I SA/Ke 17/15

PostanowienieWSA w Kielcach2015-03-18

Skład orzekający: Artur Adamiec

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy złożony przez spółkę w organizacji, podpisany przez jedynego wspólnika będącego jednocześnie jedynym członkiem zarządu, może zostać uwzględniony, jeśli spółka nie jest jeszcze zarejestrowana w Krajowym Rejestrze Sądowym?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy złożony przez spółkę w organizacji, podpisany przez jedynego wspólnika będącego jednocześnie jedynym członkiem zarządu, podlega oddaleniu, ponieważ zgodnie z art. 162 K.s.h. taki wspólnik nie jest uprawniony do reprezentowania spółki przed jej rejestracją. Brak wykazania umocowania do reprezentacji skutkuje oddaleniem wniosku.
Stan faktyczny
Spółka z o.o. w organizacji złożyła skargę na postanowienie organu administracji oraz wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, ustanowienie radcy prawnego i adwokata. Spółka nie była jeszcze zarejestrowana w KRS, a wniosek o prawo pomocy został podpisany przez jedynego wspólnika i członka zarządu. Referendarz sądowy odrzucił skargę z powodu braku dokumentu określającego umocowanie do reprezentacji, a następnie odmówił przyznania prawa pomocy. Spółka wniosła sprzeciw od postanowienia referendarza.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, ustanowienie radcy prawnego i ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Artur Adamiec po rozpoznaniu w dniu 18 marca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. Spółka z o.o. w organizacji z siedzibą w L. o zwolnienie od kosztów sądowych, ustanowienie radcy prawnego i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi A.Spółka z o.o. w organizacji z siedzibą w L. na postanowienie Dyrektora Ś. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia postanawia: oddalić wniosek. A. Spółka z o.o. w organizacji z siedzibą w L. reprezentowana przez R. P. wniosła w dniu 7 listopada 2014 r. skargę na postanowienie Dyrektora Ś. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia, w której zawarła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. Pismem z dnia 19 grudnia 2014 r. Sąd przesłał Spółce urzędowy formularz PPPr oraz wezwał Spółkę do usunięcia braków formalnych skargi w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania przez złożenie dokumentu określającego umocowanie do reprezentowania strony skarżącej – odpisu pełnego z Krajowego Rejestru Sądowego, a jeśli Spółka nie została jeszcze zarejestrowana – aktu założycielskiego Spółki. W odpowiedzi na pismo skarżąca złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, ustanowienie radcy prawnego i ustanowienie adwokata podpisany przez R. P. oraz przesłała akt założycielski Spółki – akt notarialny z dnia 15 maja 2014 r. Repertorium A nr 4067/2014, wyjaśniając przy tym, że Spółka nie została jeszcze zarejestrowana. Postanowieniem z dnia 26 stycznia 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach odrzucił skargę Spółki z uwagi na niezłożenie w toku postępowania przez Spółkę dokumentu określającego umocowanie dla R. P. do działania na rzecz skarżącej, a referendarz sądowy postanowieniem z dnia 5 lutego 2015 r. odmówił stronie skarżącej przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W ustawowym terminie pismami z dnia 18 lutego 2015 r. oraz z dnia 22 lutego 2015 r. Spółka złożyła sprzeciw do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach od postanowienia referendarza sądowego, w którym negatywnie oceniła wydane rozstrzygnięcie. Wskazała, że przed wydaniem postanowienia w przedmiocie prawa pomocy winna zostać wezwana do przedłożenia odpowiedniego pełnomocnictwa i wniosła o uchylenie postanowienia referendarza sądowego w całości. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje: Zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) zwanej dalej ustawą p.p.s.a. w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Skutkiem prawidłowo wniesionego sprzeciwu jest utrata mocy wiążącej orzeczenia referendarskiego z mocy samej ustawy i przejście sprawy będącej jej przedmiotem do właściwości Sądu (por. postanowienie NSA z dnia 23 grudnia 2004 r. sygn. akt FZ 375/04 – FZ 377/04). Po wniesieniu sprzeciwu sąd nie ocenia poprawności rozstrzygnięcia wydanego przez referendarza sądowego, lecz rozstrzyga wniosek od nowa, korzystając z całości dowodów zgromadzonych we wcześniejszym postępowaniu, a także dowodów, które zostały ujawnione wraz ze sprzeciwem lub później. Wniesienie w niniejszej sprawie sprzeciwu spowodowało zatem, że postanowienie referendarza sądowego z dnia 5 lutego 2015 r. utraciło moc. Zgodnie z art. 252 § 2 ustawy p.p.s.a., wniosek o przyznanie prawa pomocy składa się na urzędowym formularzu według ustalonego wzoru. Wzór ten określony został w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie określenia wzoru i sposobu udostępnienia urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz sposobu udokumentowania stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego wnioskodawcy (DZ.U. nr 227, poz. 2245). W przypadku złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy przez osobę prawną – Spółkę wniosek powinien zostać podpisany przez osobę uprawnioną do reprezentacji Spółki. W niniejszej sprawie złożony wniosek strony został podpisany przez osobę, która zgodnie z przedłożonym Sądowi aktem notarialnym nie była uprawniona do działania w imieniu strony. Z przedłożonego przez Spółkę na wezwanie Sądu aktu notarialnego wynika bowiem, że do pierwszego zarządu Spółki powołano R. P. jako prezesa zarządu (§ 14) oraz że zarząd do prowadzenia bieżącej działalności Spółki może powołać pełnomocników lub prokurentów (§ 8 pkt 4). W § 3 ustanowiono, że kapitał zakładowy Spółki wynosi 5.000,00 zł i dzieli się na 50 równych i niepodzielnych udziałów po 100,00 zł każdy (pkt 1), oraz że R. P. obejmuje 50 udziałów o wartości nominalnej 100,00 zł, o łącznej wartości 5.000,00 zł, które zobowiązuje się w całości pokryć gotówką (pkt 3). Zgodnie z treścią art. 4 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych ( t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 1030 ze zm.), dalej: K.s.h. spółka kapitałowa, w której wszystkie udziały należą do jednego wspólnika, jest spółką jednoosobową. Natomiast zgodnie z treścią art. 162 K.s.h., w spółce jednoosobowej w organizacji jedyny wspólnik nie ma prawa reprezentowania spółki, przy czym nie dotyczy to zgłoszenia spółki do sądu rejestrowego. Z przepisu art. 162 K.s.h. wynika więc całkowity zakaz reprezentacji jedynego wspólnika spółki jednoosobowej w organizacji. Nie może on reprezentować tej spółki ani jako pełnomocnik, ani jako członek zarządu jednoosobowego (por. Kodeks spółek handlowych Komentarz, J. A. Strzępka, Warszawa 2009, str. 338). Jak wyjaśnił S.Włodyka, dyspozycja z art. 162 K.s.h. wchodzi w grę tylko wówczas, gdy jedyny wspólnik powołany został do pełnienia funkcji członka zarządu. W takiej właśnie sytuacji wspólnik nie ma prawa reprezentować spółki, jest więc zarządcą bez prawa reprezentowania spółki (por. Kodeksowe spółki atypowe Warszawa 2004, str. 64). Wynika z tego, że zarząd może reprezentować jednoosobową spółkę z o.o. w organizacji, o ile jego jedynym członkiem nie jest jedyny wspólnik sp. z o.o. Nie będzie on uprawniony do jej reprezentowania do czasu wpisu jednoosobowej spółki z o.o. do rejestru (por. Kodeks spółek handlowych Komentarz, Z.Jara, Warszawa 2014, str. 594). Innymi słowy, powołanie w jednoosobowej spółce jednoosobowego zarządu, w skład którego wchodzi tylko jedyny wspólnik prowadzi do tego, że spółka nie może dokonywać czynności prawnych z uwagi na braki w reprezentacji ( por. Kodeks spółek handlowych Komentarz, M.Rodzynkiewicz, Warszawa 2005, str. 251). Zgodnie z aktem notarialnym R. P. jest jedynym wspólnikiem Spółki, dotychczas niezarejestrowanej i jako jedyny członek jej zarządu nie jest uprawniony reprezentować skarżącej ani wnosić w jej imieniu wniosek o przyznanie prawa pomocy. Mając na uwadze powołane wyżej okoliczności w ocenie Sądu w toku postępowania sądowoadministracyjnego R. P. nie wykazał swojego umocowania do reprezentowania strony skarżącej, zatem wniosek Spółki o przyznanie prawa pomocy podpisany przez osobę, która nie jest uprawniona do reprezentacji podlega oddaleniu. W tym stanie rzeczy na podstawie art. 243 § 1, art. 252 § 1 i § 2 ustawy p.p.s.a., orzeczono, jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło