I SA/Ke 322/18

PostanowienieWSA w Kielcach2018-09-20

Skład orzekający: Agnieszka Karyś-Adamczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżąca wykazała, że znajduje się w sytuacji materialnej uzasadniającej przyznanie jej prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżąca wykazała trudną sytuację materialną i życiową, która uniemożliwia jej poniesienie kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. W związku z tym przyznano jej prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu. Sąd nie miał kompetencji do imiennego wyznaczenia wskazanego przez skarżącą adwokata, ograniczając się do wystąpienia o wyznaczenie pełnomocnika z urzędu.
Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w związku ze skargą na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. dotyczącą podatku VAT. Wnioskodawczyni przedstawiła swoją trudną sytuację materialną, wskazując na chorobę swoją i córki, straty w działalności gospodarczej, zadłużenie bankowe oraz spłatę kredytu hipotecznego.
Rozstrzygnięcie
1. Zwolniono skarżącą od kosztów sądowych. 2. Ustanowiono dla skarżącej adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w K.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 20 września 2018 roku Starszy Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach Agnieszka Karyś-Adamczyk po rozpoznaniu w dniu 20 września 2018 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku skarżącej o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi A. C. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. z [...] [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do maja 2013 r. p o s t a n a w i a 1. zwolnić skarżąca od kosztów sądowych. 2. ustanowić dla skarżącej adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w K.. A. C. w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. z [...] r. w przedmiocie od towarów i usług za miesiące od stycznia do maja 2013 r. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata w osobie D. S.. W złożonym na urzędowym formularzu wniosku skarżąca oświadczyła, że pozostaje w gospodarstwie domowym z dwiema małoletnimi córkami, jako posiadany majątek wykazała dom wielkości 217 m² o wartości ok.300,000zł wraz z działka wielkości 0,96 ha oraz 3 samochody w leasingu, na zakup których zaciągnięty został kredyt. Mąż skarżącej, z którym jest w faktycznej separacji przebywa w Norwegii aktualnie jest bezrobotny, ale stara się pomagać skarżącej. Uzasadniając wniosek skarżąca wskazała ponadto, że jest chora na stwardnienie rozsiane, jedna z jej córek jest niepełnosprawna od urodzenia - niedowład obu kończyn dolnych i górnych oraz niepełnosprawność intelektualna w stopniu wysokim. Choroba skarżącej i jej córki pochłania znaczną część wydatków. Prowadzona przez skarżącą działalność gospodarcza przynosiła od 3 lat stratę, za ostatni rok strata w kwocie – 50.000 zł. Skarżąca oświadcza, że ma znaczne zadłużenie w bankach ok. 250.000 zł. Wraz z mężem spłaca też kredyt hipoteczny – rata 3.200 zł (do spłaty pozostało 100.000 zł) - aktualnie z uwagi na sytuację finansową męża spłaca go sama. Zdaniem orzekającego, wniosek strony skarżącej zasługuje na uwzględnienie. Przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302) - zwanej dalej ustawą p.p.s.a. następuje w określonych przypadkach. W zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W zakresie częściowym natomiast, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Intencją wnioskodawczyni w niniejszej sprawie było uzyskanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Rozstrzygnięcie wniosku sprowadzało się więc do zbadania, czy strona wykazała, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Ubiegający się o taką pomoc winien, więc w każdym wypadku poczynić oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania. Dopiero gdyby poczynione w ten sposób oszczędności okazały się niewystarczające – może zwrócić się o pomoc państwa. Mając na uwadze okoliczności niniejszej sprawy uznać należało, że skarżąca wykazała, że znajduje się w sytuacji materialnej kwalifikującej ją do przyznania prawa pomocy w żądanym zakresie. Sytuacja materialna i życiowa skarżącej jest na tyle trudna, że nie jest ona w stanie bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Z tego względu, przyznano skarżącej prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów oraz ustanowienie adwokata z urzędu. Co do wniosku skarżącej w zakresie ustanowienia adwokata w osobie D. S. wskazać należy, że orzekający nie ma kompetencji do imiennego wyznaczania pełnomocnika, który będzie zastępować stronę korzystającą z przyznanego jej prawa pomocy. Rolą rozpoznającego wniosek jest bowiem orzekanie w zakresie wniosku o przyznanie prawa pomocy. Po wydaniu postanowienia o przyznaniu prawa pomocy działanie orzekającego ogranicza się wyłącznie do wystąpienia do Okręgowej Rady Adwokackiej w Kielcach o wyznaczenie pełnomocnika z urzędu. Natomiast zgodnie z art. 244 § 3 ustawy p.p.s.a., jeżeli strona we wniosku wskazała osobę adwokata, Okręgowa Izba Adwokacka w Kielcach, w miarę możliwości i w porozumieniu ze wskazanym adwokatem, wyznaczy adwokata wskazanego przez stronę. Wobec powyższego na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 2 oraz art. 246 § 1 pkt 1, § 3 ustawy p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło