I SA/Ke 191/24

WyrokWSA w Kielcach2024-06-20

Skład orzekający: Magdalena Chraniuk-Stępniak, Agnieszka Banach, Andrzej Mącznik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zgłoszone przez przewoźnika odstępstwo od warunków zezwolenia na wykonywanie transportu drogowego osób, polegające na zawieszeniu kursu w związku z pandemią COVID-19, uprawniało do niestosowania się do zatwierdzonego rozkładu jazdy w dniu kontroli, mimo odwołania stanu zagrożenia epidemicznego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zgłoszone przez skarżącą odstępstwo od warunków zezwolenia na wykonywanie transportu drogowego osób, oparte na art. 15n ust. 1 ustawy COVID-19, nie mogło mieć zastosowania w dniu kontroli (20 października 2023 r.), ponieważ stan zagrożenia epidemicznego został odwołany, a skarżąca nie wykazała, że nadal podejmowała czynności związane z przeciwdziałaniem COVID-19 lub że dotknął ją brak rentowności będący skutkiem tych okoliczności. W związku z tym, stwierdzone naruszenie warunków zezwolenia dotyczących godzin odjazdu i przyjazdu uzasadniało nałożenie kary pieniężnej.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi A. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach, która utrzymała w mocy decyzję Marszałka Województwa Świętokrzyskiego nakładającą na skarżącą karę pieniężną w wysokości 500 zł. Kara została nałożona za naruszenie warunków zezwolenia dotyczących godzin przyjazdu i odjazdu podczas wykonywania krajowego transportu drogowego osób. Skarżąca argumentowała, że zawiesiła kurs na podstawie art. 15n ust. 1 ustawy COVID-19, a przepis ten nadal obowiązuje, mimo odwołania stanu zagrożenia epidemicznego. Organy administracji i sąd uznali, że po odwołaniu stanu zagrożenia epidemicznego przepis ten nie miał zastosowania.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Chraniuk-Stępniak, Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Banach, Asesor WSA Andrzej Mącznik (spr.), Protokolant Starszy inspektor sądowy Anna Szyszka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 czerwca 2024 r. sprawy ze skargi A. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach z dnia 18 marca 2024 r. nr SKO.RD-52/9664/867/2023 w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Kielcach (kolegium, organ odwoławczy) decyzją z 18 marca 2024 r. nr SKO.RD-52/9664/867/2023 utrzymało w mocy decyzję Marszałka Województwa Świętokrzyskiego (marszałek, organ I instancji) z 27 listopada 2023 r. nr TK-V.8072.1.47.2023 nakładającą na A. C. (strona, skarżąca) karę pieniężną w wysokości 500 zł za wykonywanie transportu drogowego osób z naruszeniem warunków określonych w zezwoleniu dotyczących godzin przyjazdu i odjazdu. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że w 20 października 2023 r. w godzinach od 11:45 do 12:25 przeprowadzono kontrolę zgodności wykonywanych usług w krajowym transporcie drogowym osób z zezwoleniem nr [...] wydanym stronie przez marszałka. Kontrolowano kurs z godziny 12:00 z B. - Z. do W.. Podczas czynności kontrolnych stwierdzono, że o godz. 12:05 autobus przewoźnika (strony) nie odjechał z przystanku B. - Z. C./ul. [...] Zgodnie z zezwoleniem nr [...] i obowiązującym rozkładem jazdy autobus powinien odjechać z ww. przystanku w kierunku W.. Kontrolę zakończono o godzinie 12:25. Nie przekazano przedstawicielowi strony (kierowcy) protokołu kontroli, ponieważ nie było go w miejscu kontroli. W dniu 26 października 2023 r. wszczęto postępowanie administracyjne mające na celu ustalenie, czy ujawnione podczas kontroli działania pozostają w zgodzie z uregulowaniami prawnymi ustawy o transporcie drogowym. Strona nie brała czynnego udziału w toku tego postępowania. Organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 92a ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (t.j. Dz. U. z 2022r., poz. 2201; ze zm.), podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 12 000 złotych za każde naruszenie, z tym że: 1/ przedsiębiorca prowadzący pośrednictwo przy przewozie osób z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego podlega karze pieniężnej w wysokości od 5000 złotych do 1 000 000 złotych za każde naruszenie; 2/ przedsiębiorca wykonujący krajowy transport drogowy, o którym mowa w art. 5b ust. 1, podlega karze pieniężnej w wysokości do 120 000 złotych za każde naruszenie. Wyjaśnił, że stosownie do ust. 7 ww. przepisu wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego, o których mowa w ust. 1, wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia, a w przypadku niektórych naruszeń numer grupy naruszeń oraz wagę naruszeń wskazane w załączniku I do rozporządzenia Komisji (UE) 2016/403: 1/popełnionych przez podmiot wykonujący przewóz drogowy określa lp. 1-9, 2/popełnionych przez przewoźnika drogowego w związku z wykonywaniem transportu drogowego określa lp. 10 - załącznika nr 3 do ustawy. Z kolei z załącznika nr 3 Lp. 2.2. pkt 2) do ww. ustawy wynika, że wykonywanie przewozu regularnego lub regularnego specjalnego z naruszeniem warunków określonych w zezwoleniu albo zaświadczeniu na wykonywanie publicznego transportu zbiorowego dotyczących godzin odjazdu i przyjazdu podlega karze w wysokości 500,00 zł. Zgodnie natomiast z art. 18 ust. 1 i art. 20 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, wykonywanie przewozów regularnych wymaga uzyskania zezwolenia, w którym określa się w szczególności: warunki wykonywania przewozów, przebieg trasy przewozów, w tym miejscowości w których znajdują się miejsca początkowe i docelowe przewozów, a także miejscowości w których znajdują się przystanki. Załącznikiem do zezwolenia jest obowiązujący rozkład jazdy (art. 20 ust. 1a tej ustawy). W art. 18b ust. 1 ww. ustawy określone zostały zasady wykonywania przewozów regularnych, wśród których wymieniono w pkt 7, że przewozy regularne winny być wykonywane zgodnie z warunkami przewozu osób określonymi w zezwoleniu. Zgodnie z art. 18b ust. 2 ww. ustawy podczas wykonywania przewozów regularnych zabrania się naruszania warunków przewozu określonych w zezwoleniu (pkt 5). Warunków określonych w zezwoleniu nie stosuje się jedynie w przypadku wystąpienia niezależnych od przedsiębiorcy okoliczności uniemożliwiających wykonywanie przewozów zgodnie z określonym w zezwoleniu przebiegiem trasy przewozów, w szczególności awarii sieci, robót drogowych lub blokad drogowych, z tym, że jeżeli te okoliczności trwają dłużej niż 14 dni, właściwy organ wyda na wniosek przedsiębiorcy decyzję w sprawie odstąpienia od warunków określonych w zezwoleniu (art. 20a ust. 1 i 2 ww. ustawy). Organ odwoławczy wyjaśnił, że pracownik, który w niniejszym postępowaniu przeprowadził czynności kontrole mógł zeznawać jako świadek w tym postępowaniu. Zauważyć bowiem należy, że pracownik dokonywał obserwacji w celu potwierdzenia zgodności wykonywanych usług w krajowym transporcie drogowym osób z zezwoleniem. Stwierdził, że z akt administracyjnych nie wynika, by pracownik przesłuchany w charakterze świadka prowadził inne czynności w sprawie, poza tymi, na okoliczność których złożył zeznania, w tym w szczególności, aby dokonywał czynności procesowych niezbędnych do załatwienia sprawy przewidzianych w przepisach prawa, jak również załatwiał sprawę w formie decyzji. Tym samym nie sposób uznać, iż pracownik ten działał jako organ w postępowaniu. Sama zaś okoliczność, że świadek ten jest zatrudniony przez organ nie powoduje co do zasady utraty przez niego zdolności do składania zeznań w charakterze świadka. Ponadto w sprawie nie zaistniała żadna z przesłanek, o jakich mowa w art. 82 K.p.a. Zeznania takiego świadka złożone w postępowaniu stanowią równoprawny dowód z protokołem kontroli (por. wyrok NSA z dnia 8 lipca 2021 r., sygn. akt II GSK 2029/18). Tym samym sporządzony protokół z przesłuchania świadka ma moc dokumentu urzędowego. W ocenie kolegium marszałek udowodnił wykonywanie przez stronę transportu drogowego osób z naruszeniem warunków określonych w zezwoleniu dotyczących wykonywania przewozów zgodnie z zatwierdzonym rozkładem jazdy. Organ odwoławczy uznał, że w sprawie nie wystąpiła również możliwość odstąpienia od wszczęcia postępowania w myśl uregulowań art. 92c ust. 1 ustawy o transporcie drogowym. Kolegium wskazało, że zdaniem strony wykonywanie przedmiotowego kursu zostało zawieszone w związku z panującą w Polsce pandemią wirusa COVID-19, o czym strona poinformowała organ I instancji 11 października 2020 r. Ponadto, strona uważa, że przepis art. 15n ust. 1 ustawy z dnia 2 marca 2020r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (ustawy COVID-19), na podstawie którego dokonał zawieszenia wykonywania tego przewozu nadal obowiązuje, w związku z czym zarówno przeprowadzenie kontroli, jak i nałożenie kary pozbawione jest podstaw prawnych. Odnosząc się do tego zarzutu, kolegium uznało go za niezasadny. Zdaniem organu odwoławczego stosowanie art. 15n ustawy COVID-19 uzależnione było od podjęcia przez państwo czynności przeciwdziałającym COVID-19, w tym szeregu obostrzeń dotyczących ograniczania liczby osób mogących przebywać w określonych pomieszczeniach, w tym w środkach komunikacji publicznej. Po zniesieniu zaś stanu pandemii (15 maja 2022 r.) oraz stanu zagrożenia epidemiologicznego (1 lipca 2023 r.) i związanych z nimi ograniczeniami w liczbie przewożonych osób, przedsiębiorca drogowy ma obowiązek wykonywać przewozy zgodnie z posiadanym zezwoleniem. Tym samym, zgłoszenie dokonane przez przewoźnika 11 października 2020 r. dotyczące zawieszenia wykonywania połączeń na trasie B. - Z. - W. wygasło z dniem 1 lipca 2023 r. Pomimo, że sama ustawa COVID-19 nadal obowiązuje, to przepis art. 15n ust. 1 po ustaniu stanu pandemii nie ma zastosowania. Przedsiębiorca nie może bowiem tłumaczyć się brakiem rentowności wykonywanych przewozów Na powyższą decyzję kolegium A. C. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach. Wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, umorzenie postepowania administracyjnego, ewentualnie uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Zarzuciła naruszenie art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 K.p.a. W uzasadnieniu skargi wskazała, że 11 października 2020 r. zgłosiła, na podstawie art. 15n ust. 1 ustawy COVID-19, do organu I instancji odstępstwo dotyczące zezwolenia nr [...], polegające m. in. na ograniczeniu przedmiotowego kursu na trasie B. - Z. - W.. Odstępstwo to było stosowane od dnia 13 października 2020 r. do 22 lutego 2024 r. (do wydania decyzji o jego wygaszeniu). Stosowane było też w dniu kontroli, tj. 20 października 2023 r. Przepis art. 15n ust. 1 ustawy COVID-19 przez cały czas pozostaje w obrocie prawnym, pomimo zakończenia stanu zagrożenia epidemicznego. Zdaniem skarżącej przepisy ww. ustawy należy czytać literalnie. Absolutnie niedopuszczalnym jest twierdzenie organu odwoławczego, że norma prawna wynikająca z przepisu art. 15n ust. 1 ustawy COVID-19 nie ma zastosowania. Dodała, że skutki pandemii COVID-19 są daleko idące we wszystkich dziedzinach. Potwierdzeniem zasadności stosowania odstępstwa COVID-19 z uwagi na brak rentowności w rzeczonym zakresie było wygaszenie przedmiotowego zezwolenia w lutym 2024 r. W odpowiedzi na skargę kolegium wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje: Zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 2492; ze zm.) i art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j. t. Dz. U. z 2023, poz. 1634), dalej "p.p.s.a.", sąd bada zaskarżone orzeczenie pod kątem jego zgodności z obowiązującym prawem, zarówno materialnym jak i procesowym, nie jest przy tym - co do zasady - związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Przedmiotem kontroli sądu są rozstrzygnięcia marszałka i kolegium w przedmiocie nałożenia na skarżącą kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego osób z naruszeniem warunków określonych w zezwoleniu dotyczących godzin przyjazdu i odjazdu. Kontrola przeprowadzona według wskazanych powyżej kryteriów wykazała, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Spór w niniejszej sprawie dotyczy tego, czy zgłoszone marszałkowi 11 października 2020 r. odstępstwo od warunków zezwolenia nr 2009, polegające na ograniczeniu przedmiotowego kursu, uprawniało skarżącą do zastosowania odstępstwa od zatwierdzonego rozkładu jazdy w dniu kontroli, tj. 20 października 2023 r. Podstawę materialnoprawną wydanych w sprawie rozstrzygnięć stanowił przepis art. 92a ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (t.j. Dz. U. z 2022r., poz. 2201; ze zm., obecnie t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 728), dalej jako u.t.d. Stosownie do treści art. 92a ust. 1 u.t.d. 1. podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 12 000 złotych za każde naruszenie, z tym że: 1) przedsiębiorca prowadzący pośrednictwo przy przewozie osób z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego podlega karze pieniężnej w wysokości od 5000 złotych do 1 000 000 złotych za każde naruszenie; 2) przedsiębiorca wykonujący krajowy transport drogowy, o którym mowa w art. 5b ust. 1, podlega karze pieniężnej w wysokości do 120 000 złotych za każde naruszenie. Zgodnie natomiast z ust. 7 tego przepisu wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego, o których mowa w ust. 1, wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia, a w przypadku niektórych naruszeń numer grupy naruszeń oraz wagę naruszeń wskazane w załączniku I do rozporządzenia Komisji (UE) 2016/403: 1) popełnionych przez podmiot wykonujący przewóz drogowy określa lp. 1-9, 2) popełnionych przez przewoźnika drogowego w związku z wykonywaniem transportu drogowego określa lp. 10 - załącznika nr 3 do ustawy. Załącznik nr 3 w pkt 2 Lp. 2.2. wykonywanie przewozu regularnego lub regularnego specjalnego z naruszeniem warunków określonych w zezwoleniu albo zaświadczeniu na wykonywanie publicznego transportu zbiorowego dotyczących godzin odjazdu i przyjazdu przewiduje za to naruszenie karę pieniężną w wysokości 500 zł. Przepis art. 92a ust. 1 u.t.d. ustanawia odpowiedzialność administracyjną podmiotów wykonujących przewóz drogowy. Odpowiedzialność ta ma charakter obiektywny i oderwana jest od pojęcia winy. Znajduje ona zastosowanie do podmiotu wykonującego przewóz drogowy w przypadku wystąpienia zakazanego ustawą skutku i to niezależnie od tego, kto przyczynił się do powstania naruszenia. Organy administracji ustalają jedynie, czy doszło do naruszenia przepisów ustawy. Należy wskazać, że decyzja o nałożeniu kary na podstawie art. 92a ust. 1 u.t.d. wydawana jest wobec stwierdzenia naruszenia obowiązków lub warunków wykonywania przewozu drogowego, organ, co do zasady, zobowiązany jest do ustalenia kary pieniężnej w wysokości określonej w załączniku i nałożenia jej w wysokości wynikającej z art. 92a ust. 1 i 7 u.t.d. Zgodnie z art. 18b ust. 1 u.t.d. przewozy regularne w krajowym transporcie drogowym wykonywane są według następujących zasad: 1) do przewozu używane są wyłącznie autobusy odpowiadające wymaganym ze względu na rodzaj przewozu warunkom technicznym; 2) rozkład jazdy jest podawany do publicznej wiadomości przez ogłoszenia na wszystkich wymienionych w rozkładzie jazdy przystankach lub dworcach; 3) wsiadanie i wysiadanie pasażerów odbywa się tylko na przystankach określonych w rozkładzie jazdy; 4) należność za przejazd jest pobierana zgodnie z cennikiem opłat, a pasażer otrzymuje potwierdzenie wniesienia opłaty w postaci biletu wydanego zgodnie z przepisami o kasach rejestrujących; 5) w kasach dworcowych oraz w autobusie znajduje się dostępny do wglądu pasażerów opracowany przez przewoźnika lub grupę przewoźników regulamin określający warunki obsługi podróżnych, odprawy oraz przewozu osób, bagażu i rzeczy; 6) cennik opłat został podany do publicznej wiadomości przy kasach dworcowych oraz w każdym autobusie wykonującym regularne przewozy osób, przy czym cennik opłat musi także zawierać ceny biletów ulgowych: a) określone na podstawie odrębnych ustaw, a w szczególności ustawy z dnia 20 czerwca 1992 r. o uprawnieniach do ulgowych przejazdów środkami publicznego transportu zbiorowego (Dz. U. z 2024 r. poz. 380), b) wynikających z uprawnień pasażerów do innych ulgowych przejazdów, jeżeli podmiot, który ustanowił te ulgi, ustalił z przewoźnikiem w drodze umowy warunki zwrotu kosztów stosowania tych ulg; 7) zgodnie z warunkami przewozu osób określonymi w zezwoleniu, o którym mowa w art. 18. Stosownie do art. 18b ust. 2 pkt 5 u.t.d. podczas wykonywania przewozów regularnych zabrania się naruszania warunków przewozu osób określonych w zezwoleniu, o którym mowa w art. 18 (wprowadzającym zasadę, że wykonywanie przewozów regularnych i przewozów regularnych specjalnych wymaga zezwolenia). Z kolei art. 20 ust. 1 u.t.d. stanowi, że w zezwoleniu określa się w szczególności: 1) warunki wykonywania przewozów; 2) przebieg trasy przewozów, w tym miejscowości, w których znajdują się miejsca początkowe i docelowe przewozów; 3) miejscowości, w których znajdują się przystanki - przy przewozach regularnych osób. Załącznikiem do zezwolenia, o którym mowa w ust. 1, jest obowiązujący rozkład jazdy (ust. 1a). Z akt sprawy wynika, że pracownik organu I instancji T. Ł. w dniu 20 października 2023 r. w godzinach od 11:45 do 12:25 przeprowadził kontrolę zgodności usług wykonywanych w krajowym transporcie drogowym osób z zezwoleniem nr [...]. Skontrolowano kurs z godziny 12:00 z B. – Z. do W.. Podczas czynności kontrolnych stwierdzono, że o godz. 12:05 autobus strony nie odjechał z przystanku B. - Z. C./ul. [...] Natomiast zgodnie z zezwoleniem nr [...] i obowiązującym rozkładem jazdy (stanowiącym załącznik do tego zezwolenia) autobus powinien odjechać z ww. przystanku w kierunku W.. Kontrolę zakończono o godzinie 12:25. Nie przekazano przedstawicielowi strony - kierowcy protokołu kontroli, ponieważ nie było go w miejscu kontroli. W aktach sprawy znajduje się również informacja o zgłoszonym marszałkowi 11 października 2020 r. przez skarżącą odstępstwie od warunków określonych w zezwoleniu nr 2009 – zawieszeniu tego kursu w związku z panującą pandemią wirusa COVID-19. Podstawą prawną zgłoszenia odstępstwa od warunków określonych w zezwoleniu nr 2009 był przepis art. 15n ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (obecnie t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 340; dalej ustawa COVID-19). Warunków określonych w zezwoleniu, o którym mowa w art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym, nie stosuje się w przypadku: 1) konieczności podjęcia czynności związanych z przeciwdziałaniem COVID-19; 2) braku rentowności wykonywanych przewozów, będącego skutkiem niezależnych od przedsiębiorcy okoliczności, związanych z przeciwdziałaniem COVID-19. W przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, przedsiębiorca jest obowiązany niezwłocznie, nie później niż w terminie 14 dni od dnia odstąpienia od warunków określonych w zezwoleniu przekazać organowi, który udzielił zezwolenia informacje o zastosowanych odstępstwach, a także podać je do publicznej wiadomości, przez ogłoszenia na wszystkich wymienionych w rozkładzie jazdy przystankach lub dworcach (ust.2). W pierwszej kolejności należy zwrócić uwagę, że przedmiotem regulacji ww. ustawy są zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy COVID-19: 1/zasady i tryb zapobiegania oraz zwalczania zakażenia wirusem SARS-CoV-2 i rozprzestrzeniania się choroby zakaźnej u ludzi, wywołanej tym wirusem, w tym zasady i tryb podejmowania działań przeciwepidemicznych i zapobiegawczych w celu unieszkodliwienia źródeł zakażenia i przecięcia dróg szerzenia się tej choroby zakaźnej; 2/zadania organów administracji publicznej w zakresie zapobiegania oraz zwalczania zakażenia lub choroby zakaźnej, o których mowa w pkt 1; 3/uprawnienia i obowiązki, świadczeniodawców oraz świadczeniobiorców i innych osób przebywających na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w zakresie zapobiegania oraz zwalczania zakażenia lub choroby zakaźnej, o których mowa w pkt 1; 4/zasady pokrywania kosztów realizacji zadań, o których mowa w pkt 1-3, w szczególności tryb finansowania świadczeń opieki zdrowotnej dla osób z podejrzeniem zakażenia lub choroby zakaźnej, o których mowa w pkt 1, w celu zapewnienia tym osobom właściwego dostępu do diagnostyki i leczenia. Ponadto art. 2 ust. 2 ustawy COVID-19 wskazuje, że ilekroć w ustawie jest mowa o "przeciwdziałaniu COVID-19" rozumie się przez to wszelkie czynności związane ze zwalczaniem zakażenia, zapobieganiem rozprzestrzenianiu się, profilaktyką oraz zwalczaniem skutków, w tym społeczno-gospodarczych, choroby, o której mowa w ust. 1. Zdaniem sądu w procesie interpretacji art. 15n ust. 1 ustawy COVID-19 nie można pomijać normatywnego charakteru tytułu tej ustawy, zakresu regulacji wyrażonego w treści art. 1 ust. 1, art. 2 ust. 2, jak i art. 15n ust. 1 ustawy COVID-19. Tytuł tej ustawy, jak i treść ww. przepisów pozwala przyjąć, że zamiarem i celem ustawodawcy było wprowadzenie rozwiązań związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19. Skarżąca argumentuje, że pomimo zakończenia stanu epidemii (na podstawie rozporządzenia Ministra Zdrowia z 12 maja 2022 r. w sprawie odwołania na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu epidemii Dz.U.2022.1027) i stanu zagrożenia epidemicznego (na podstawie rozporządzenia Ministra Zdrowia z 14 czerwca 2023 r. w sprawie odwołania na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu zagrożenia epidemicznego Dz.U.2023.1118), przepis art. 15n ust. 1 ustawy COVID-19 pozostaje nadal w obrocie prawnym i związku z tym organy winny akceptować zgłoszone 11 października 2020 r. odstępstwo od warunków zezwolenia nr 2009. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy, zauważyć należy, że przepis art. 15n ust. 1 ustawy COVID-19 dotyczy, po pierwsze - konieczności podjęcia czynności związanych z przeciwdziałaniem COVID-19, po drugie - braku rentowności wykonywanych przewozów, po trzecie – brak rentowności jest skutkiem niezależnych od przedsiębiorcy okoliczności, związanych z przeciwdziałaniem COVID-19. Istotne zatem było ustalenie, czy w dniu kontroli (20 października 2023 r.) istniały przesłanki wynikające z przepisu art. 15n ust. 1 ustawy COVID-19. Skarżąca nie brała czynnego udziału w postępowaniu administracyjnym i nie wykazała, czy w dniu kontroli (20 października 2023 r.), a więc po zniesieniu stanu epidemii i stanu zagrożenia epidemicznego, podejmowała czynności związane z przeciwdziałaniem COVID-19 nadto, czy dotknął ją stan braku rentowności wykonywanych przewozów i był on skutkiem niezależnych od przedsiębiorcy okoliczności, związanych z przeciwdziałaniem COVID-19. Co również istotne, pismem z 6 lipca 2023 r. skarżąca została powiadomiona o odwołaniu z dniem 1 lipca 2023 r. stanu zagrożenia epidemicznego, braku podstaw do stosowania art. 15n ustawy COVID-19 oraz o obowiązku wykonywania przewozów zgodnie z obowiązującym rozkładem jazdy. Ponadto, stanowiska strony skarżącej prezentowanego w skardze, twierdzącej o braku rentowności jako skutku pandemii COVID-19, nie potwierdza treść decyzji organu I instancji z 27 grudnia 2023 r. wygaszającej zezwolenie nr 2009. Nie wynika z niej bowiem z jakiej przyczyny doszło do zrzeczenia się tego zezwolenia. W okolicznościach sprawy trafnie więc, zdaniem sądu, przyjęły organy, że przepis art. 15n ust. 1 ustawy COVID-19 nie mógł mieć zastosowania, ponieważ z akt sprawy nie wynika, by zarówno sama skarżąca, jak i by wobec skarżącej stosowano, po zniesieniu stanu epidemii i stanu zagrożenia epidemicznego, rozwiązania związane z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19. Prawidłowo zatem przyjęły orzekające w sprawie organy, że skarżąca wykonywała transport drogowy osób z naruszeniem warunków określonych w zezwoleniu, a dotyczących wykonywania przewozów zgodnie z zatwierdzonym rozkładem jazdy. Sąd podzielił stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji co do braku możliwości zastosowania w sprawie przesłanek egzoneracyjnych z art. 92c ust. 1 u.t.d. Odstąpienie od nałożenia kary i zwolnienie się przez wykonującego przewóz z odpowiedzialności, możliwe jest jedynie w sytuacji wystąpienia okoliczności przewidzianych w art. 92b i art. 92c u.t.d. Przepis art. 92b u.t.d. nie ma w niniejszej sprawie zastosowania, gdyż odnosi się on jedynie do naruszenia przepisów o czasie prowadzenia pojazdów, wymaganych przerwach i okresach odpoczynku. Z kolei art. 92c ust. 1 u.t.d. przewiduje, że nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1 u.t.d., na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć. Należy podkreślić, że jednoznacznie w orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmowane jest, że przepis art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. odnosi się jedynie do wyjątkowych sytuacji i to takich, których doświadczony i profesjonalny podmiot, wykonujący przewóz drogowy, przy zachowaniu najwyższej staranności i przezorności, nie był w stanie przewidzieć (por. wyrok WSA we Wrocławiu z 1 lutego 2024 r., III SA/Wr 47/23; dostępny w CBOSA na stronie internetowej: orzeczenia.nsa.gov.pl). Ponadto, udowodnienie okoliczności objętych hipotezą art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. spoczywa na przedsiębiorcy, gdyż to on wywodzi skutki prawne wynikające z tego przepisu, w postaci uwolnienia się od odpowiedzialności za stwierdzone naruszenia. Z kolei niezbędnym elementem odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej z tytułu ujawnionych nieprawidłowości jest wykazanie przez przedsiębiorcę, że nie przyczynił się on swoim zachowaniem do ich powstania, co oznacza, że musi on wykazać takie okoliczności i zdarzenia, które nie są przewidywalne, a więc typowe i zwyczajne w działalności polegającej na wykonywaniu przewozu w transporcie drogowym (wyrok WSA w Kielcach z 18 stycznia 2024 r., I SA/Ke 470/23; dostępny w CBOSA na stronie internetowej: orzeczenia.nsa.gov.pl). Podsumowując, w ocenie sądu, organy obu instancji podjęły wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. W aktach sprawy znajdują się dowody, które są konieczne do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy, a organy dokonały ich wszechstronnej oceny. Dlatego zarzut naruszenia wskazanych w skardze przepisów procedury administracyjnej, zdaniem sądu, nie zasługiwał na uwzględnienie. Sąd nie dostrzegł też z urzędu innych naruszeń wymagających wyeliminowania zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji z obrotu prawnego. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach oddalił skargę jako niezasadną.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło