I SA/Ke 358/13

Dnia 23 lipca 2013 roku Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach – Wydział I w składzie następującym: Referendarz sądowy WSA Agnieszka Karyś-Adamczyk po rozpoznaniu w dniu 23 lipca 2013 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku D. S. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi D.S. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] r. znak: [...] w przedmiocie podatku akcyzowego p o s t a n a w i a oddalić wniosek. W odpowiedzi na zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego z dnia 14 czerwca 2013 r. od skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie podatku akcyzowego w przedmiocie podatku akcyzowego D. S. złożył sporządzony na urzędowym formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Uzasadniając wniosek skarżący wskazał, że w chwili obecnej nie jest w stanie uiścić kosztów sądowych, nie pracuje, pozostaje na utrzymaniu żony przebywającej na urlopie wychowawczym. Na utrzymaniu żony pozostaje również dwoje dzieci, starszy syn choruje przewlekle na astmę oskrzelową. Żona skarżącego uzyskuje zasiłek wychowawczy w kwocie 820 zł oraz zasiłki z pomocy społecznej w kwocie 804 zł. Koszty utrzymania rodziny skarżący szacuje na kwotę 1600 zł. Skarżący nie wykazał majątku, ani oszczędności. Pismem z dnia 27 czerwca 2013 r. skarżący na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. dalej ustawa P.p.s.a.) został wezwany w terminie siedmiu dni od daty doręczenia pisma sądowego pod rygorem oddalenia wniosku o przyznanie prawa pomocy do jego uzupełnienia poprzez przedłożenie wyciągu lub wykazu z posiadanych przez skarżącego oraz jego żonę rachunków bankowych, w tym kont i kart kredytowych obejmujących operacje z ostatnich 3 miesięcy. Wezwanie doręczono skarżącemu na wskazany adres w dniu 3 lipca 2013 r. W wyznaczonym terminie skarżący nie uzupełnił braków złożonego wniosku. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy P.p.s.a., przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym - czyli w myśl art. 245 § 3 w zw. z art. 211 P.p.s.a. obejmującym m.in. zwolnienie od kosztów sądowych - następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z treści przywołanego przepisu wynika, że ustawodawca przez użycie sformułowania "wykaże" przesunął ciężar udowodnienia okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy na stronę. Zatem to na skutek wskazanych przez wnioskującego dowodów musi zostać osiągnięty stan pewności co do tego, iż nie jest on w stanie pokryć jakichkolwiek kosztów postępowania. Rola Sądu (referendarza sądowego) sprowadza się zaś do oceny informacji dostarczonych przez stronę w kontekście przesłanki określonej w art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., która - co trzeba podkreślić - ma charakter ekonomiczny. Przepis ten nakłada na Sąd (referendarza sądowego) obowiązek zbadania zasadności wniosku strony w dwóch aspektach: przy uwzględnieniu wysokości obciążeń finansowych spoczywających na stronie w ramach jej udziału w postępowaniu oraz jej (rzeczywistych) możliwości finansowych. Z kolei w myśl art. 255 P.p.s.a., "jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku, o którym mowa w art. 252 P.p.s.a. [druk PPF], okaże się niewystarczające do oceny jego rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego." Przepis ten, który dodatkowo miał w tej sprawie zastosowanie, nakłada zatem na stronę obowiązek współdziałania z Sądem w zakresie gromadzenia dowodów źródłowych i wyjaśnienia wszystkich okoliczności w celu ustalenia jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego akcentuje się, że to na stronie ciąży obowiązek udowodnienia, że znajduje się w sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy (por. postanowienia NSA: z dnia 5 września 2005 r., sygn. akt II FZ 414/05, z dnia 18 lutego 2005 r., sygn. akt OZ 1510/04, z dnia 14 lutego 2005 r., sygn. akt FZ 760/04, z dnia 31 grudnia 2004 r., sygn. akt GZ 146/04, z dnia 28 października 2008 r., sygn. akt II FZ 344/08, niepubl.). W toku rozpoznawania wniosku skarżący wykazał brak współpracy z Sądem w zakresie wyjaśnienia wątpliwości dotyczących jego sytuacji materialnej. Skarżący w zakreślonym terminie nie przedłożył dokumentów, które były niezbędne do oceny jego rzeczywistej sytuacji finansowej. Reasumując, skarżący nie uczynił zadość obowiązkowi współpracy z Sądem w ramach toczącego się postępowania z wniosku o przyznanie praw pomocy. Fakt ten uniemożliwia weryfikację oświadczeń skarżącego, co więcej wzmacnia wątpliwości co do ich wiarygodności, a co za tym idzie wyłącza wolną od wątpliwości ocenę jego możliwości płatniczych. Biorąc pod uwagę powyższe należy stwierdzić, że przedstawiona wyżej postawa skarżącego nie pozwala w konsekwencji uwzględnić wniosku. W związku z powyższym na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.