I SA/Ke 334/08
WyrokWSA w Kielcach2008-12-17
Skład orzekający: Danuta Kuchta, Ewa Rojek, Mirosław Surma
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji ustalającej zobowiązanie pieniężne jest zgodne z prawem, jeśli decyzja organu pierwszej instancji została doręczona w trybie art. 150 Ordynacji podatkowej, a odwołanie zostało złożone po terminie?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania było zgodne z prawem. Doręczenie decyzji organu pierwszej instancji w trybie art. 150 Ordynacji podatkowej było skuteczne, a odwołanie zostało złożone po upływie ustawowego terminu. Brak wniosku o przywrócenie terminu uniemożliwiał merytoryczne rozpoznanie odwołania przez organ odwoławczy.Stan faktyczny
Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania przez H. K. od decyzji Wójta Gminy S. ustalającej zobowiązanie pieniężne. Decyzja organu pierwszej instancji została doręczona w trybie art. 150 Ordynacji podatkowej, a odwołanie zostało złożone po upływie 14-dniowego terminu. H. K. złożył skargę do WSA, kwestionując prawidłowość doręczenia i wysokość zobowiązania. W trakcie postępowania przed WSA pełnomocnik skarżącego złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania do SKO, który został odrzucony.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę. Przyznano wynagrodzenie radcy prawnemu z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Kuchta, Sędziowie Sędzia WSA Ewa Rojek,, Sędzia WSA Mirosław Surma (spr.), Protokolant Sekretarz sądowy Michał Gajda, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 17 grudnia 2008r. sprawy ze skargi H. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...]. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania. 1. oddala skargę; 2. przyznaje od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach) na rzecz radcy prawnego T. G. kwotę 309,80 (trzysta dziewięć 80/100) złotych w tym VAT w kwocie 52,80 złotych tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej przyznanej z urzędu.
Postanowieniem z dnia [...]., nr [...]Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia przez H. K. odwołania od decyzji Wójta Gminy S. z dnia [...]. nr [...] w sprawie ustalenia łącznego zobowiązania pieniężnego na 2008r.
W uzasadnieniu postanowienia organ odwoławczy, powołując się na akta sprawy podał, że decyzja organu I instancji została doręczona H.K. w trybie art.150 Ordynacji podatkowej w dniu 27 lutego 2008r. Oznacza to, że 14 dniowy termin do wniesienia odwołania upłynął w dniu 12 marca 2008r. i w dniu 13 marca 2008r. decyzja organu I instancji stała się ostateczna. Odwołanie od tej decyzji H.K. złożył osobiście w dniu 27 marca 2008r. w Urzędzie Gminy w S.. Tym samym, jak stwierdziło Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K., odwołanie zostało złożone z naruszeniem 14 dniowego terminu określonego w art.223 § 2 pkt 1 Ordynacji podatkowej. Dodatkowo Kolegium stwierdziło, że decyzja organu I instancji zawierała prawidłowe pouczenie o terminie i sposobie wniesienia środka odwoławczego, a strona nie składała prośby o przywrócenie terminu.
Na powyższe postanowienie H. K. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach. W uzasadnieniu skargi podał, że nakaz płatniczy nie został mu doręczony więc nie mógł się odwołać, nie wnosił też o przywrócenie terminu. Jego zdaniem Wójt bezprawnie nakłada podatek od ok. 24 ha gruntu, którego skarżący nie jest właścicielem, ani którym nie może władać. Ponadto skarżący wskazał na spory cywilnoprawne jakie toczą się w związku nieuregulowanym stanem własności tego gruntu.
W dniu 8 grudnia 2008r. w tut. Sądzie pełnomocnik skarżącego – radca prawny T. G. - złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. od decyzji Wójta Gminy S. z dnia [...] nr [...] w sprawie ustalenia łącznego zobowiązania pieniężnego na 2008r. Jako podstawę rozpoznania tego wniosku wskazano art.86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.). W uzasadnieniu powołano okoliczności, w których doszło do uchybienia terminu. Postanowieniem z dnia [...]. Sąd wniosek odrzucił.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje.
Zgodnie z zasadami wyrażonymi w art.1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r.- Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 134 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.), określanej dalej jako ustawa P.p.s.a., Sąd bada zaskarżone orzeczenie pod kątem jego zgodności z obowiązującym prawem i nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu.
Skarga nie jest zasadna, bowiem zaskarżone postanowienie nie narusza prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.
Na wstępie należy wskazać, że wyznaczenie przez ustawodawcę ram czasowych do dokonania określonych czynności w toku postępowania (w niniejszej sprawie wniesienia odwołania od decyzji) poprzez wskazanie w ustawie terminów, których uchybienie powoduje bezskuteczność czynności, ma na celu usunięcie stanu niepewności w stosunkach procesowych (co do dalszego biegu czy też zakończenia postępowania). Uchybienie ustawowego terminu powoduje więc bezskuteczność odwołania, czego następstwem jest ostateczność decyzji wykluczająca merytoryczną kognicję organu odwoławczego względem kwestionowanej decyzji. Taki stan implikuje wyrażona w art. 128 Ordynacji podatkowej zasada trwałości decyzji poprzez stwierdzenie, że decyzje, od których nie służy odwołanie w postępowaniu podatkowym, są ostateczne. Uchylenie lub zmiana tych decyzji, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania mogą nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w Ordynacji podatkowej oraz w ustawach podatkowych. Decyzja ostateczna definitywnie rozstrzyga sprawę i służy jej domniemanie mocy obowiązującej. Tym samym należy stwierdzić, iż decyzja po uzyskaniu przymiotu ostateczności może być wzruszona tylko w specjalnych trybach postępowania i do czasu jej skutecznego wzruszenia dokonane w niej rozstrzygnięcie danej sprawy ma charakter trwały. Rozpoznanie zaś przez organ odwoławczy odwołania wniesionego z uchybieniem terminu, czyli z obejściem zasady skargowości godzi w zasady postępowania podatkowego i nosi znamiona rażącego naruszenia prawa.
W niniejszej sprawie, decyzja organu I instancji została doręczona skarżącemu w sposób określony w art. 150 Ordynacji podatkowej, stosownie do którego w razie niemożności doręczenia pisma osobie fizycznej w jej miejscu zamieszkania, w miejscu pracy lub za pokwitowaniem pełnoletniemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, poczta przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej. Poczta zawiadamia adresata dwukrotnie o pozostawieniu pisma w placówce pocztowej. Powyższe doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia 14- nasto dniowego okresu przechowywania pisma.
Analiza akt sprawy potwierdza, że w związku z niemożnością doręczenia decyzji organu I instancji w sposób właściwy, przesyłka z tą decyzją została złożona w urzędzie pocztowym w dniu 12 lutego 2008r. W okresie 14- nasto dniowego terminu jej przechowywania korespondencja nie została podjęta przez jej adresata, tj. H. K.. Termin przechowywania upłynął w dniu 26 lutego 2008r., tym samym z tym dniem należało uznać że decyzja organu I instancji została skutecznie doręczona.
Termin (14 dni) do wniesienia odwołania od tej decyzji upłynął w dniu 11 marca 2008r. Nie może więc wywołać skutków procesowych odwołanie złożone przez H. K. po terminie, tj. w dniu 27 marca 2008r.
Nie ma też wpływu na wynik zaskarżonego rozstrzygnięcia fakt, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. nieprawidłowo określiło termin doręczenia decyzji organu I instancji na dzień 27 lutego 2008r.
Reasumując, skoro uchybienie terminu do wniesienia odwołania zostało jednoznacznie wykazane, a strona, co sama też potwierdza w skardze, nie zwracała się przed podjęciem przez organ zaskarżonego rozstrzygnięcia o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, to brak jest podstaw dla kwestionowania prawidłowości orzeczenia Kolegium.
Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 151 ustawy P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji wyroku. Stosownie do § 15 w zw. z § 14 ust.2 pkt 1 lit. "c" oraz § 2 ust. 3 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.) Sąd przyznał wynagrodzenie w przedmiotowej sprawie z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej w kwocie 292,80 zł w tym 52,80 zł tytułem podatku od towarów i usług oraz kwotę 17 zł tytułem zwrotu uiszczonej opłaty od pełnomocnictwa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło