I SA/Ke 332/10

PostanowienieWSA w Kielcach2010-06-29

Skład orzekający: Sędzia WSA Ewa Rojek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sytuacja majątkowa i rodzinna strony skarżącej uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że wykazany stan majątkowy i rodzinny skarżącej, obejmujący bezrobocie, niskie dochody z zasiłku rodzinnego i alimentów, utrzymywanie dwóch córek, brak majątku poza nieruchomością rolną oraz zadłużenie, pozwala na uwzględnienie wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Sytuacja ta uniemożliwia stronie ponoszenie jakichkolwiek kosztów postępowania, w tym opłat sądowych i kosztów wynagrodzenia fachowego pełnomocnika.
Stan faktyczny
Strona skarżąca, N C, złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie dotyczącej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej o umorzeniu postępowania w sprawie zwrotu nadpłaty podatku VAT. Skarżąca wskazała, że jest bezrobotna, utrzymuje dwie córki, jej dochody są niskie, a ponadto posiada zadłużenie. Wniosła o ustanowienie adwokata ze względu na brak wykształcenia prawniczego i obawę przed brakiem możliwości skutecznego uzasadnienia roszczeń.
Rozstrzygnięcie
1. Zwolniono N C od kosztów sądowych w całości. 2. Ustanowiono adwokata dla N C.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Rojek po rozpoznaniu w dniu 29 czerwca 2010r. na posiedzeniu niejawnym wniosku N C o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi N C na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie zwrotu nadpłaty z tytułu podatku od towarów i usług postanawia: 1. zwolnić N C od kosztów sądowych w całości; 2. ustanowić adwokata. W dniu 21 czerwca 2010r. N C złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze złożonej przez nią skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie zwrotu nadpłaty z tytułu podatku od towarów i usług. W uzasadnieniu wniosku skarżąca wskazała, że jest bezrobotna a na utrzymaniu ma dwie córki, A i M. Koszty utrzymania rodziny w odniesieniu do dochodów, jakie otrzymuje (alimenty, pomoc starszych dzieci), nie pozwalają na ponoszenie jakichkolwiek kosztów. Skarżąca podniosła, że jest obciążona długami, m.in. w banku oraz za niezapłacone zaległe faktury za wodę i ścieki. Ze złożonego wniosku wynika, że N C. nie posiada nieruchomości, mieszkania ani zasobów pieniężnych czy przedmiotów wartościowych. Posiada nieruchomość rolną o powierzchni 1,5 ha. Całkowity dochód jej rodziny uzyskiwany z zasiłku rodzinnego oraz alimentów wynosi 792 zł miesięcznie. Dodatkowo skarżąca otrzymała jednorazowy zasiłek z Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w kwocie 624,41 zł/rok, Uzasadniając wniosek w zakresie ustanowienia adwokata N C wyjaśniła, że nie jest wykształcona w zakresie objętym sprawą, a ponadto obawia się, że nie uzasadni w sposób prawny swoich roszczeń. W związku z tym wnosi o wyznaczenie adwokata w osobie mecenasa W Z, do którego ma zaufanie, a który ją już reprezentował jako pełnomocnik. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje: Na gruncie obowiązujących przepisów dotyczących postępowań sądowych obowiązuje zasada, zgodnie którą koszty sądowe, jak również koszty wynagrodzenia fachowego pełnomocnika, pokrywa strona dochodząca swych roszczeń. Regulacje postępowania sądowoadministracyjnego pozwalają skarżącym, nie posiadającym wystarczających środków finansowych koniecznych do ochrony ich interesu prawnego na ubieganie się o przyznanie tzw. prawa pomocy. Na prawo pomocy składa się zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Według treści art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej ustawą P.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienia fachowego pełnomocnika. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Częściowe zwolnienie od opłat lub wydatków może polegać na zwolnieniu od poniesienia ułamkowej ich części albo określonej ich kwoty pieniężnej. Stosownie do treści art. 246 ustawy P.p.s.a. przyznanie prawa pomocy przysługuje osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym) bądź osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym). Przyznanie prawa pomocy powinno odbywać się przy dokładnym rozpatrzeniu sytuacji majątkowej wnioskodawcy. Strona ubiegająca się przed sądem administracyjnym o przyznanie prawa pomocy musi wykazać, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, bądź też ponieść tych kosztów bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Udowodnienie tych okoliczności daje Sądowi podstawę do pozytywnego rozpatrzenia wniosku. W niniejszej sprawie skarżąca ubiega się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, tj. o zwolnienie od kosztów sądowych w całości i ustanowienie adwokata. W ocenie Sądu wykazany w treści wniosku stan majątkowy i rodzinny wnioskodawczyni pozwala na uwzględnienie tego wniosku w całości. Skarżąca jest osobą bezrobotną i uzyskuje jedynie zasiłek rodzinny. Ma na utrzymaniu dwie córki i korzysta z pomocy starszych dzieci. Nie posiada majątku poza nieruchomością rolną. Uwzględniając te okoliczności, mając również na uwadze wskazane przez skarżącą zadłużenie, Sąd uznał, że wykazana kwota dochodu nie pozwala na poniesienie przez skarżącą jakichkolwiek kosztów postępowania, w tym nie tylko sądowych opłat i wydatków, ale także kosztów wynagrodzenia fachowego pełnomocnika. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 244 § 1, art. 245 § 1 i § 2 oraz art. 246 § 1 pkt 1 ustawy P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia. Z uwagi na treść art. 244 § 3 w zw. z art. 253 ustawy P.p.s.a. Sąd zwracając się do Okręgowej Rady Adwokackiej o wyznaczenie adwokata uwzględni wskazanie skarżącej co do osoby pełnomocnika zawarte we wniosku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło