I SA/Ke 259/15
PostanowienieWSA w Kielcach2015-04-30
Skład orzekający: Mirosław Surma
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga do sądu administracyjnego na postanowienie organu pierwszej instancji, w którym odmówiono wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności tytułu wykonawczego, jest dopuszczalna, jeśli strona nie wyczerpała przysługujących jej środków zaskarżenia w postępowaniu administracyjnym?Ratio decidendi
Skarga do sądu administracyjnego jest niedopuszczalna, jeśli strona nie wyczerpała przysługujących jej środków zaskarżenia w postępowaniu administracyjnym. W przypadku postanowienia organu pierwszej instancji, wydanego przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze, środkiem zaskarżenia jest wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, a nie zażalenie. Dopiero po jego rozpatrzeniu strona może wnieść skargę do sądu administracyjnego. Brak wyczerpania środków zaskarżenia skutkuje odrzuceniem skargi.Stan faktyczny
Skarżący M. M. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności tytułu wykonawczego. Organ wniósł o oddalenie skargi, wskazując na niewyczerpanie przez skarżącego środków zaskarżenia. Sąd rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Mirosław Surma po rozpoznaniu w dniu 30 kwietnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym, sprawy ze skargi M. M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w sprawie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności tytułu wykonawczego postanawia: odrzucić skargę.
Pismem z dnia 4 marca 2015 r. M. M. (dalej: skarżący) wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z [...]
nr [...] w sprawie odmowy wszczęcia postępowania
w sprawie stwierdzenia nieważności tytułu wykonawczego.
W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalenie uznając, że skarżący nie wyczerpał przysługującego mu środka zaskarżenia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. zważył, co następuje:
Merytoryczne rozpatrzenie zasadności skargi poprzedzone jest
w postępowaniu przed sądem administracyjnym badaniem dopuszczalności jej wniesienia. Skarga jest dopuszczalna, gdy wniesie ją uprawniony podmiot, gdy spełnia wymogi formalne, została złożona w terminie i po wyczerpaniu środków zaskarżenia, a przedmiot sprawy należy do właściwości sądu. Stwierdzenie braku którejś z wymienionych przesłanek dopuszczalności zaskarżenia uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu, co w konsekwencji prowadzi do odrzucenia skargi.
Zgodnie z art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej p.p.s.a., skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie (art. 52 § 2 p.p.s.a.) Powołane przepisy statuują zasadę pierwszeństwa trybu administracyjnej kontroli postępowania organu administracyjnego w stosunku do kontroli sądowej. Postępowanie sądowoadministracyjne nie może zastępować postępowania administracyjnego, a więc nie może zostać wszczęte, dopóki postępowanie takie nie zostało zakończone wydaniem merytorycznego orzeczenia przez organ II instancji.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy wskazać należy, że przedmiotem skargi jest wydane w I instancji postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K.. Zgodnie z art. 61a § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r.,
poz. 267 ze zm. - zwanej dalej K.p.a.) na postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania służy stronie zażalenie. Natomiast z art. 144 K.p.a. w zw. z art. 127 § 3 K.p.a. wynika, że gdy postanowienie zostało wydane w pierwszej instancji przez ministra lub samorządowe kolegium odwoławcze wówczas stronie nie przysługuje zażalenie, lecz możliwość zwrócenia się do tego organu z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy.
Niewątpliwie zaskarżone rozstrzygnięcie jest postanowieniem pierwszoinstancyjnym, a zatem skarżącemu w postępowaniu administracyjnym służył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Dopiero ponowne rozpatrzenie sprawy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. otworzyłoby skarżącemu drogę do skutecznego wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Tymczasem strona przed wniesieniem skargi nie wyczerpała przysługującego jej środka zaskarżenia, a na postanowienie wydane w pierwszej instancji, jak już wyżej wspomniano, nie służy skarga do sądu administracyjnego.
Na marginesie wskazać należy, że zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. w pouczeniu zawiera nieprawidłową nazwę środka zaskarżenia, tj. zażalenia zamiast wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy. Okoliczność ta pozostaje jednak bez znaczenia dla realizacji przez stronę swych uprawnień odwoławczych w postępowaniu administracyjnym.
Konsekwencją powyższego jest stwierdzenie, że skarżący nie wyczerpał wszystkich przysługujących w postępowaniu administracyjnych środków zaskarżenia (sprawa objęta postanowieniem organu I instancji nie została ponownie rozpoznana w postępowaniu administracyjnym), zatem skarga do sądu administracyjnego jest na obecnym etapie niedopuszczalna.
Wobec powyższego złożenie niniejszej skargi do Sądu nie może skutkować rozpatrzeniem sprawy w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Sąd administracyjny nie jest bowiem uprawniony do kontroli legalności rozstrzygnięcia organu administracji pierwszej instancji.
Mając na względzie powyższe stwierdzić należy, że wniesienie skargi na postanowienie organu I instancji jest niedopuszczalne, co skutkuje jej odrzuceniem na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło