I SA/Ke 173/09
WyrokWSA w Kielcach2009-08-06
Skład orzekający: Mirosław Surma, Maria Grabowska, Ewa Rojek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy może zmienić ostateczną decyzję ustalającą wysokość podatku rolnego za dany rok, jeżeli po jej wydaniu nastąpiła zmiana okoliczności faktycznych (wywłaszczenie działki) mających wpływ na wysokość zobowiązania, a skutki tej zmiany zostały uregulowane w przepisach prawa podatkowego obowiązujących w dniu wydania decyzji?Ratio decidendi
Organ podatkowy może zmienić ostateczną decyzję ustalającą wysokość zobowiązania podatkowego, jeżeli po jej doręczeniu nastąpiła zmiana okoliczności faktycznych mających wpływ na wysokość zobowiązania, a skutki tej zmiany zostały uregulowane w przepisach prawa podatkowego obowiązujących w dniu wydania decyzji. W przypadku wywłaszczenia działki, która była podstawą wymiaru podatku rolnego, organ podatkowy zasadnie obniżył podatek, stosując art. 254 § 1 i 2 Ordynacji podatkowej w związku z art. 6a ust. 4 i 7 ustawy o podatku rolnym.Stan faktyczny
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy W. zmieniającą ostateczną decyzję w sprawie wymiaru podatku rolnego za 2004 r. Zmiana była spowodowana wywłaszczeniem działki skarżącego na rzecz gminy. Skarżący podniósł, że użytkuje działkę, nie otrzymał odszkodowania, a wywłaszczenie i podział działki nastąpiły bezprawnie. Wskazał również na przekazanie gospodarstwa synowi i płacenie podatku zgodnie z faktycznym użytkowaniem.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosław Surma (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Maria Grabowska,, Sędzia WSA Ewa Rojek, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Andrzej Stolarski, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 6 sierpnia 2009r. sprawy ze skargi S. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku rolnego za 2004r. oddala skargę.
Decyzją z dnia [...]. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy W. z dnia [...]. nr [...] ustalającą S. i Z. N. podatek rolny na rok 2004 w kwocie 1.314,20 zł w miejsce kwoty 1.328,60 zł.
Jak ustalił organ drugiej instancji Wójt Gminy W. zmienił własną decyzję ostateczną w sprawie wymiaru podatku rolnego, motywując to zmianą geodezyjną nr [...] otrzymaną w dniu 27 września 2007r. ze Starostwa Powiatowego w O. Ś.. Decyzją ostateczną Wojewody Ś. z dnia [...]., nr [...], działka nr [...] o pow. 0,2530 ha będącą własnością S. N. została bowiem wywłaszczona na rzecz Gminy W..
W toku postępowania przed organami podatkowymi S. N. wskazał, że nieprzerwanie użytkuje przedmiotową działkę oraz że nie uzyskał odszkodowania od gminy.
Organ drugiej instancji powołując się na zasadę trwałości ostatecznych decyzji podatkowych ustanowioną w art. 128 Ordynacji podatkowej wskazał, że decyzja organu pierwszej instancji została wydana na podstawie art. 254 § 1 i 2 Ordynacji podatkowej, zgodnie z którym decyzja ostateczna ustalająca lub określająca wysokość zobowiązania podatkowego za dany okres może być zmieniona przez organ, który ją wydał, jeżeli po jej doręczeniu nastąpiła zmiana okoliczności faktycznych mających wpływ na ustalenie lub określenie zobowiązania, a skutki wystąpienia tych okoliczności zostały uregulowane w przepisach obowiązujących w dniu wydania decyzji. Zmiana decyzji może dotyczyć tylko okresu, za który ustalono lub określono wysokość zobowiązania.
Jako przepis od którego zależy zastosowanie art. 254 Ordynacji podatkowej organ wskazał art. 6a ust. 4 ustawy o podatku rolnym. Stanowi on, iż jeżeli w ciągu roku podatkowego powierzchnia gruntów uległa zmniejszeniu lub zwiększeniu kwota należnego podatku ulega obniżeniu lub podwyższeniu.
Organ drugiej instancji ustalił zatem, że S. N. na mocy decyzji wywłaszczeniowej przestał być właścicielem działki nr [...] i wygasł po jego stronie obowiązek podatkowy w podatku rolnym dotyczący ww. działki.
Na powyższe rozstrzygnięcie S. N. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K.. Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji podniósł, iż wywłaszczenie przedmiotowej działki jak i jej podział nastąpiło w sposób bezprawny. Skarżący zarzucił Wójtowi Gminy W. sfałszowanie dokumentów i podrobienie podpisów, organowi drugiej instancji natomiast naruszenie zasady, iż prawo nie działa wstecz oraz niepełne wyjaśnienie okoliczności faktycznych. Poinformował nadto, że w 2005r. przekazał gospodarstwo rolne synowi, sobie zostawiając 25 arów przy działce nr [...] Zmiana dotycząca gruntów uwidoczniona w ewidencji została tam umieszczona bez jego zgody. Podniósł, że za lata 2005, 2006 i 2007 płacił podatek rolny zgodnie z użytkowaniem.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. wniosło o oddalenie skargi podtrzymując stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
W dniu 30 lipca 2009r. skarżący złożył pismo procesowe, w którym podtrzymał argumenty zawarte w skardze podnosząc dodatkowo, że nigdy nie przeprowadzał żadnego podziału działki nr 682 i nie otrzymał decyzji Wójta Gminy w W. z dnia [...] o podziale tej nieruchomości na działki o nr [...] i [...]. Poinformował, że przedmiotowa działka w dniu 16 czerwca 2005 roku została przekazana do ARiMR w O. Ś. w celu wystąpienia o przyznanie renty strukturalnej w związku z zamiarem przeniesienia własności gospodarstwa rolnego na jego syna, co nastąpiło finalnie, w drodze aktu notarialnego, w dniu 31 sierpnia 2005 roku. Wówczas to ujawniony został podział działki (na działkę nr 682/1 oraz działkę 682/2) na podstawie wypisu z rejestru gruntów przekazanego przez Starostwo w O. Ś..
Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. zważył co następuje:
Zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.), określanej dalej jako ustawa p.p.s.a., sąd bada zaskarżone orzeczenie pod kątem jego zgodności z obowiązującym prawem, zarówno materialnym, jak i procesowym, nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Skarga nie jest zasadna, bowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa.
W szczególności Sąd nie dopatrzył się naruszenia przez organ odwoławczy dyspozycji art. 254 Ordynacji podatkowej w stopniu mającym wpływ na wynik rozstrzygnięcia.
Na wstępie należy wskazać, że zakres sądowej kontroli wyznacza przedmiot danej sprawy administracyjnej, wyprowadzany z podstawy prawnej rozstrzygnięcia i poza ten zakres sąd administracyjny pierwszej instancji nie ma prawa wyjść. Natomiast tak jak już wyżej podano w ramach przedmiotu danej sprawy sąd ma obowiązek dokonać wszechstronnej kontroli legalności zaskarżonego aktu lub czynności, bez względu na treść skargi, powołaną w niej postawę prawną i zawarte w niej zarzuty i wnioski.
Przedmiotem kontroli Sądu jest kwestia ponownego ustalenia dla skarżącego wysokości podatku rolnego za 2004r. Należy zaś wskazać, że podstawą wymiaru tego podatku stosownie do art.21 ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (t. j. Dz. U. z 2005r. Nr 240, poz. 2027 ze zm.) są dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Ewidencja gruntów jest dla organu podatkowego urzędowym źródłem informacji o osobie właściciela i posiadacza samoistnego oraz o samej nieruchomości. Ewidencja ta ma walor dokumentu urzędowego, o którym mowa w art. 194 Ordynacji podatkowej i wiąże organy podatkowe, które nie są uprawnione do dokonywania własnych ustaleń w przedmiocie zarówno zmian w ewidencji, jak i przyjmowania dla wymiaru podatku innych danych niż te, które wynikają z ewidencji gruntów i budynków.
Z akt sprawy wynika, że skarżący był właścicielem działki nr 682/1. Decyzją ostateczną Wojewody Ś. z dnia [...]. działka nr [...] o pow. 0,2530 ha, została wywłaszczona na rzecz Gminy W.. Informację o zaistniałej zmianie właściciela organ podatkowy otrzymał w dniu 20 października 2007r., tj. po wydaniu w dniu 5 lutego 2004r. decyzji ustalającej wysokość podatku rolnego na rok 2004. Z otrzymanej zmiany i aktualnego wypisu z ewidencji gruntów i budynków wynika, że w roku 2004 po wydaniu decyzji ustalającej wysokość podatku rolnego na 2004 rok działka nr [...] przestała być własnością skarżącego.
Taki stan dał organom podstawę do zmiany decyzji z 5 lutego 2004r. w oparciu o art. 254 § 1 i 2 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 6a ust. 4 i 7 ustawy z dnia 15 listopada 1984r. o podatku rolnym (t. j. Dz. U. z 2006r., Nr 136, poz. 969 ze zm.). Po wydaniu bowiem decyzji wygasł po stronie skarżącego obowiązek podatkowy dotyczący ww. działki i podatek zasadnie należało obniżyć.
W prawidłowo ustalonym przez organ stanie faktycznym uprawnionym było więc, wbrew zarzutom skargi, zastosowanie art. 254 Ordynacji podatkowej. Zgodnie z § 1 tego przepisu decyzja ostateczna ustalająca lub określająca wysokość zobowiązania podatkowego na dany okres, może być zmieniona przez organ podatkowy, który ją wydał, jeżeli po jej doręczeniu nastąpiła zmiana okoliczności faktycznych mających wpływ na ustalenie lub określenie wysokości zobowiązania, a skutki wystąpienia tych okoliczności zostały uregulowane w przepisach prawa podatkowego obowiązujących w dniu wydania decyzji. Z kolei stosownie do § 2 tego przepisu zmiana decyzji ostatecznej może dotyczyć tylko okresu, za który ustalono lub określono wysokość zobowiązania podatkowego. Zastosowanie powyższego przepisu zależy od istnienia innych przepisów prawa podatkowego, w których określone są okoliczności faktyczne mające wpływ na obliczenie wysokości zobowiązania podatkowego. Przepisem takim jest art. 6a ust. 4 ustawy o podatku rolnym, zgodnie z którym jeżeli w ciągu roku podatkowego grunty gospodarstwa rolnego zostały zajęte na prowadzenie innej działalności gospodarczej niż działalność rolnicza lub po zaprzestaniu prowadzenia tej działalności przywrócono na tych gruntach działalność rolniczą albo z innych powodów powierzchnia uległa zmniejszeniu lub zwiększeniu, kwota należnego podatku rolnego ulega obniżeniu lub podwyższeniu, poczynając od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym nastąpiła ta zmiana. Stosownie do ust. 7 tego przepisu, jeżeli w ciągu roku podatkowego nastąpiło wygaśnięcie obowiązku podatkowego w podatku rolnym lub zaistniały zmiany, o których mowa w ust. 4, organ podatkowy dokonuje zmiany decyzji, którą ustalono ten podatek.
Odnosząc się do treści skargi należy wskazać, że zarzuty i uwagi w niej zawarte w stosunku do prawidłowości przeprowadzonego postępowania wywłaszczeniowego i podziału działki nie mogą odnieść skutku w niniejszym postępowaniu, którego przedmiotem jest ustalenie wysokości podatku, stosownie do aktualnych danych zawartych w ewidencji gruntów. Dopóki zaś dane te nie zostaną w sposób prawem przewidziany podważone organy podatkowe nie będą uprawnione do innych ustaleń. Z materiału dowodowego sprawy, wynika również, że podejmowane przez skarżącego inicjatywy procesowe dotyczące podważenia decyzji o wywłaszczeniu nie przyniosły rezultatu mogącego wpłynąć na zmianę dokonanych przez organ podatkowy ustaleń. M.in. Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. oddalił skargę S. N. na decyzję Wojewody Ś. z dnia [...]. dotyczącą wywłaszczenia.
Mając powyższe na uwadze, zarzuty eksponowane w skardze są bezprzedmiotowe i nie mogą odnieść skutku w stosunku do kontrolowanego przez Sąd rozstrzygnięcia. Sąd nie dopatrzył się też z urzędu naruszenia przez Kolegium przepisów, co uzasadniałoby wyeliminowanie zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego. Także dołączone przez skarżącego wraz ze skargą dokumenty nie mogą wpłynąć na ocenę prawidłowości zaskarżonej decyzji.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło