I SA/Ke 24/06
WyrokWSA w Kielcach2006-04-19
Skład orzekający: Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal, Sędzia WSA Maria Grabowska, Asesor WSA Mirosław Surma
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy doręczenie pisma stronie postępowania podatkowego przez pełnoletniego domownika, który odebrał awizowaną przesyłkę z placówki pocztowej, jest skuteczne w świetle przepisów Ordynacji podatkowej?Ratio decidendi
Doręczenie pisma stronie postępowania podatkowego przez pełnoletniego domownika, który odebrał awizowaną przesyłkę z placówki pocztowej, nie jest skuteczne. Przepisy Ordynacji podatkowej, które mają pierwszeństwo przed przepisami Prawa pocztowego, nie przewidują doręczenia zastępczego w przypadku tzw. fikcji prawnej doręczenia (awizowania pisma). Awizowanie pisma wyłącza tryb doręczenia zastępczego.Stan faktyczny
Dyrektor Izby Celnej postanowieniem stwierdził uchybienie terminowi do wniesienia odwołania przez K.B. od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego odmawiającej stwierdzenia nadpłaty w podatku akcyzowym. Decyzja ta została doręczona K.B. w dniu 10 października 2005 r., a odwołanie wniesiono 25 października 2005 r. Skarżący K.B. zarzucił, że przesyłkę z decyzją odebrał jego ojciec, a on sam dowiedział się o decyzji dopiero 15 października 2005 r. Organ podtrzymał swoje stanowisko, wskazując na przepisy Prawa pocztowego dotyczące doręczania przesyłek pełnoletnim domownikom.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Celnej i zasądził od Dyrektora Izby Celnej na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Sygnatura akt: I SA/Ke 24/06 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 19 kwietnia 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal (spr.), Sędziowie: Sędzia WSA Maria Grabowska, Asesor WSA Mirosław Surma, Protokolant: ref. staż. Łukasz Pastuszko, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19.04.2006 r. sprawy ze skargi K.B. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] numer [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia odwołania 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. zasądza od Dyrektora Izby Celnej na rzecz skarżącego 100 złotych (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Sygn. akt. I SA/ Ke 24 / 06
Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem znak: [...] z dnia [...] Dyrektor Izby Celnej stwierdził uchybienie terminowi do wniesienia przez K. B. odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego Nr: [...] z dnia [...] odmawiającej stwierdzenia nadpłaty w podatku akcyzowym w kwocie 1.039,00 zł z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego pojazdu osobowego marki HYUNDAI ACCENT o nr [...]– rok prod. 1996, stanowiącego współwłasność w częściach równych K. B. i A. B..
W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia wskazano, że Naczelnik Urzędu
Celnego w dniu [...] wydał decyzję [...] odmawiającą stwierdzenia nadpłaty w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego w/w samochodu osobowego.
Decyzja ta została doręczona w dniu 10 października 2005r.
) Zgodnie z przepisem art. 223 § 2 pkt 1 ustawy Ordynacja podatkowa odwołanie
wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie. Wobec
powyższego termin do wniesienia odwołania na w/w decyzję upłynął w dniu 24
października 2005r. Odwołanie od decyzji zostało wniesione w dniu 25
października 2005r. (data nadania listu na stemplu pocztowym), a zatem po
upływie ustawowo określonego terminu. Wskazano, że zgodnie z art. 162 § 1 i 2
ustawy Ordynacja podatkowa w razie uchybienia terminowi należy przywrócić
termin na wniosek zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie
nastąpiło bez jego winy. Podanie o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu
7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi, dopełniając czynności, dla której był określony termin.
Podkreślono, że w przedmiotowej sprawie strona nie skorzystała z prawa do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania.
Skargę na powyższe postanowienie wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego K. B. zarzucając, że odbioru przesyłki adresowanej do niego w placówce pocztowej dokonał jego ojciec A. B. i to jego podpis widnieje na zwrotnym potwierdzeniu odbioru decyzji. Podniósł, że nikogo nie upoważniał do odbioru przedmiotowej decyzji. O treści decyzji dowiedział się w dniu 15 października 2005r., stąd też, w jego ocenie, nie uchybił terminowi do wniesienia odwołania.
W konsekwencji powyższych zarzutów, wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu i wniósł o jej oddalenie. Dodatkowo podkreślił, że doręczanie i wydawanie przesyłek pocztowych jest uregulowane w ustawie z dnia 12 czerwca 2003 r. Prawo pocztowe (Dz. U. Nr 130, poz. 1188 z póź. zm.). Zgodnie z art. 26 ust. 2 pkt 3 lit b przesyłka, jeżeli nie jest nadana na poste restante, może być także wydana ze skutkiem doręczenia osobie pełnoletniej zamieszkałej razem z adresatem, jeżeli adresat nie złożył w placówce operatora zastrzeżenia w zakresie doręczenia przesyłki rejestrowanej lub przekazu pocztowego w placówce operatora. Takie unormowanie oznacza, że w urzędzie pocztowym oddawczym, możliwe jest wydanie przesyłki także do rąk pełnoletniej osoby zamieszkałej wspólnie z adresatem, jeżeli adresat nie zgłosił sprzeciwu we właściwym trybie. Skarżący dbając o własne interesy mógł zgodnie z art. 26 ust. 2 pkt 3 lit b wyżej wymienionej ustawy Prawo pocztowe zgłosić takie zastrzeżenie we właściwej placówce oddawczej. W przypadku
2
więc gdy podatnik nie zgłosił zastrzeżenia do odbioru przesyłek przez ojca z nim zamieszkującego - nie było konieczne posiadanie przez niego pisemnego pełnomocnictwa do dokonania tej czynności.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz. U. Nr. 153 poz.1269/ sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Tak więc wyeliminować z obrotu prawnego można decyzję /postanowienie/, jedynie wówczas, gdy narusza ono prawo materialne lub procesowe i to w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy bądź stanowi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego /art. 145 § 1 pkt 1) ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a./.
W niniejszej sprawie skarga zasługuje na uwzględnienie albowiem zaskarżone postanowienie narusza przepisy prawa procesowego w stopniu mającym istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia.
Przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacji podatkowej (tekst jednolity z 2005r. Dz. nr 8, poz. 60 ze zm.), zwanej dalej Ord. pod., normujące tryb, sposób i zasady doręczeń ( art. 144 - 154) mają charakter gwarancyjny. Powyższe oznacza, że organ ma obowiązek przestrzegać ich z urzędu, a strona nie powinna ponosić negatywnych konsekwencji zaniedbań organu lub podmiotu dokonującego doręczeń, np. poczty. Należy podkreślić, że w/w przepisy szczegółowo regulują zasady, sposób i tryb doręczeń pism stronom postępowania przewidując doręczenia: 1/ właściwe tj. doręczenia osobiście adresatowi pisma ( art. 145 i 148 Ord. pod.),
3
2/ zastępcze - pełnoletniemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, gdy
osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi( art. 149 Ord. pod.). Warunkiem
zastosowania tryby z art. 149 Ord.pod. jest nieobecność adresata w mieszkaniu,
3/ przyjęcie fikcji prawnej doręczenia przewidzianej w art. 150 Ord. pod.
Przepis ten umożliwia przyjęcie fikcji prawnej, że pismo, którego adresat
nie odebrał z palcówki pocztowej w określonym terminie zostało doręczone z
upływem ostatniego dnia tego terminu. Przewidziany w art. 150 Ord. pod.
sposób doręczenia może być wykorzystany wyłącznie w razie niemożności
bezpośredniego doręczenia pisma adresatowi w mieszkaniu lub miejscu pracy,
) ani pośredniego doręczenia przez dorosłego domownika, sąsiada lub dozorcę.
Należy wskazać, iż regulacje prawne dotyczące doręczeń zawarte w Ord. pod.
nie przewidują zastępczego trybu doręczenia pism uprzednio awizowanych.
Innymi słowy, na gruncie procedury podatkowej brak regulacji prawnych
zezwalających dorosłemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy na odbiór z
placówki pocztowej pisma awizowanego, kierowanego do jego adresata.
Wbrew stanowisku organu, podstawy dla takiego trybu doręczenia nie można
upatrywać w treści art. 26 ustawy z dnia 12 czerwca 2003r. Prawo pocztowe
( Dz. U. nr 130 poz. 1118 ze zm.). Zgodnie z art. 26 ust. 2 pkt. 3 lit. b/ Prawa
. pocztowego przesyłka, jeżeli nie jest nadana na poste restante, może być )
wydana ze skutkiem doręczenia osobie pełnoletniej zamieszkałej razem z adresatem, jeżeli adresat nie złożył w placówce operatora zastrzeżenia w zakresie doręczenia przesyłki rejestrowanej lub przekazu pocztowego w placówce operatora. Stosownie art. 26 ust. 3 w/w ustawy, przepisy ust. 2 nie naruszają przepisów innych ustaw dotyczących sposobu, zasad i trybu doręczeń. Na gruncie rozpoznawanej sprawy, przepisami regulującymi zasady, tryb i sposób doręczeń są przepisy Ord. pod. ( art. 144-154), które korzystają z pierwszeństwa w stosowaniu przed regulacjami Prawa pocztowego. Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy należy stwierdzić, że organ prowadzący postępowanie naruszył w/w przepisy
4
i procedury podatkowej normujące zasady, tryb i sposób doręczeń pism w
postępowaniu, przyjmując za skuteczne i prawidłowe doręczenie pisma uprzednio awizowanego, w sytuacji gdy odbioru przesyłki z placówki pocztowej dokonał ojciec skarżącego. Jak wyżej wskazano, przepisy Ord. pod. nie przewidują doręczenia zastępczego przy tzw. fikcji prawnej doręczenia. Tym samym awizowanie pisma wyłącza tryb doręczenia zastępczego.
Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny na
podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c/ p.p.s.a orzekł jak w sentencji.
\ O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 w/w ustawy.
5
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło