I SA/Ke 234/11
PostanowienieWSA w Kielcach2011-06-29
Skład orzekający: Sędzia WSA Mirosław Surma, Sędzia SO (del.) Janusz Bociąga, Sędzia WSA Ewa Rojek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy małżonek strony postępowania podatkowego, który nie brał udziału w postępowaniu administracyjnym, może zostać dopuszczony do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym jako uczestnik postępowania na podstawie art. 33 § 2 PPSA, jeśli jego interes prawny opiera się wyłącznie na fakcie bycia małżonkiem i potencjalnym wpływie rozstrzygnięcia na wspólność majątkową?Ratio decidendi
Wniosek o dopuszczenie do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym jako uczestnik postępowania, oparty wyłącznie na fakcie bycia małżonkiem strony i enigmatycznym powołaniu się na interes prawny, nie może zostać uwzględniony. Interes prawny musi być własny, bezpośredni i wynikać z normy prawa materialnego, a nie jedynie z sytuacji prawnej innego podmiotu lub interesu faktycznego, jakim jest potencjalny wpływ rozstrzygnięcia na wspólność majątkową.Stan faktyczny
M. T.-K., żona strony postępowania podatkowego, wniosła o dopuszczenie do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym w charakterze uczestnika, twierdząc, że wynik sprawy dotyczy jej sfery prawnej. Sprawa dotyczyła decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w K. uchylającej decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. umarzającą postępowanie w zakresie podatku od spadków i darowizn. Sąd rozpatrywał wniosek o dopuszczenie do udziału w postępowaniu.Rozstrzygnięcie
Odmówiono dopuszczenia M. T.-K. do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 29 czerwca 2011 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mirosław Surma Sędziowie: Sędzia SO (del.) Janusz Bociąga Sędzia WSA Ewa Rojek po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie dniu 29 czerwca 2011 roku wniosku M. T. – K. o dopuszczenie do udziału w postępowaniu w charakterze uczestnika postępowania w sprawie ze skargi S. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...]. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania podatkowego postanawia: odmówić dopuszczenia M. T.-K. do udziału w sprawie.
Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...]. uchylająca w całości decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. z dnia [...]. umarzającą postępowanie w zakresie podatku od spadków i darowizn od nabycia spadku po S. R. K. i przekazującą sprawę Naczelnikowi Urzędu Skarbowego Ł.– Ś.. Dyrektor Izby Skarbowej w K. przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.
Na etapie postępowania sądowoadministracyjnego zgłosiła swój udział w rozpatrywanym postępowaniu w charakterze uczestnika na podstawie art. 33 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej ustawą P.p.s.a., M. T. –K., żona S. K.. Podniosła, że posiada interes prawny w przystąpieniu do sprawy w charakterze uczestnika postępowania gdyż rozstrzygnięcie jakie zapadnie w rozpatrywanej sprawie będzie oddziaływało na jej "sferę prawną".
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 33 § 2 ustawy P.p.s.a., udział w charakterze uczestnika może zgłosić również osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, jeżeli wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego. O uczestniku postępowania mówić można tylko wówczas, gdy wynik postępowania sądowego dotyczy jego interesu prawnego, a zatem wywołuje skutki w zakresie praw i obowiązków tego podmiotu, wynikających ze stosunków administracyjnoprawnych.
Wniosek M. T. – K. nie zasługuje na uwzględnienie albowiem wnioskodawczyni nie wykazała wymaganego stosownego interesu prawnego, jedynie enigmatycznie użyła w piśmie tego zwrotu nie podając podstawy materialno – prawnej. Fakt bycia małżonkiem również w przypadku wspólności majątkowej nie skutkuje, iż w postępowaniu podatkowym w sprawie ustalenia podatku od spadków drugiemu małżonkowi nie będącemu w kręgu spadkobierców przysługuje uprawnienie do udziału w postępowaniu wymiarowym.
W orzecznictwie sądowym i piśmiennictwie utrwalony jest pogląd, że o tym, czy wnioskodawca ubiegający się o udział w postępowaniu sądowoadministracyjnym ma interes prawny w danej sprawie, decyduje norma prawa materialnego, na której oparto zaskarżony akt administracyjny, a nie interes faktyczny (np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 kwietnia 1993 r., I SA 1719/92, OSP 1994, z. 10, poz. 199, postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 października 2004 r., FZ 321/04, niepubl.). Oczywiście wysokość wymiaru podatku od spadków i darowizn ma znaczenie dla małżonka spadkobiercy ale na tym etapie jest to wyłącznie interes faktyczny. Nie można bowiem z regulacji prawnych małżeństwa wywodzić uprawnienia do występowania na prawach strony w postępowaniu podatkowym w sprawie ustalenia podatku od spadków, którego stroną jest tylko jeden z małżonków.
Innymi słowy, interes prawny musi być własny, co oznacza, że nie można opierać go wyłącznie na sytuacji prawnej innego podmiotu.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach, na podstawie art. 33 § 2 ustawy P.p.a.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło