwanie do wskazania okoliczności uzasadniających wniosek o przywrócenie terminu, powołał się na kłopoty ze zdrowiem, trwające od paru miesięcy, nie wskazując czy i kiedy kłopoty te ustały. Niemożliwe zatem było precyzyjne ustalenie momentu ustania przyczyny z powodu której skarżący uchybił terminowi do wniesienia skargi. Uwzględniając, iż moment ustania przyczyny stanowi obiektywną okoliczność stanu sprawy, niepodlegającą uzupełnieniu w ramach wymogów formalnych wniosku. Sąd, nie był w stanie w oparciu uzyskane informacje ustalić czy wniosek został złożony w zakreślonym art. 87 § 1 p.p.s.a. w 7 dniowym terminie. Z tego powodu, nie mogąc rozstrzygnąć w przedmiocie dopuszczalności wniosku, przeszedł do oceny okoliczności uprawdopodobniających brak winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi ( por. postanowienie NSA z 18 stycznia 2011r.,sygn. akt: I OZ 13/11, dostępne na www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Warunkiem koniecznym do przywrócenia terminu do dokonania czynności procesowej jest zgodnie z art. 87 § 2 p.p.s.a uprawdopodobnienie okoliczności wskazujących na brak winy wnioskodawcy w uchybieniu terminu. Ustawodawca nie zdefiniował bliżej pojęcia braku winy. W orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że o braku winy można mówić wówczas, gdy pomimo podjęcia działań ze starannością, jakiej można wymagać od osoby należycie dbającej o własne interesy, strona nie była w stanie dokonać czynności procesowej w terminie, z przyczyn od siebie niezależnych. Wniosek o przywrócenie terminu musi wskazywać na przyczyny usprawiedliwiające uchybienie terminu, a więc okoliczności uprawdopodobniające brak winy wnioskodawcy. Podkreślić ponadto należy, że uprawdopodobnienie nie oznacza udowodnienia, wymaga natomiast wiarygodnej argumentacji wskazującej na fakt istnienia nie dającej się usunąć przeszkody w uchybieniu terminu i to trwającej w sposób ciągły aż do dnia dokonania czynności procesowej. Jak wynika z pisma stanowiącego uzupełnienie wniosku, przyczyną uchybienia przez skarżącego terminu do wniesienia skargi były trwające od paru miesięcy kłopoty ze zdrowiem, uniemożliwiające reakcje na nadchodzące pisma oraz brak pouczenia o sposobie wniesienia skargi. Oceniając podnoszone przez stronę skarżącą okoliczności, przy zastosowaniu obiektywnego miernika staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy, stwierdzić należy, iż nie uprawdopodobniono braku jej winy w uchybieniu terminu. Decyzja z dnia z [...]., nr [....] wydana po rozpatrzeniu wniosku skarżącego o ponowne rozpatrzenie sprawy zawiera pouczenie o sposobie wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Z kolei samo lakoniczne powołanie się na kłopoty zdrowotne, bez wskazania, czy rodzaj schorzenia wyłączał możliwość samodzielnego działania strony w czasie biegu terminu do dokonania czynności procesowej, czy strona miała realną możliwość skorzystania z ewentualnej pomocy osób bliskich, sąsiadów, nie może być ocenione jako przeszkoda nie do przezwyciężenia świadcząca o braku winy strony. Z akt sprawy - protokołu przeprowadzonej przez organ w dniu 20 maja 2011r. wizytacji wynika, że strona choruje na zatoki, ma zwyrodnienie kręgosłupa, z tym, że nie podejmuje leczenia. Jak wskazano wyżej brak winy można przyjąć tylko wtedy, gdy skarżący nie mógł przezwyciężyć przeszkody w zachowaniu terminu, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Choroba sama w sobie nie jest okolicznością determinującą brak winy w uchybieniu terminu. Dla oceny należy każdorazowo badać okoliczności jej towarzyszące, rodzaj schorzenia, nasilenie choroby, czas jej trwania przy uwzględnieniu, czy czynność co do której uchybiono terminowi wymagała osobistego działania. Dlatego też w odróżnieniu od nagłej choroby, której nie można przewidzieć i która może nie pozwolić na wyręczenie się inną osobą, długotrwała niedyspozycja nie wyklucza dokonania konkretnej czynności procesowej - sporządzenia i nadania pisma za pośrednictwem poczty - osobiście lub przez domownika (por. postanowienie z 9 marca 2012r. sygn. akt IV SA/Wr 103/12 dostępne na www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Podsumowując, należało uznać, iż przesłanka wykazania braku winy w uchybieniu terminu nie została spełniona, co skutkuje odmową przywrócenia terminu do wniesienia skargi Mając na uwadze powyższe na podstawie art. 86 § 1 ustawy p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach orzekł jak w sentencji postanowienia.