I SA/Ke 29/13

Dnia 22 kwietnia 2013 roku Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach – Wydział I w składzie następującym: Referendarz sądowy WSA Agnieszka Karyś-Adamczyk po rozpoznaniu w dniu 22 kwietnia 2013 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku B. J. o ustanowienie radcy prawnego oraz zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi B. J. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] r. [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności składkowych p o s t a n a w i a ustanowić dla B. J.radcę prawnego, którego wyznaczy Okręgowa Izba Radców Prawnych w K. Wyrokiem z dnia 13 marca 2013 r. sygn. akt I SA/Ke 29/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach oddalił skargę B. J.na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności składkowych. W dniu 18 kwietnia 2013 r. skarżąca złożyła sporządzony na urzędowym formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego oraz zwolnienia od kosztów sądowych. Uzasadniając wniosek skarżąca wskazała, że utrzymuje się z dochodu z emerytury w wysokości 713,07 zł miesięcznie, sama pozostaje w gospodarstwie domowym. Skarżąca nie wykazała majątku, ani oszczędności. Miesięczne koszty utrzymania określiła łącznie na kwotę 1340 zł. Na gruncie obowiązujących przepisów prawa dotyczących postępowań sądowych obowiązuje zasada, zgodnie z którą koszty sądowe jak również koszty wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika, pokrywa strona dochodząca swoich roszczeń. Regulacje postępowania sądowoadministracyjnego pozwalają skarżącym, nie posiadającym wystarczających środków finansowych koniecznych do ochrony ich interesu prawnego na ubieganie się o przyznanie tzw. prawa pomocy. Zgodnie z przepisami art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) zwanej dalej ustawy p.p.s.a, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. W rozpatrywanej sprawie biorąc pod uwagę przede wszystkim, że skarżąca nie wykazała majątku, pozostaje sama w gospodarstwie domowym i utrzymują się z emerytury uznano, że nie jest w stanie ponieść kosztów ustanowienia pełnomocnika i jej wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego zasługuje na uwzględnienie. Tym bardziej, że w myśl przepisu art. 173 § 1 ustawy p.p.s.a. od wydanego przez wojewódzki sąd administracyjny wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie przysługuje skarga kasacyjna do Naczelnego Sądu Administracyjnego, która powinna być sporządzona przez adwokata, radcę prawnego lub doradcę podatkowego. Odnosząc się do wniosku skarżącej w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych wskazać należy, że odstąpiono od orzekania w tym zakresie, bowiem stosownie do art. 239 pkt 1 lit. e ustawy "p.p.s.a", nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych. Do tej kategorii spraw zalicza się także sprawa ze skargi B. J.ponieważ przedmiotem skargi jest decyzja - akt administracyjny ściśle dotyczący praw i obowiązków z ubezpieczeń społecznych. Należy podkreślić, że zwolnienie to ma charakter ustawowy, co oznacza, że strona skarżąca działanie organu w tej kategorii spraw nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych od momentu wszczęcia postępowania sądowoadministracyjnego (wniesienia skargi) poprzez cały tok tego postępowania zarówno przed sądem pierwszej instancji - Wojewódzkim Sądem Administracyjnym - jak i przed sądem drugiej instancji - Naczelnym Sądem Administracyjnym. W tej sytuacji w oparciu o powołane wyżej przepisy oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 2 oraz art. 246 § 1 pkt 2, § 3 ustawy p.p.s.a. postanowiono jak w sentencji.