I SA/Ke 201/09
WyrokWSA w Kielcach2009-10-29
Skład orzekający: Andrzej Jagiełło, Danuta Kuchta, Ewa Rojek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji ustalającej zobowiązanie podatkowe, złożony po upływie terminu do jego wniesienia, może zostać uwzględniony, jeśli strona dowiedziała się o uchybieniu terminu dopiero z postanowienia organu stwierdzającego uchybienie?Ratio decidendi
Sąd uznał skargę za niezasadną, stwierdzając, że zaskarżone postanowienie, mimo błędnego uzasadnienia, odpowiada prawu. Kluczowe dla przywrócenia terminu jest złożenie wniosku w ciągu 7 dni od ustania przyczyny uchybienia lub od dnia, w którym strona dowiedziała się o uchybieniu. Nawet jeśli organ błędnie ustalił datę początku biegu terminu do złożenia wniosku, to wniosek złożony w dniu 8 grudnia 2008 r. był niewątpliwie po terminie, który jest nieprzywracalny, biorąc pod uwagę, że strona najpóźniej 31 lipca 2008 r. dowiedziała się o uchybieniu terminowi.Stan faktyczny
H. K. złożył odwołanie od decyzji ustalającej łączny podatek pieniężny na 2008 r. po terminie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiło przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, uznając, że wniosek został złożony po terminie. Strona skarżąca podniosła, że przebywała na leczeniu szpitalnym w okresie, gdy powinna złożyć odwołanie, i nie była świadoma uchybienia terminu. Sąd administracyjny rozpatrywał skargę na postanowienie Kolegium.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę H. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 23 marca 2009 r. o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Jagiełło (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Danuta Kuchta,, Sędzia WSA Ewa Rojek, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Andrzej Stolarski, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 29 października 2009r. sprawy ze skargi H. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 23 marca 2009r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania I. oddala skargę; II. przyznaje od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach na rzecz radcy prawnego Z. G. kwotę 292,80 (dwieście dziewięćdziesiąt dwa i 80/100) złotych tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej ustanowionej z urzędu, w tym kwotę 52,80 ( pięćdziesiąt dwa i 80/100 ) złotych tytułem podatku od towarów i usług.
I SA/Ke 201/09
UZASADNIENIE
Postanowieniem z dnia [...]. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K., po rozpatrzeniu wniosku H. K. o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wójta Gminy S. z dnia [...]r. nr [...]w sprawie ustalenia łącznego zobowiązania pieniężnego na 2008 r. nie przywróciło terminu do wniesienia odwołania.
W uzasadnieniu postanowienia Kolegium wskazało, że decyzją z dnia [...]Wójt Gminy S. orzekł w sprawie ustalenia na rzecz H. K. łącznego zobowiązania pieniężnego na 2008 r. Decyzję tę doręczono podatnikowi w trybie art. 150 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005r., nr 8, poz. 60 ze zm.), w dniu 27 lutego 2008 r. H. K. za pośrednictwem organu pierwszej instancji wniósł odwołanie od tej decyzji wymiarowej w dniu 27 marca 2008r., o czym świadczy data pieczęci wpływu pisma do Urzędu Gminy S.. Strona nie złożyła wraz z odwołaniem wniosku o przywrócenie terminu do jego wniesienia.
Organ zważyło, iż zgodnie z art. 223 § 2 pkt 1 Ordynacji podatkowej, stanowiącym, że odwołanie wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie, termin do wniesienia odwołania od decyzji wydanej przez Wójta Gminy S. upłynął w dniu 12 marca 2008 r., a w dniu 13 marca 2008 r. decyzja stała się ostateczna. Stąd w świetle powołanego przepisu prawa odwołanie H. K. wpłynęło po terminie. Z tych przyczyn Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. postanowieniem z dnia [...]r. nr [...]stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania.
Organ nadmienił przy tym, że dnia 31 lipca 2008 r. H. K. złożył za jego pośrednictwem skargę na wskazane postanowienie z dnia [...]r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K., w której poinformował, iż otrzymał osobiście kopię decyzji i od niej odwołał się w terminie.
W dniu 8 grudnia 2008 r. H. K., reprezentowany przez radcę prawnego, złożył w WSA w K. wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od wskazanej wyżej decyzji wymiarowej, podnosząc w jego uzasadnieniu, że w dniach od 10 do 14 marca 2008 r. przebywał na leczeniu szpitalnym w B. –Z., dlatego nie ponosi winy w uchybieniu terminu do złożenia odwołania.
1
W związku z powyższym Kolegium, powołując się na treść art. 162 Ordynacji podatkowej, wyjaśniło, iż dla przywrócenia terminu konieczne jest kumulatywne spełnienie czterech przesłanek: (1) uchybienie terminowi, (2) złożenie wniosku o przywrócenie terminu w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu, (3) uprawdopodobnienie braku winy w uchybieniu terminu, (4) dokonanie czynności, dla której termin jest przewidziany. Uchybienie terminu przez H. K. spowodowane było jego hospitalizacją trwającą od dnia 10 do 14 marca 2008 r., co wynika z karty leczenia szpitalnego dołączonej do wniosku o przywrócenie terminu. Przyczyna uchybienia terminu, jak wskazał organ, ustaje wraz z ustaniem przeszkody niemożliwej do przezwyciężenia. Zatem, zdaniem Kolegium, w przedmiotowej sprawie przyczyna, z powodu której H. K. uchybił terminowi do wniesienia odwołania ustała z dniem 14 marca 2008 r. i od tej daty należy liczyć termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu. Dowiedzenie się o uchybieniu terminu z postanowienia Kolegium z dnia [...]r. [...]w okolicznościach sprawy, nie ma natomiast, w opinii organu, znaczenia prawnego, gdyż nie wiąże się z przyczyną uchybienia terminu.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K. H. K. wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K.. Strona podniosła, że decyzja organu pierwszej instancji nie została jej doręczona w terminie wskazanym w zaskarżonym postanowieniu, gdyż przebywała na leczeniu szpitalnym w B.-Z. Z tego powodu skarżący nie był w stanie złożyć odwołania. Podtrzymał, więc żądanie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ) Sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Ocenie Sądu podlega, zatem zgodność aktów administracyjnych zarówno z przepisami prawa materialnego jak i procesowego. Stosownie natomiast do treści art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami
2
administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) -dalej: p.p.s.a.- sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Kontrola sądów administracyjnych sprowadza się, więc do zbadania czy organy administracji publicznej w toku rozpoznawanej sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.
Rozpatrując skargę w tak zakreślonych granicach Sąd uznał ją za niezasadną, gdyż zaskarżone postanowienie, mimo błędnego uzasadnienia, odpowiada prawu.
Jako podstawę prawną postanowienia odmawiającego przywrócenia terminu, w tym przypadku do wniesienia odwołania, organ wskazał art. 162 Ordynacji podatkowej - dalej: Ord. pod. Stosownie do tego przepisu w razie uchybienia terminu, należy przywrócić termin na wniosek zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. (§ 1). Podanie o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu 7 dni od ustania przyczyny uchybienia terminowi i jednocześnie należy dopełnić czynności, dla której był on przewidziany (§ 2), a niedopuszczalne jest przywrócenie terminu do złożenia tego podania (§ 3). Zachowanie terminu do złożenia podania w tym względzie jest, zatem podstawową przesłanką skutecznego ubiegania o przywrócenie terminu do dokonania określonej czynności procesowej.
Należy, więc podkreślić, że w sprawach o przywrócenie terminu zasadnicze
znaczenie ma ustalenie momentu ustania przyczyny uchybienia terminowi.
Momentem tym, w sytuacji, gdy strona ma świadomość uchybienia , jest niewątpliwie
data, w której według obiektywnych kryteriów ustała przeszkoda uniemożliwiająca jej
dokonanie określonej czynności. W orzecznictwa sądów administracyjnych utrwalony
jest natomiast pogląd , że datą początkową biegu terminu do wniesienia podania
o przywrócenie terminu może być również dzień, w którym strona powzięła
wiadomość o uchybieniu terminowi. Dotyczy to sytuacji, w których strona nie miała
świadomości przekroczenia terminu i dokonując czynności działała w subiektywnym
przeświadczeniu, że robi to w ustawowym terminie ( por. np. wyrok NSA
z 24.031999r., I SA/Gd 1664/98; wyrok NSA z 10.10.2001 I SA/Gd 719/99; wyrok
NSA z 10.03. 2000r., I SA/Lu 1524/98 ; jak również: wyrok NSA z 23.11.2007r., II
FSK 1316/06 i wyrok NSA z 16.06. 2009r., I FSK 373/08 oraz wyrok WSA w
Gliwicach z 16.08. 2005r., I SA/GL 1862/04). Przyjmuję się przy tym, że
datą tą, w przypadku uchybienia terminu do wniesienia odwołania, jest data
doręczenia postanowienia w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu
3
do dokonania tej czynności (np. wyroki w sprawach: I SA/Gd 1664/98. I SA/GL 1862/04).
Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy należy przede wszystkim stwierdzić, że skoro skarżącemu doręczono kwestionowaną decyzję Wójta Gminy S. w trybie art. 150 Ord. pod. w dniu 27 lutego 2008 r., to termin do wniesienia odwołania upłynął w dniu 12 marca 2008 r., a odwołanie zostało przez niego wniesione w dniu 27 marca 2008 r. Podatnik uchybił, zatem terminowi z art. 223 § 2 pkt 1 Ord. pod.
Zdaniem Sądu, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. trafnie przyjęło, że wniosek skarżącego z dni 8 grudnia 2008 r. o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania złożony został po terminie określonym w art. 162 § 2 Ord. pod. Jednakże nieprawidłowo oznaczył datę początku jego biegu. Według organu przeszkoda w dokonaniu czynności ustała z datą opuszczenia przez podatnika szpitala tj. 14 marca 2008 r., a dowiedzenie się przez H. K. o uchybieniu terminu z postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]., nr [...]nie ma znaczenia prawnego, gdyż nie wiąże się z przyczyną uchybienia terminu. Tymczasem zważywszy choćby na tryb doręczenia decyzji oraz późniejsze doręczenie jej kopii H. K. należało uznać, że w dacie 14 marca 2008 r. nie miał on jeszcze wiedzy o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania. Dlatego wnosząc w dniu 27 marca 2008 r. odwołanie mógł działać w subiektywnym przekonaniu, że dokonuje tej czynności w terminie. W tej sytuacji, przy braku innych ustaleń w tym względzie, dokonując interpretacji na korzyść podatnika należało, zatem przyjąć, że ostatecznie dowiedział się o uchybieniu terminowi właśnie z postanowienia wspomnianego postanowienia SKO z [...]r.
Skoro jednakże wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji złożył dopiero w dniu 8 grudnia 2008 r. to niewątpliwie nastąpiło to po upływie ustawowego terminu, który jest nieprzywracalny. W tej sytuacji nieprawidłowy pogląd organu co do daty rozpoczęcia biegu terminu do złożenia wniosku nie miał wpływu na ostateczny wynik sprawy.
Brak jest, co prawda w aktach sprawy zwrotnego poświadczenia odbioru przez H. K. postanowienia Kolegium z dnia [...]. a data odbioru tego postanowienia mogła być tym właśnie momentem, w którym H. K. dowiedział się o uchybieniu terminowi i od którego należało wskazany wyżej
4
siedmiodniowy termin. Jednakże w aktach sprawy znajduje się informacja, że skarżący w dniu 31 lipca 2008r. złożył skargę na postanowienie Kolegium z dnia [...] nr [...]do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K.. W związku z tym należy przyjąć, że H. K. o tym, iż odwołanie od decyzji złożył po terminie dowiedział się najpóźniej właśnie w tym dniu tj. 31 lipca 2008 r.
Z tych względów, pomimo wskazanego uchybienia, zaskarżona decyzja ostatecznie odpowiada prawu.
Mając na uwadze powyższe na podstawie art.152 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. orzekł jak w sentencji wyroku. Stosownie do § 15 w zw. z § 14 ust.2 pkt 1 lit. "c" oraz § 2 ust. 3 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.) Sąd przyznał wynagrodzenie w przedmiotowej sprawie z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej w kwocie 292,80 zł, w tym 52,80 zł tytułem podatku od towarów i usług.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło