I SA/Ke 379/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Maria Grabowska po rozpoznaniu w dniu 15 września 2009r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Wójta Gminy M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 2 lipca 2009r. nr SKO [...] w przedmiocie określenia zobowiązania w opłacie targowej postanawia: odrzucić skargę. Decyzją z dnia z dnia 2 lipca 2009r. nr SKO [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. uchyliło do ponownego rozpatrzenia decyzję Wójta Gminy M. z dnia 26 marca 2009r. nr [...] w sprawie określenia J. G. zobowiązania w opłacie targowej za okres od dnia 2 stycznia 2009r. do dnia 4 marca 2009r. w kwocie 405 zł wraz z odsetkami. Skargę na powyższe rozstrzygnięcie wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach Wójt Gminy M.. Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji, zarzucił organowi drugiej instancji naruszenie art. 187 § 1 i 3 oraz art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej poprzez uznanie, że organ pierwszej instancji nie zebrał w sposób wyczerpujący materiału dowodowego stanowiącego podstawę wydania decyzji przez skarżącego. Zarzucił nadto dokonanie przez organ odwoławczy sprzecznych ze stanem faktycznym ustaleń. Jako podstawę prawną wniesienia skargi Wójt Gminy M. wskazał na art. 3 § 2 pkt 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. uznało zarzuty skargi za bezzasadne i wniosło o jej odrzucenie z uwagi na nieposiadanie przez Wójta Gminy M. statusu strony w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje: Zarzuty zawarte w skardze Wójta Gminy M. nie mogą być przedmiotem merytorycznej kontroli sądowej, albowiem skarga nie została wniesiona przez podmiot uprawniony w rozumieniu art. 50 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a. Na wstępie należy podnieść, że skarga wniesiona do Sądu - zanim zostanie poddana merytorycznej kontroli - podlega najpierw ocenie pod kątem spełnienia wymogów kwalifikujących ją do rozpoznania. Zgodnie z treścią art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. skarga niedopuszczalna podlega odrzuceniu. Katalog podstaw uzasadniających odrzucenie skargi nie jest katalogiem zamkniętym. Nie budzi wątpliwości Sądu, iż do przesłanek niedopuszczalności zalicza się brak legitymacji skargowej po stronie wnoszącego skargę, w sytuacji gdy brak tej legitymacji jest ewidentny. Taka sytuacja ma miejsce w rozpoznawanej sprawie. Istotę legitymacji skargowej wnoszącego skargę stanowi uprawnienie do żądania przeprowadzenia kontroli aktów lub czynności organów administracji publicznej przez sąd administracyjny w celu doprowadzenia ich do stanu zgodnego z prawem. Przepis art. 50 § 1 p.p.s.a. przyznaje uprawnienie do wniesienia skargi do sądu administracyjnego dwóm kategoriom podmiotów: 1) każdemu, kto ma w tym interes prawny, oraz 2) w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób prokuratorowi, Rzecznikowi Praw Obywatelskich oraz organizacji społecznej jeżeli sprawa mieści się w zakresie jej statutowej działalności i brała ona udział w postępowaniu administracyjnym. Zatem skarżący, o którym mowa w pierwszym zdaniu art. 50 § 1 p.p.s.a., musi mieć w złożeniu skargi interes prawny rozumiany jako istnienie związku między sferą jego indywidualnych praw i obowiązków a zaskarżonym aktem lub czynnością. Skarga może bowiem dotyczyć tylko jego "własnej sprawy administracyjnej," rozumianej jako przewidziana w przepisach prawa administracyjnego możliwość konkretyzacji uprawnień i obowiązków stron stosunku administracyjnego, którymi są organ administracji publicznej i indywidualny podmiot nie podporządkowany organizacyjnie temu podmiotowi. W związku z powyższym legitymacja skargowa podmiotu wnoszącego skargę we własnym interesie prawnym musi zawierać w sobie dwa elementy. Po pierwsze, skarżący musi mieć interes prawny w przeprowadzeniu sądowej kontroli zgodności z prawem aktu lub czynności, oparty na normach administracyjnego prawa materialnego lub procesowego (np. w odniesieniu do postanowień), kształtujących istotę sprawy administracyjnej, w której skarga jest wnoszona i które pozwolą sądowi ocenić, czy skarga została wniesiona we własnej sprawie. Po drugie, skarżący musi mieć interes prawny w doprowadzeniu zaskarżonego aktu lub czynności do stanu zgodnego z prawem (por. T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. Warszawa 2005r., s. 212 i nast.). Skarżący Wójt Gminy M. wskazuje jako podstawę prawną swojej skargi art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a. Tymczasem przepis ten określa, które formy działalności organów administracji publicznej są przedmiotem kontroli ze strony sądów administracyjnych. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Przepis ten w żadnym wypadku nie stanowi źródła własnego interesu prawnego organu jednostki samorządu terytorialnego, będącego w danej sprawie podatkowej organem podatkowym pierwszej instancji. Zgodzić należy się z poglądem, że rola jednostki samorządu terytorialnego w postępowaniu podatkowym jest wyznaczona przepisami prawa pozytywnego. Wspomniana jednostka, jako osoba prawna, może być stroną tego postępowania i wówczas organy ją reprezentujące będą broniły jej interesu prawnego, korzystając z gwarancji procesowych, jakie przepisy ustawy Ordynacja podatkowa przyznają stronom postępowania. Ustawa może jednak wyznaczyć organowi jednostki samorządu terytorialnego rolę organu podatkowego w rozumieniu art. 13 § 1 Ordynacji podatkowej. W takim wypadku będzie on bronił interesu jednostki samorządu terytorialnego w formach właściwych dla organu prowadzącego postępowanie. W wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 lutego 2005 r. (OSK 1017/04, niepubl.), stwierdzono, z czym zgadza się Sąd, iż "powierzenie organowi jednostki samorządu terytorialnego właściwości do orzekania w sprawie indywidualnej w formie decyzji administracyjnej, niezależnie od tego, czy nastąpiło to na mocy ustawy, czy też w drodze porozumienia, wyłącza możliwość dochodzenia przez tę jednostkę jej interesu prawnego w trybie postępowania administracyjnego, czy też sądowoadministracyjnego. Gmina, której organ wydał decyzję w sprawie w pierwszej instancji nie ma legitymacji skargowej do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na decyzję organu odwoławczego, wydaną w tejże sprawie". W konkluzji stwierdzić należy, iż skoro Wójt Gminy M. wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, to nie ma on legitymacji do wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Niejako na marginesie wskazać należy, iż w przypadku gdy strony postępowania administracyjnego nie są zainteresowane poddaniem kontroli przez sąd administracyjny korzystnej dla nich decyzji organu odwoławczego, a w ocenie organu pierwszej instancji zachodzą przesłanki niezgodności z prawem tej decyzji, skargę na podstawie art. 8 p.p.s.a. mogą wnieść prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich, przy czym żadne uregulowania prawne nie stoją na przeszkodzie temu, aby takie zawiadomienie tych organów w takiej sytuacji pochodziło od organu podatkowego (por. wyrok NSA z 21 kwietnia 2006r., sygn. akt. II OSK 780/05 LEX nr 209459). Wobec powyższego skarga Wójta Gminy M. – jako niedopuszczalna – podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a.