I SA/Ke 35/10
PostanowienieWSA w Kielcach2010-06-16
Skład orzekający: Referendarz sądowy WSA Agnieszka Karyś-Adamczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sytuacji, gdy strona wnosi skargę kasacyjną i jednocześnie wnioskuje o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata, a wcześniej udzieliła pełnomocnictwa innemu adwokatowi, sąd powinien zwolnić stronę od kosztów sądowych i ustanowić kolejnego adwokata?Ratio decidendi
Sąd zwolnił stronę skarżącą od kosztów sądowych, uznając, że łączna suma kosztów w wielu sprawach, jego sytuacja materialna, stan zdrowia oraz ilość wniesionych skarg kasacyjnych uzasadniają stwierdzenie, że poniesienie pełnych kosztów stanowiłoby zbyt duże obciążenie finansowe. Jednocześnie sąd oddalił wniosek o ustanowienie adwokata, ponieważ strona posiadała już ustanowionego pełnomocnika z wyboru.Stan faktyczny
Strona skarżąca złożyła skargę kasacyjną od postanowienia WSA odrzucającego jej skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. Wraz ze skargą kasacyjną wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. Strona wykazała trudną sytuację materialną i zdrowotną, a także fakt, że wnioski o przyznanie prawa pomocy złożyła w kilkunastu sprawach. Jednocześnie strona posiadała już ustanowionego pełnomocnika z wyboru.Rozstrzygnięcie
Zwolniono stronę skarżącą od kosztów sądowych i oddalono wniosek o ustanowienie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 16 czerwca 2010 roku Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach – Wydział I w składzie następującym: Referendarz sądowy WSA Agnieszka Karyś-Adamczyk po rozpoznaniu w dniu 16 czerwca 2010 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku H. S. o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi H. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 12 listopada 2009r. znak: [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiąc lipiec 2006 roku p o s t a n a w i a 1. zwolnić stronę skarżącą od kosztów sądowych; 2. oddalić wniosek o ustanowienie adwokata.
Postanowieniem z dnia 14 kwietnia 2010r. sygn. akt I SA/Ke 35/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach odrzucił skargę H. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K.h z dnia 12 listopada 2009r. znak: [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiąc lipiec 2006 roku
W dniu 18 maja 2010r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach skarżący wniósł skargę kasacyjną od postanowienia Sądu z dnia 14 kwietnia 2010r. sporządzoną przez adwokata K. J.. Wraz ze skargą kasacyjną skarżący złożył sporządzony na urzędowym formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata.
Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątkowym i uzyskiwanych dochodach zawartego we wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że skarżący sam pozostaje w gospodarstwie domowym, nie wykazuje majątku. Skarżący, utrzymuje się z dochodu uzyskiwanego z prac dorywczych w kwocie ok. 2500zł miesięcznie, w zależności od stanu zdrowia. Skarżący oświadcza, że jest osobą chora psychicznie, na leki miesięcznie przeznacza kwotę ok. 800zł, nie uzyskuje renty inwalidzkiej ani pomocy rodziny. Na potwierdzenie swojego stanu zdrowia skarżący przedłożył kserokopię postanowienia Inspektora Kontroli Skarbowej w Urzędzie Kontroli Skarbowej w K. z dnia 21 marca 2008r. o częściowym umorzeniu śledztwa wobec podejrzanego H. S. z uwagi na fakt, że jest on osobą chorą psychicznie, przejawia objawy zespołu urojeniowego.
Na gruncie obowiązujących przepisów postępowań sądowych obowiązuje zasada, według której koszty sądowe pokrywa strona dochodząca swych roszczeń. Regulacje postępowania sądowoadministracyjnego pozwalają skarżącym, nie posiadającym wystarczających środków finansowych koniecznych do ochrony ich interesu prawnego na ubieganie się o przyznanie tzw. prawa pomocy.
Instytucja przyznania prawa pomocy przysługuje osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym) bądź osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym).
Ubiegający się o taką pomoc winien, więc w każdym wypadku poczynić oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania rodziny. Dopiero gdyby poczynione w ten sposób oszczędności okazały się niewystarczające – może zwrócić się o pomoc państwa.
Rozpoznając zasadność wniosku H. S. o zwolnienie od kosztów sądowych oceniono go w dwóch aspektach - z uwzględnieniem z jednej strony jego sytuacji finansowej, a z drugiej strony wysokości obciążeń, jakie musi ponieść w postępowaniu sądowym. W sytuacji bowiem kiedy strona skarżąca wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych złożyła w kilkunastu sprawach (tak jak ma miejsce w niniejszym postępowaniu - 17 spraw) to dopiero łączna suma kosztów sądowych powinna stanowi punkt odniesienia, przy rozpoznawaniu takiego wniosku.
Sytuacja materialna skarżącego przede wszystkim fakt, że nie posiada majątku, źródło uzyskiwanych dochodów – prace dorywcze oraz stan jego zdrowia, jak również ilość skarg kasacyjnych jednocześnie wniesionych od orzeczeń tutejszego Sądu uzasadnia stwierdzenie, że poniesienie przez skarżącego pełnych kosztów sądowych, stanowi zbyt duże obciążenie finansowe i może spowodować uszczerbek w utrzymaniu koniecznym skarżącego.
Odnosząc się natomiast do wniosku skarżącego o ustanowienia adwokata to zgodnie z dyspozycją art. 246 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz.1270 ze zm.) adwokata, radcę prawnego, doradcę podatkowego lub rzecznika patentowego można ustanowić dla strony, która nie zatrudnia lub nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym lub rzecznikiem patentowym. Tymczasem wnioskodawca udzielił pełnomocnictwa adwokatowi K. J. w dniu 12 maja 2010r. do prowadzenia w jego imieniu przedmiotowej sprawy przed wszystkimi instancjami. Niezasadne jest wobec tego ustanowienie dla skarżącego kolejnego fachowego pełnomocnika, skoro jest już reprezentowany przez adwokata z wyboru.
Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 258 §1 i 2 pkt 7 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło