I SA/Ke 318/14

WyrokWSA w Kielcach2014-07-04

Skład orzekający: Artur Adamiec, Maria Grabowska, Mirosław Surma

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Zakład Ubezpieczeń Społecznych zasadnie odmówił umorzenia należności składkowych skarżącej, biorąc pod uwagę jej sytuację materialną i rodzinną?
Ratio decidendi
Zakład Ubezpieczeń Społecznych prawidłowo odmówił umorzenia należności składkowych, ponieważ skarżąca nie wykazała zaistnienia przesłanek całkowitej nieściągalności ani szczególnych, uzasadnionych przypadków (jak klęska żywiołowa, nadzwyczajne zdarzenie, przewlekła choroba czy brak środków na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych) wskazanych w przepisach ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych i rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej. Sytuacja materialna skarżącej, mimo trudności, nie była na tyle drastyczna, aby uzasadniać umorzenie zobowiązań publicznoprawnych.
Stan faktyczny
Skarżąca P. S. wniosła o umorzenie należności z tytułu składek na Fundusz Ubezpieczeń Społecznych, Fundusz Ubezpieczenia Zdrowotnego i Fundusz Pracy, motywując to trudną sytuacją materialną i rodzinną. Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił umorzenia, wskazując na brak całkowitej nieściągalności oraz brak przesłanek szczególnych uzasadniających umorzenie. Skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, podtrzymując swoje stanowisko.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Artur Adamiec, Sędziowie Sędzia WSA Maria Grabowska, Sędzia WSA Mirosław Surma (spr.), Protokolant Starszy sekretarz sądowy Celestyna Niedziela, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 4 lipca 2014 r. sprawy ze skargi P. S. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności składkowych oddala skargę. 1. Decyzja organu administracji publicznej i przedstawiony przez ten organ tok postępowania 1.1. Zakład Ubezpieczeń Społecznych ("Zakład", "ZUS") decyzją z [...]nr [...]utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...]r. [...]odmawiającą P. S. ("skarżąca") umorzenia: należności z tytułu składek na Fundusz Ubezpieczeń Społecznych, Fundusz Ubezpieczenia Zdrowotnego i Fundusz Pracy za osobę prowadzącą działalność gospodarczą, należności z tytułu składek na Fundusz Ubezpieczeń Społecznych, Fundusz Pracy i FGŚP za zatrudnionych pracowników w części finansowanej przez płatnika oraz odsetek za zwłokę od nieopłaconych składek na Fundusz Ubezpieczeń Społecznych i Fundusz Ubezpieczeń Zdrowotnych za zatrudnionych pracowników w części finansowanej przez ubezpieczonych. 1.2. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że skarżąca prowadzi pozarolniczą działalność gospodarczą pod firmą "Ośrodek Rehabilitacyjno-Wypoczynkowy K.". W związku z niedopełnieniem obowiązku opłacania składek za ubezpieczenie własne i zatrudnionych pracowników, na jej koncie rozliczeniowym powstało zadłużenie. W złożonym w dniu 29 stycznia 2014 r. oświadczeniu o stanie rodzinnym i majątkowym skarżąca zawarła prośbę o umorzenie tych należności, motywując ją trudną sytuacją materialną i rodzinną. Zakład odmówił umorzenia, wobec czego skarżąca pismem z 4 kwietnia 2014 r. wniosła o ponowne rozpatrzenie sprawy, podnosząc, że nie jest w stanie uiścić objętych decyzją należności bez uszczerbku w utrzymaniu swoim i swojej rodziny. 1.3. Rozpatrując ponownie sprawę Zakład powołał się na treść przepisów art. 28 ust. 2, 3 i 3a ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (j. t. Dz.U. z 2013 r., poz. 1442 ze zm.; dalej jako "u.s.u.s.") oraz § 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne (Dz.U z 2003 r. nr 141 poz. 1365, dalej jako "Rozporządzenie"). Wskazał przy tym, że ciężar udowodnienia stanu majątkowego i sytuacji rodzinnej spoczywa na zobowiązanym. Organ uznał, że w przypadku skarżącej nie można mówić o całkowitej nieściągalności, będącej przesłanką umorzenia, na podstawie art. 28 ust. 2 i 3 u.s.u.s., należności z tytułu składek finansowanych przez płatnika na ubezpieczenie własne i zatrudnionych pracowników. Prowadzone wobec niej postępowanie egzekucyjne nie zostało bowiem zakończone, a nadto P. S. jest właścicielką środka transportu. Wobec powyższego organ dalsze działanie w sprawie umorzenia prowadził z uwzględnieniem przepisów art. 28 ust. 3a u.s.u.s. i Rozporządzenia, które mają zastosowanie w przypadku braku całkowitej nieściągalności, lecz tylko co do należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne własne płatnika składek. Zakład podkreślił, że osoba wnioskująca o umorzenie ma prawo brać czynny udział w tym postępowaniu. Jednakże P. S. – mimo poinformowania jej o tym uprawnieniu - nie skorzystała z prawa wglądu w akta sprawy i do wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy nie załączyła nowych dowodów. 1.4. Przechodząc do analizy zebranego w sprawie materiału dowodowego, organ wskazał, że od września 1999 r. do chwili obecnej skarżąca prowadzi działalność gospodarczą, z której w 2011 r. uzyskała przychód w wysokości 935 027,94 zł, a w 2012 r. w wysokości 1 309 774,44 zł (przy czym dodatkowo w 2012 r. ze stosunku pracy osiągnęła 13 500 zł przychodu). W 2011 r. skarżąca nie uzyskała dochodu z prowadzonej działalności, a w 2012 r. osiągnęła dochód w wysokości 24 007,14 zł. W 2010 r. skarżąca uzyskała dochód w wysokości 10 272,44 zł. W okresie od 15 kwietnia 2012 r. do 31 maja 2013 r. zgłoszona była do ubezpieczeń z tytułu zatrudnienia za minimalnym wynagrodzeniem w Kancelarii Prawno-Odszkodowawczej prowadzonej przez M. S.-Ż. (siostrę), z tym że od 1 lutego 2013 r. do 31 maja 2013 r. przebywała na urlopie bezpłatnym. Organ podkreślił, że skarżąca jest osobą stanu wolnego, nie wykazuje problemów zdrowotnych i prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z córką W. W., na którą otrzymuje z Funduszu Alimentacyjnego alimenty w wysokości 400 zł miesięcznie. Z informacji uzyskanych z Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w S.-Z. wynika, że nie korzysta z pomocy społecznej. Jej comiesięczne koszty związane z utrzymaniem to: czynsz 600 zł, gaz 50 zł, energia elektryczna 200 zł, woda 200 zł, opłata za szkołę muzyczną córki 500 zł. Skarżąca ponosi także comiesięczne koszty wynajmu od swojej matki, siostry oraz brata lokalu do prowadzenia działalności gospodarczej (6200 zł). Organ zaznaczył, że według oświadczenia skarżacej nie posiada ona środka transportu. Tymczasem z Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców wynika, że P. S. jest właścicielem samochodu osobowego BMW, rok produkcji 1994. Zakład ustalił też, że skarżąca nie posiada nieruchomości na terenie powiatu buskiego. Jednakże do września 2010 r. była właścicielem nieruchomości zabudowanej pod adresem: ul. K. 7 w S.-Z., gdzie obecnie prowadzi działalność gospodarczą. W dniu 22 listopada 2011 r. na nieruchomości tej dokonano zabezpieczenia hipotecznego należności z tytułu składek w łącznej kwocie 243 128,40 zł. Prawo własności ww. nieruchomości skarżąca przeniosła na matkę, brata i siostrę, którzy stali się przez to dłużnikami rzeczowymi, odpowiadającymi za zadłużenie wobec ZUS do wysokości zabezpieczenia hipotecznego. Skarżąca oświadczyła nadto, że oprócz zaległości z tytułu składek posiada: zobowiązanie w banku PKO BP S.A. na kwotę 16 045 zł + odsetki, zobowiązanie "po rodzicach" w PPHU Petpol Sp. z o.o. na kwotę 606 094,40 zł + odsetki, zobowiązanie z tyt. podatku dochodowego od osób fizycznych na kwotę 12 503,44 zł + odsetki, rozłożoną na raty karę grzywny w Sądzie Rejonowym w Busku-Zdroju w kwocie 3 750 zł; zobowiązanie w BRE Bank S.A. w kwocie 6124,75zł + odsetki, zobowiązanie wobec T. G.w kwocie 16 000 zł + odsetki. Organ uznał, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie daje podstaw do zmiany zaskarżonej decyzji, zwłaszcza, że argumenty podniesione we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy nie zostały poparte dowodami i nie znajdują potwierdzenia w materiale, którym dysponuje Zakład. Organ podkreślił, że uzyskał informację z CEPiK, że skarżąca jest właścicielką samochodu BMW z 1994 r., co oznacza, że nie zgłosiła ona faktu zbycia tego pojazdu. Skarżąca nie przedstawiła również umowy sprzedaży samochodu, a jej oświadczenia składane do ZUS w tej kwestii nie są zgodne (w piśmie z 16 lipca 2013 r. oświadczyła, że musiała sprzedać ww. środek transportu w lutym 2013 r., a we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy stwierdziła, że pojazd nie jest w jej posiadaniu już od 2009 r.). Organ uznał, że w sprawie nie zaszły przesłanki określone w art. 28 ust 3a u.s.u.s. i w § 3 Rozporządzenia. W przypadku skarżącej nie wystąpiły bowiem sytuacje drastyczne związane ze szkodami poniesionymi w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia mającego wpływ na możliwości płatnicze i możliwości pozyskiwania dochodów (§ 3 ust. 1 pkt 2 Rozporządzenia). Nie wystąpił również przypadek przewlekłej choroby zobowiązanego lub członka rodziny, powodującej konieczność sprawowania opieki nad chorym i wykluczającej możliwość zarobkowania (§ 3 ust. 1 pkt 3 Rozporządzenia). Natomiast argument w postaci braku środków na spłatę zadłużenia składkowego nie może automatycznie stanowić przesłanki do umorzenia wnioskowanych należności, gdyż nie można oczekiwać, by wniosek o umorzenie rozpatrywany był pod kątem wsparcia socjalnego. Źródłem dochodu skarżącej są środki uzyskiwane z prowadzenia działalności gospodarczej oraz alimenty otrzymywane na córkę, a okoliczności faktyczne sprawy wskazują, że warunek umożliwiający umorzenie należności z tytułu składek określony w § 3 ust. 1 pkt 1 Rozporządzenia również nie został spełniony. Jednocześnie Zakład zauważył, że zobowiązania skarżącej wobec ZUS sięgają 1999 r., a część z nich zabezpieczona jest hipoteką na nieruchomości, która do niedawna była własnością skarżącej i może być dochodzona od jej aktualnych właścicieli. Organ podkreślił przy tym, że składki ubezpieczeniowe mają charakter należności publicznoprawnych, a ZUS w dysponowaniu nimi zobligowany jest do zachowania szczegółowej ostrożności i tylko w sytuacji zaistnienia nadzwyczajnych okoliczności może skorzystać z przysługującego mu uprawnienia zawartego w art. 28 u.s.u.s. Dodał, że w sytuacji, gdy świadczenia w postaci składek na określone fundusze nie są odprowadzane, ciężar ich uiszczenia przerzucany jest na ogół społeczeństwa. Trudno więc oczekiwać, aby Zakład uznał za zasadne, by inni ubezpieczeni pokrywali zadłużenie podmiotów niepłacących należności. Organ zauważył, że choć w ocenie skarżącej prowadzona przez nią działalność godpodarcza nie przynosi spodziewanych zysków, to mimo to skarżąca nadal ją kontynuuje, oczekując na wsparcie w postaci umorzenia należności składkowych. Tymczasem to w jej gestii leży decyzja o ewentualnej likwidacji działalności, podjęcie starań o przekwalifikowanie działalności lub o pozyskanie zatrudnienia i zdobycie środków na spłatę zobowiązań. Organ dodał, że podjęcie decyzji o umorzeniu zaległości składkowych skarżącej byłoby jednoznaczne z przyzwoleniem na praktyki podobne do tych stosowanych przez skarżącą, co w efekcie prowadziłoby do uszczuplania stanu finansów ubezpieczeń społecznych oraz godziłoby w dobro interesu społecznego. 2. Skarga do Sądu 2.1. Na powyższą decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych P. S. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach, wnosząc o jej umorzenie. Motywując skargę podniosła, że nie jest w stanie spłacić składek ze względu na ciężką sytuację finansową i rodzinną. 2.2. W odpowiedzi na skargę Zakład Ubezpieczeń Społecznych podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. 3. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje: 3.1. Zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r.- Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j. t. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej jako "ustawa p.p.s.a."), sąd bada zaskarżone orzeczenie pod kątem jego zgodności z obowiązującym prawem, zarówno materialnym jak i procesowym, nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Rozpatrując sprawę w wyżej zakreślonych granicach Sąd stwierdził, że skarga nie jest zasadna, ponieważ zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Sąd podzielił też i uznał za niewadliwe ustalenia organu w zakresie stanu faktycznego. Znajdują one potwierdzenie w zebranym materiale dowodowym, a Sąd przyjął je za podstawę dalszych rozważań. 3.2. Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 7 maja 2014 r. odmawiająca skarżącej umorzenia: należności za ubezpieczenia własne z tytułu składek na Fundusz Ubezpieczeń Społecznych, Fundusz Ubezpieczenia Zdrowotnego i Fundusz Pracy, należności z tytułu składek za zatrudnionych pracowników w części finansowanej przez płatnika na Fundusz Ubezpieczeń Społecznych, Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych oraz odsetek za zwłokę od nieopłaconych składek za zatrudnionych pracowników w części finansowanej przez ubezpieczonych. Jak zasadnie wskazał organ, podstawą prawną dla podjęcia kontrolowanego rozstrzygnięcia jest art. 28 u.s.u.s., który zasadniczo odnosi się do składek na ubezpieczenie społeczne, ale poprzez regulację art. 32 u.s.u.s. jest stosowany również m.in. do składek na Fundusz Pracy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych oraz na ubezpieczenie zdrowotne. Z treści przepisu art. 28 ust. 1 i 2 u.s.u.s. wynika, że należności z tytułu składek mogą być przez Zakład umarzane w całości lub w części tylko w przypadku ich całkowitej nieściągalności. Całkowita nieściągalność, o której mowa powyżej, zachodzi zaś w sytuacjach wskazanych w art. 28 ust. 3 pkt 1-6 u.s.u.s., a zatem gdy: 1) dłużnik zmarł nie pozostawiając żadnego majątku lub pozostawił ruchomości niepodlegające egzekucji na podstawie odrębnych przepisów albo pozostawił przedmioty codziennego użytku domowego, których łączna wartość nie przekracza kwoty stanowiącej trzykrotność przeciętnego wynagrodzenia i jednocześnie brak jest następców prawnych oraz nie ma możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie; 2) sąd oddalił wniosek o ogłoszenie upadłości dłużnika lub umorzył postępowanie upadłościowe z przyczyn, o których mowa w art. 13 i art. 361 pkt 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe i naprawcze; 3) nastąpiło zaprzestanie prowadzenia działalności przy jednoczesnym braku majątku, z którego można egzekwować należności, małżonka, następców prawnych, możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa; 4) nie nastąpiło zaspokojenie należności w zakończonym postępowaniu likwidacyjnym; 4a) wysokość nieopłaconej składki nie przekracza kwoty kosztów upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym; 5) naczelnik urzędu skarbowego lub komornik sądowy stwierdził brak majątku, z którego można prowadzić egzekucję; 6) jest oczywiste, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne. W sytuacji braku całkowitej nieściągalności, a zatem gdy nie zachodzą przesłanki wskazane w art. 28 ust. 3 u.s.u.s., może dojść do umorzenia należności składkowych na podstawie art. 28 ust. 3a u.s.u.s. Przepis ten ma jednak zastosowanie jedynie do należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne ubezpieczonych będących równocześnie płatnikami składek na te ubezpieczenia. Do umorzenia tego typu należności może dojść tylko w uzasadnionych przypadkach o których mowa w § 3 ust. 1 Rozporządzenia. W przepisie tym wskazano, że Zakład może umorzyć należności z tytułu składek, jeżeli zobowiązany wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny, w szczególności w przypadku: 1) gdy opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych; 2) poniesienia strat materialnych w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia powodujących, że opłacenie należności z tytułu składek mogłoby pozbawić zobowiązanego możliwości dalszego prowadzenia działalności; 3) przewlekłej choroby zobowiązanego lub konieczności sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, pozbawiającej zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności. Warto również zaznaczyć, że umorzenie składek (dokonane zarówno na podstawie art. 28 ust. 3 u.s.u.s. jak i na podstawie art. 28 ust. 3a u.s.u.s.) powoduje także umorzenie odsetek za zwłokę, kosztów upomnienia i dodatkowej opłaty. Dodać przy tym należy, że decyzja w sprawie umorzenia należności składkowych ma charakter uznaniowy, co oznacza, że organ może, ale nie musi udzielić stosownej ulgi, nawet w przypadku spełnienia przez podatnika przesłanek określonych w którymś z ww. przepisów. Świadczy o tym użycie w art. 28 ust. 2 i 3a u.s.u.s. wyrażenia "mogą być umarzane" oraz zastosowanie w konstrukcji § 3 ust. 1 Rozporządzenia słowa "może". Nawet zatem w przypadku wystąpienia okoliczności unormowanych w ww. przepisach Zakład nie jest bezwzględnie zobowiązany do umorzenia należności składkowych. 3.3. Treść art. 28 ust. 3 i 3a oraz § 3 Rozporządzenia daje podstawę do ogólnego stwierdzenia, że - w celu ustalenia istnienia przesłanek umorzenia należności składkowych - niezbędne jest zbadanie aktualnej sytuacji finansowej, rodzinnej i zdrowotnej wnioskodawcy. Organ administracji jest zobowiązany do dokładnego i wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, ze szczególnym uwzględnieniem przeprowadzenia ustaleń w zakresie odnoszącym się do sytuacji wnioskodawcy pod kątem istnienia przesłanek, o których mowa w art. 28 ust. 3 u.s.u.s. oraz tych, które określone zostały w § 3 ust. 1 Rozporządzenia (por. wyrok NSA z 9 stycznia 2014 r., sygn. akt II GSK 1613/12, LEX nr 1457665 oraz wyrok NSA z 2 grudnia 2010 r., sygn. akt II GSK 1036/0, LEX nr 746039). Obowiązek taki wynika m.in. z treści art. 7 i art. 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.; dalej jako "k.p.a."). Organ przed podjęciem rozstrzygnięcia musi nadto – zgodnie z art. 80 k.p.a. ocenić na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona, a decyzja wydana wskutek wyżej wskazanych czynności winna spełniać wymogi określone w art. 107 § 1 i § 3 k.p.a. Powinna zatem zawierać określone elementy, w tym uzasadnienie faktyczne (wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej) i prawne (wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa). 3.4. Przechodząc na grunt przedmiotowej sprawy stwierdzić należy, że Zakład sprostał wyżej przedstawionym wymogom. Prawidłowo zajął się w pierwszej kolejności ustaleniem czy w sprawie zachodzi całkowita nieściągalność należności, a zatem przesłanka, o jakiej mowa w art. 28 ust. 2 i 3 u.s.u.s. W wyniku tych zabiegów zasadnie stwierdził, że w odniesieniu do skarżącej warunek ten nie zachodzi, gdyż P. S. posiada stałe źródło dochodu w postaci alimentów uzyskiwanych na córkę i nadal prowadzi działalność gospodarczą. Nadto jest właścicielką samochodu osobowego marki BMW z 1994 r., a wszczęte wobec niej postępowanie egzekucyjne nie zostało zakończone. Dodatkowo część składek, o których umorzenie wnosi, jest zabezpieczona hipotecznie na niegdyś należącej do niej nieruchomości. Oznacza powyższe, że organ zasadnie stwierdził, że w odniesieniu do skarżącej nie zaistniały żadne z wskazanych w art. 28 ust. 3 pkt 1–6 u.s.u.s. warunki zajścia "całkowitej nieściągalności", a zatem, że nadal istnieje możliwość dochodzenia nieuiszczonych należności składkowych. 3.5. Prawidłowe są również ustalenia organu w zakresie braku przesłanek wymienionych w § 3 Rozporządzenia, tj. takiego stanu majątkowego i sytuacji rodzinnej osoby zobowiązanej, które powodowałyby, że nie jest ona w stanie opłacić należności, z uwagi na zbyt ciężkie skutki dla niej i jej rodziny. Organ przeprowadził w tym przedmiocie szczegółowe postępowanie wyjaśniające w wyniku, którego ustalił i przedstawił w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji sytuację finansową i rodzinną skarżącej. Oparł się w tym zakresie m.in. na: oświadczeniu skarżącej o stanie rodzinnym i majątkowym oraz sytuacji materialnej z 24 stycznia 2014 r. i z 13 lutego 2014 r., wykazie przychodów i kosztów Ośrodka Rehabilitacyjno Wypoczynkowego "K." za 2013 r. i 2014 r. oraz rachunku wyników tego przedsiębiorstwa za grudzień 2013 r. i luty 2014 r., wyciągu z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej, zawiadomieniu z 6 lipca 2004 r. Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Busku-Zdroju o stanie zaległości wobec Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, postanowieniu Sądu Rejonowego w Busku Zdroju z 27 czerwca 2013 r. o rozłożeniu na raty kary grzywny i kosztów sądowych, informacji o prowadzonym postępowaniu egzekucyjnym z 13 lutego 2014 r., informacji o zabezpieczeniach na majątku dłużnika z 24 grudnia 2013 r., informacji z 19 września 2013 r. o stanie zaległości wobec PPHU P. Sp. z o.o., kserokopiach zeznań podatkowych P. S. z tyt. podatku dochodowego za 2011 r., 2012 r., informacji z CEPiK z 25 lutego 2014 r. Na podstawie zebranego materiału dowodowego organ dokonał prawidłowej oceny uznając, że sytuacja materialno-bytowa skarżącej – choć ciężka – nie jest drastyczna i w związku z tym nie może być uznana za wyjątkową, a zatem taką, która kwalifikowałaby do umorzenia należności składkowych. Zauważyć zwłaszcza należy, że skarżąca nie wykazała, by dotknęła ją klęska żywiołowa lub inne nadzwyczajne zdarzenie, prowadzące do pozbawienia jej możliwości osiągania dochodu. Za takie zdarzenie nie może być natomiast uznane wszczęcie wobec skarżącej egzekucji, gdyż postępowanie w tym zakresie nie jest nadzwyczajną konsekwencją nieopłacenia składek, ale naturalnym i możliwym do przewidzenia następstwem ich nieregulowania. Z zebranego materiału dowodowego nie wynika też, by skarżąca była przewlekle chora lub musiała sprawować opiekę nad chorym członkiem rodziny w taki sposób, który uniemożliwiłby jej uzyskiwanie dochodu. P. S. nie wykazała również, by czynności podjęte w kierunku opłacenia przez nią należności z tytułu składek pozbawiłoby ją i pozostającą na jej utrzymaniu małoletnią córkę możliwości zaspokojenia niezbędnych, a więc podstawowych, potrzeb życiowych. Choć z prowadzonej działalności gospodarczej wykazuje stratę, to jednak nadal tę działalność prowadzi i osiąga znacznej wartości przychody. Ponadto nie wskazuje na zamiar jej zakończenia, nie ogłasza upadłości ani nie dokonuje likwidacji przedsiębiorstwa. Generuje przy tym koszty, których ponoszenie (przy niewykazywaniu istnienia z tego tytułu dodatkowych zaległości) świadczy, że skarżąca dysponuje środkami finansowymi na ich bieżące regulowanie. Ponadto skarżąca jest osobą młodą, uzyskującą stały dochód (alimenty na córkę) i niekorzystającą z pomocy społecznej. Powyższe okoliczności również świadczą o tym, że podstawowe potrzeby życiowe skarżącej i jej córki są zapewnione – nawet przy założeniu dalszego egzekwowania należności składkowych. Warto w tym kontekście dodać, że skarżąca jest właścicielką pojazdu BMW z 1994 r., a część jej należności składkowych jest zabezpieczona hipotecznie na nieruchomości, której obecni właściciele są dłużnikami rzeczowymi odpowiadającymi wobec ZUS do wysokości kwoty ujawnionej w dziale IV księgi wieczystej. W takiej sytuacji umorzenie należności składowych oznaczałoby rezygnację z ich egzekwowania, mimo realnej szansy uzyskania przynajmniej części kwoty z tytułu istniejących zaległości. Poza tym warto zaznaczyć, że młody wiek skarżącej i niewykazywanie przez nią chorób ograniczających zdolności zarobkowe wskazuje na możliwość poprawy, w określonej perspektywie czasowej, jej sytuacji materialnej, a zatem na możliwe wystąpienie w przyszłości takich okoliczności, które mogłyby zwiększyć jej zdolność do opłacenia zaległych należności. Dla oceny sytuacji finansowej skarżącej istotne jest także to, że według jej oświadczenia ma ona liczne zobowiązania i ponosi wydatki na ich spłatę. W takiej sytuacji umorzenie zobowiązań publicznoprawnych z tytułu należności składkowych i przerzucenie ich ciężaru na ogół społeczeństwa, byłoby nieuzasadnionym daniem pierwszeństwa innym zobowiązaniom, zwłaszcza tym prywatnoprawnym. 3.6. Podsumowując, stwierdzić należy, że Zakład przeprowadził postępowanie zgodnie z przepisami prawa, w szczególności z art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., tj. dokonał prawidłowych ustaleń faktycznych w oparciu o cały zebrany w sprawie i wyczerpująco rozpatrzony materiał dowodowy, a następnie zajęte stanowisko przedstawił w uzasadnieniu decyzji spełniającej wymogi z art. 107 § 1 i 3 k.p.a. Zauważyć przy tym należy, że wyciągnięte przezeń wnioski nie wychodzą poza granice zakreślone w art. 80 k.p.a. Oznacza to, że Zakład – po uwzględnieniu sytuacji majątkowej i życiowej skarżącej – zasadnie uznał, że w jej przypadku nie zaistniały przesłanki, o jakich mowa w przepisach art. 28 ust. 2, 3 i 3a u.s.u.s. oraz § 3 Rozporządzenia. 3.7. Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach - na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a. - orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło