I SA/Ke 252/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosław Surma, Sędziowie Sędzia WSA Artur Adamiec, Sędzia WSA Danuta Kuchta (spr.), Protokolant, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 9 września 2021 r. sprawy ze skargi I. S. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. z dnia ... nr ... w przedmiocie umorzenia postępowania w zakresie wyłączenia spod egzekucji oddala skargę. Dyrektor Izby Administracyjnej w K. (Dyrektor) postanowieniem z ... nr ... utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w K... (Naczelnik) z ... nr ... w przedmiocie umorzenia jako bezprzedmiotowego postępowania w zakresie wyłączenia spod egzekucji pojazdu marki ..., rok. prod. ... nr rej.... Organ ustalił, że wnioskami z 28 lutego 2019 r. oraz z 9 marca 2019 r. I.S. zwróciła się o wyłączenie spod egzekucji pojazdu zajętego przez Naczelnika w wyniku zlecenia rekwizycyjnego złożonego przez Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w K., w związku z prowadzonym postępowaniem egzekucyjnym wobec M.G.. Wnioskodawczyni wskazała, że jest właścicielką pojazdu. Na dowód przedstawiła umowę kupna sprzedaży oraz kartę pojazdu. M.G. złożyła oświadczenie, że nie podpisywała i nie zawierała umowy kupna - sprzedaży pojazdu. Podniosła, że pojazd był używany przez M.M. od 2012 r., który odmówił jego zwrotu, uzasadniając, że zatrzymuje auto na poczet osobistych rozliczeń z M.G.. M.G. poinformowała, że złożyła zawiadomienie na Policji o przywłaszczenie przez M.M. ww. pojazdu. W związku z tym postanowieniem z 18 marca 2019 r. Naczelnik zawiesił postępowanie w sprawie wniosków z 28 lutego 2019 r. oraz z 9 marca 2019 r. W odpowiedzi na zapytanie organu o wynik ww. postępowania, prokurator poinformował, że postępowanie dotyczące przywłaszczenia pojazdu oraz podrobienia podpisów na umowie kupna - sprzedaży zostało umorzone wobec braku danych dostatecznie uzasadniających podejrzenie popełnienia przestępstwa. Postanowieniem z 14 sierpnia 2020 r. Naczelnik podjął zawieszone postępowanie. Naczelnik 29 grudnia 2020 r. zwolnił spod zajęcia pojazd i przekazał M.G. Postanowieniem z 30 grudnia 2020 r. Naczelnik umorzył jako bezprzedmiotowe postępowanie w sprawie wniosków o wyłączenie spod egzekucji pojazdu. Na postanowienie to I.S. złożyła zażalenie. Utrzymując w mocy zaskarżone postanowienie Dyrektor wskazał na art. 38 § 1 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (j.t. Dz.U.2020.1427 ze zm.) dalej "u.p.e.a." stanowiący podstawę prawną do wystąpienia przez osobę niezobowiązaną z wnioskiem o wyłączenie rzeczy spod egzekucji. Organ odwoławczy podniósł, że Naczelnik dokonał wyceny wartości zajętego pojazdu i ustalił, że dalsza realizacja zastosowanego środka egzekucyjnego nie doprowadzi bezpośrednio do wyegzekwowania środków pieniężnych przewyższających koszty egzekucyjne. Biorąc pod uwagę powyższe ustalenie Naczelnik 29 grudnia 2020 r. zwolnił spod zajęcia pojazd i przekazał M.G.. Zgodnie z art. 105 § 1 k.p.a., gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części. Co do zasady, bezprzedmiotowość postępowania powoduje, że nie może ono prowadzić do załatwienia sprawy zgodnie z żądaniem (wnioskiem) zainteresowanego. Skoro przepis art. 105 § 1 k.p.a przewiduje umorzenie postępowania, gdy z jakiejkolwiek przyczyny stało się ono bezprzedmiotowe, to przyjąć należy, że postępowanie może się toczyć jedynie w sytuacji, kiedy ma ono swój przedmiot. W ocenie Dyrektora biorąc pod uwagę powyższe oraz stan faktyczny sprawy Naczelnik, z uwagi na brak przedmiotu wniosku, zasadnie umorzył jako bezprzedmiotowe postępowanie w sprawie wniosków I. S. o zwolnienie spod zajęcia przedmiotowego pojazdu. Na powyższe postanowienie I.S. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K.. Wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia ewentualnie jego zmianę i orzeczenie o bezprawności działań organu egzekucyjnego oraz poczynionych przez ten organ błędach w prowadzonym postępowaniu, które zostały uznane za zgodne z prawem przez Dyrektora. Wniosła ponadto o wydanie orzeczenia o zwrocie na rzecz skarżącej pojazdu stanowiącego jej własność. Zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, jak również przepisów prawa materialnego, które zostaną opisane w treści uzasadnienia. W uzasadnieniu skarżąca podniosła, że w zaskarżonym postanowieniu Dyrektor nie wypowiedział się mimo podniesionych we wcześniejszym środku odwoławczym zarzutów, co do wezwania Naczelnika z 14 sierpnia 2020 r. oraz stanowiska skarżącej wywiedzionego w następstwie przedmiotowego wezwania, w którym skarżąca zawiadomiła organ podatkowy, że żądany do okazania dokument w postaci oryginału umowy kupna sprzedaży z 1 grudnia 2017 r. jest w dalszym ciągu w posiadaniu Prokuratury Rejonowej K. - Zachód. Ponadto, w swym piśmie z 10 września 2020 r. skarżąca przypomniała organowi podatkowemu, że oryginał umowy został mu okazany 27 lutego 2019 r. tj. przez złożeniem przez skarżącą wniosku z 9 marca 2019 w trybie art. 38 § 1 u.p.e.a. Wreszcie skarżąca wskazała, że kserokopię umowy kupna sprzedaży pojazdu marki dołączyła do złożonego wniosku o zwolnienie spod zajęcia pojazdu datowanego na 9 marca 2019 r. okazując oryginał pracownikom Pierwszego Urzędu Skarbowego w K. 28 lutego 2019 r., którzy przedmiotową umowę skserowali i dołączyli do akt prowadzonego postępowania egzekucyjnego przeciwko M. W. obecnie G. Sytuacja dotycząca uzyskania lub braku uzyskania przez Naczelnika potwierdzonej za zgodność kopii umowy kupna sprzedaży pojazdu marki z Prokuratury Rejonowej K. - Zachód nie jest znana skarżącej, a była i jest w jej ocenie niezbędna do prawidłowego rozpoznania sprawy. W odpowiedzi na skargę Dyrektor podtrzymał stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U.2021.137) sądy administracyjne sprawują kontrolę nad działalnością administracji publicznej przyjmując jako kryterium kontroli zgodność z prawem. Ponadto zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U.2019.2325 z zm.), dalej "p.p.s.a." w zakresie realizowanej kontroli, sąd nie jest związany granicami skargi, w związku z czym zarzuty podniesione w jej treści nie wyznaczają kierunku analizy podejmowanej przez sąd. W niniejszej sprawie skarga została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, stosownie do art. 119 pkt 3 p.p.s.a. Zgodnie z powołanym przepisem, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy stronie zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Skarga jest niezasadna. W rozpatrywanej sprawie przedmiotem sporu jest kwestia umorzenia jako bezprzedmiotowego postępowania w zakresie wyłączenia spod egzekucji pojazdu marki ..., rok. prod. .... nr rej. ..... Spór zaistniał w związku z twierdzeniem skarżącej, że jest właścicielkę ww. pojazdu, ponieważ dysponuje umową kupna sprzedaży oraz kartą tego pojazdu. Z tego powodu skarżąca wnioskami z 28 lutego 2019 r. i z 9 marca 2019 r. zwróciła się o wyłączenie spod egzekucji pojazdu zajętego przez Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w K. w prowadzonym przez Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w K. postępowaniu egzekucyjnym wobec M.G.. Z akt administracyjnych sprawy wynika, że Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w K. w dniu 29 grudnia 2020 r. zwolnił spod zajęcia pojazd marki L.... ... i przekazał pojazd M.G.. Naczelnik po dokonaniu wyceny wartości zajętego pojazdu uznał, że dalsza realizacja zastosowanego środka egzekucyjnego nie doprowadzi bezpośrednio do wyegzekwowania środków pieniężnych przewyższających koszty egzekucyjne. Następnie postanowieniem z 30 grudnia 2020 r., Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w K. umorzył jako bezprzedmiotowe postępowanie w sprawie wniosków skarżącej o wyłączenie spod egzekucji pojazdu. W takim stanie faktycznym sprawy, ocenie Sądu podlega zasadność umorzenia przez Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w K. jako bezprzedmiotowego postępowania w zakresie wyłączenia spod egzekucji pojazdu, na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. Stosownie do art. 105 § 1 k.p.a.: Gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części. Należy mieć na uwadze, że Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w K. wykonywał czynności egzekucyjne w wyniku zlecenia rekwizycyjnego złożonego przez Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w K.. W tym celu podejmował w toku postępowania czynności procesowe zmierzające do ustalenia, czy skarżąca jest właścicielem przedmiotowego pojazdu. Skoro jednak w toku tego postępowania Naczelnik postanowił zwolnić spod zajęcia pojazd co do którego skarżąca złożyła wnioski w trybie art. 38 § 1 u.p.e.a., to tym samym wyeliminowany został przedmiot zainicjowanego przez skarżącą postępowania. Przy ocenie legalności zaskarżonego postanowienia, Sąd miał na uwadze treść art. 38 § 3 u.p.e.a., stosownie do którego: Do czasu wydania postanowienia w sprawie wyłączenia organ egzekucyjny zaniecha dalszych czynności egzekucyjnych w stosunku do rzeczy lub prawa majątkowego, których wyłączenia żądano; jednakże dokonane czynności egzekucyjne pozostają w mocy. Według art. 1a ust. 2 u.p.e.a. ilekroć w ustawie jest mowa o: czynności egzekucyjnej - rozumie się przez to wszelkie podejmowane przez organ egzekucyjny działania zmierzające do zastosowania lub zrealizowania środka egzekucyjnego. W świetle powyższej regulacji, nie są czynnościami egzekucyjnymi takie działania organu egzekucyjnego, które nie wiążą się ze stosowaniem przymusu egzekucyjnego lub które wyłączają albo oddalają w czasie możliwość zastosowania lub zrealizowania środka egzekucyjnego. Nie są zatem czynnościami egzekucyjnymi m. in. takie działania, jak wyłączenie rzeczy bądź praw majątkowych spod egzekucji (wyrok NSA OZ w Poznaniu z 22.08.2002 r. I SA/Po 350/01). Z powyższych rozważań wynika, że do czasu wydania postanowienia w sprawie wyłączenia, Naczelnik miał prawną możliwość wyłączenia spod egzekucji zajętego pojazdu. Takie działania Naczelnika podejmowane w toku tego postepowania determinują wynik niniejszej sprawy. Dokonane 29 grudnia 2020 r. wyłączenie pojazdu spod zajęcia, skutkowało automatycznie bezprzedmiotowością postępowania prowadzonego na wniosek skarżącej w trybie art. 38 § 3 u.p.e.a. Nie ma wątpliwości co do tego, że Naczelnik po dokonanym wyłączeniu spod egzekucji pojazdu, nie mógł merytorycznie rozstrzygnąć wniosku skarżącej. Skoro w niniejszej sprawie wystąpiła trwała i nieusuwalna przeszkoda w kontynuacji postępowania w przedmiocie wyłączenia, bo brak jest przedmiotu postępowania administracyjnego, to organ zastosował właściwą formę postanowienia i zasadnie na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. umorzył prowadzone postępowanie jako bezprzedmiotowe. Przyznać należało rację Dyrektorowi, że w takiej sytuacji jaka zaistniała w sprawie bezprzedmiotowość postępowania powoduje, że nie może ono prowadzić do załatwienia sprawy zgodnie z żądaniem (wnioskiem) zainteresowanego. W konsekwencji powyższych ustaleń i ocen, zarzuty skargi zmierzające do podważenia prowadzonego przez Naczelnika postępowania w zakresie ustalania faktów związanych z własnością pojazdu, w tym okazaniem przez skarżącą organowi egzekucyjnemu oryginału umowy 27 lutego 2019 r., a następnie dołączenia do wniosku kserokopii tej umowy – pozostają bez wpływu na treść zaskarżonego postanowienia, które jest orzeczeniem formalnym, kończącym postępowanie bez jego merytorycznego rozstrzygnięcia. Zagadnienie sporne związane z własnością przedmiotowego pojazdu może zostać ostatecznie rozstrzygnięte przed sądem powszechnym, do czego zmierza skarżąca składając pozew o ustalenie prawa. Wobec powyższego, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.