I SA/Ke 37/08

Dnia 22 sierpnia 2008 roku Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach – Wydział I w składzie następującym: referendarz sądowy WSA Agnieszka Karyś-Adamczyk po rozpoznaniu w dniu 22 sierpnia 2008 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku A. K. o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie doradcy podatkowego w sprawie ze skarg A. K. i K. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...]. znak: [...] w przedmiocie zobowiązania podatkowego w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych za 2000r., z dnia [...]. znak: [...] w przedmiocie zobowiązania podatkowego w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych za 2000r. p o s t a n a w i a 1. oddalić wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych; 2. oddalić wniosek o ustanowienie doradcy podatkowego. Skarżąca A.K. wraz z zażaleniem z dnia 21 maja 2008r. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 9 maja 2008r. w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku wniosła o udzielenie prawa pomocy w pełnym zakresie. Zgodnie z art. 252 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) wniosek taki powinien być złożony na urzędowym formularzu. Skarżąca nie dopełniła tego wymagania, w związku z tym za pismem z dnia 28 maja 2008r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach przesłał skarżącej urzędowy formularz PPF i zobowiązał do złożenia wypełnionego w/w formularzy w terminie siedmiu dni od daty doręczenia niniejszego pisma pod rygorem pozostawienia wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. Skarżąca w zakreślonym w wezwaniu terminie złożyła wniosek na formularzu PPF wnosząc o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie doradcy podatkowego. W uzasadnieniu wniosku skarżąca wskazała, że obecnie znajduje się w trudnej sytuacji materialnej, bowiem ponad połowa zarobków skarżącej jest zajęta w drodze egzekucji przez urząd skarbowy, natomiast alimenty nie są wypłacane regularnie. Z oświadczeń złożonych przez skarżącą wynika, że pozostaje ona we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z matką i synem w wieku 14 lat. Według oświadczenia skarżąca i osoby pozostające z nią we wspólnym gospodarstwie domowym utrzymują się z następujących dochodów: - 987,39zł netto – wynagrodzenie za pracę skarżącej; - 1209,00zł netto stypendium naukowe skarżącej, - 800,00zł alimenty na utrzymanie syna; -900,00zł alimenty na utrzymanie domu; - 730,00zł świadczenie emerytalne matki. Według oświadczenia w skład majątku skarżącej wchodzi dom o pow. 300m² wraz z działką o pow. 1,7ha - współwłasność w ½ części z byłym mężem. Cennych ruchomości ani oszczędności skarżąca nie wykazuje. Na gruncie obowiązujących przepisów postępowań sądowych obowiązuje zasada, według której koszty sądowe pokrywa strona dochodząca swych roszczeń. Regulacje postępowania sądowoadministracyjnego pozwalają skarżącym, nie posiadającym wystarczających środków finansowych koniecznych do ochrony ich interesu prawnego na ubieganie się o przyznanie tzw. prawa pomocy. Sygn. akt I SA/Ke 37/08 Instytucja przyznania prawa pomocy przysługuje osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania lub pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W istocie instytucja ta stanowi pomoc państwa dla osób, które z uwagi na trudną sytuację finansową nie mogą uiścić kosztów bez wywołania uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania dla siebie i rodziny. Ubiegający się o taką pomoc winien, więc w każdym wypadku poczynić oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania rodziny. Dopiero gdyby poczynione w ten sposób oszczędności okazały się niewystarczające – może zwrócić się o pomoc państwa. Strona ubiegająca się przed Sądem Administracyjnym o przyznanie prawa pomocy musi wykazać, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, bądź też ponieść tych kosztów bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Udowodnienie przez wnioskodawcę tych okoliczności daje podstawę do pozytywnego rozpatrzenia wniosku. Jeżeli pokrycie kosztów postępowania sądowego może spowodować, że strona postępowania nie będzie mogła uiścić opłat za usługi konieczne do prawidłowej egzystencji, czy kupić żywności należy przyznać stronie prawo pomocy w zakresie pełnym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia doradcy podatkowego /prawo pomocy w zakresie całkowitym/, którego domaga się skarżąca ma charakter wyjątkowy i jest stosowane w stosunku do osób charakteryzujących się ubóstwem - przykładowo do takich osób można zaliczyć osoby bezrobotne lub osoby ze względu na okoliczności życiowe pozbawione całkowicie środków do życia. Bez wątpienia skarżącej nie można zaliczyć do takiej kategorii wnioskodawców. Oceniając sytuację skarżącej przedstawioną we wniosku o przyznanie prawa pomocy należy stwierdzić, iż nie zachodzą okoliczności, które dawałyby podstawę do przyznania prawa pomocy w całości, o co się ubiega. Zauważyć należy, skarżąca dysponuje miesięcznie kwotą w wysokości 4626,39zł. Kwota ta pozostaje do dyspozycji trzech osób, przy czym zgodnie ze złożonymi przez skarżącą oświadczeniami stypendium w kwocie 1209,00zł przeznaczane jest na działalność naukową, rozwój, zakup książek itp., alimenty w kwocie 900,00zł przeznaczane są na utrzymanie domu, a kwocie 800,00zł na utrzymanie syna. Po odliczeniu od miesięcznych dochodów w łącznej kwocie 4626,00zł wskazanych miesięcznych kosztów utrzymania w łącznej kwocie 2909,00zł do dyspozycji skarżącej pozostają wolne środki w wysokości 1717,39zł. Sygn. akt I SA/Ke 37/08 Przy czym podkreślić należy, że skarżąca dysponuje środkami finansowymi w wysokich kwotach zarówno na działalność naukowa, utrzymanie syna, czy utrzymanie domu. Nie można więc zgodzić się, z twierdzeniem skarżącej, że sytuacja materialna, w jakiej się znajduje nie pozwala na wygospodarowanie środków na uiszczenie kosztów sądowych na tym etapie postępowania sądowego. W tej sytuacji uznano, że kondycja finansowa, w jakiej faktycznie skarżąca się znajduje pozwala na poniesienie ewentualnych kosztów sądowych oraz wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika bez uszczerbku w koniecznych wydatkach /np. żywność, lekarstwa, opłaty za utrzymanie mieszkania/ skarżącej i jej rodziny. Mając powyższe na uwadze orzeczono, jak w sentencji na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7, art. 243 § 1, art. 244 § 1, art. 245, art. 246 § 1 i § 3 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.