I SA/Ke 404/18
WyrokWSA w Kielcach2018-12-20
Skład orzekający: Maria Grabowska, Magdalena Chraniuk-Stępniak, Danuta Kuchta
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na czynność egzekucyjną, wniesiona w trybie art. 54 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, może obejmować zarzuty dotyczące wadliwości tytułów wykonawczych lub zasadności wszczęcia postępowania egzekucyjnego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarga na czynność egzekucyjną, zgodnie z art. 54 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, służy wyłącznie do kontroli prawidłowości dokonania konkretnej czynności egzekucyjnej przez organ egzekucyjny. Nie jest ona środkiem do kwestionowania wadliwości tytułów wykonawczych ani zasadności wszczęcia postępowania egzekucyjnego, gdyż te kwestie podlegają innym środkom zaskarżenia. W związku z tym, zarzuty dotyczące braków w tytułach wykonawczych i sytuacji materialnej zobowiązanego nie mogły być rozpatrywane w ramach skargi na czynność egzekucyjną.Stan faktyczny
H. K. złożył skargę na czynność egzekucyjną polegającą na zajęciu świadczenia społecznego rolników w Kasie Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego, dokonaną na podstawie tytułów wykonawczych dotyczących zaległości z tytułu podatku rolnego i opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Organ egzekucyjny (Naczelnik Urzędu Skarbowego) oraz organ odwoławczy (Dyrektor Izby Administracji Skarbowej) oddalili skargę, uznając, że zarzuty dotyczące wadliwości tytułów wykonawczych i sytuacji materialnej zobowiązanego nie mogą być przedmiotem skargi na czynność egzekucyjną. Skarżący zarzucił m.in. brak wymaganych danych w tytułach wykonawczych.Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę. Przyznał od Skarbu Państwa na rzecz adwokata D. L. kwotę 295,20 zł tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Oddalił wniosek w pozostałym zakresie.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Grabowska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Chraniuk-Stępniak, Sędzia WSA Danuta Kuchta, Protokolant Starszy inspektor sądowy Anna Szyszka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 grudnia 2018 r. sprawy ze skargi H. K. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. z dnia [...] 2018 r. nr [...] w przedmiocie skargi na czynność egzekucyjną 1. oddala skargę; 2. przyznaje od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach) na rzecz adwokata D. L. kwotę 295,20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100) złotych, w tym 55,20 (pięćdziesiąt pięć 20/100) złotych podatku od towarów i usług, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu; 3. oddala wniosek w pozostałym zakresie.
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w K. postanowieniem
z dnia [...] 2018 r., nr [...] utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w B.-Z. z dnia [...] 2017 r., nr [...] (sprostowane postanowieniem z [...] 2018 r.), w przedmiocie skargi H. K. na czynność egzekucyjną organu egzekucyjnego - zmierzającą do zajęcia świadczenia społecznego rolników w Kasie Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego nr zaw. [...], dokonaną na podstawie tytułów wykonawczych o nr [...], [...], [...], wystawionych przez wierzyciela Burmistrza Miasta i Gminy S. na należności z tytułu nieuiszczonego podatku rolnego, opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz opłaty za odebranie i zagospodarowanie odpadów komunalnych od właściciela nieruchomości.
W uzasadnieniu organ wskazał, że odpisy wystawionych w dniach 27 grudnia 2017 r., 7 lutego 2018 r., 1 marca 2018 r. tytułów wykonawczych zostały doręczone stronie w dniu 3 kwietnia 2018 r.
W celu realizacji zaległości organ egzekucyjny - Naczelnik Urzędu Skarbowego B.-Z. dokonał, na podstawie zawiadomienia z 14 marca 2018r. znak; [...] o zajęciu świadczeń z zaopatrzenia emerytalnego i ubezpieczenia społecznego oraz renty socjalnej, zajęcia świadczenia rentowego w Kasie Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego Oddział Regionalny w K.. Powyższe zawiadomienie H.K. otrzymał 3 kwietnia 2018 r., zaś dłużnik zajętej wierzytelności w dniu 19 marca 2018 r.
W dniu 10 kwietnia 2018 r. do Urzędu Skarbowego w B.-Z. wpłynęło pismo H. K. zatytułowane "Skarga na czynności egzekucyjne wraz z zarzutami w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego". Zobowiązany zarzucił, że tytuły wykonawcze zostały wystawione niesłusznie, bowiem nie mieszka pod adresem z którego odbierane są odpady komunalne, wskazał na trudną sytuację materialną i zdrowotną.
Postanowieniem z 12 kwietnia 2017 r. sprostowanym postanowieniem z 30 maja 2018r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w B.-Z. oddalił skargę H. K. na czynność egzekucyjną. Rozpoznając wniesione przez H. K. zażalenie, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w K.przedstawił uregulowaną w art. 54 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tj. Dz.U. z 2017 r., poz. 1201 dalej u.p.e.a.) instytucję skargi na czynność egzekucyjną. Wyjaśnił, że skarga na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego lub egzekutora wszczyna postępowanie, którego celem jest zbadanie prawidłowości dokonania przez organ egzekucyjny lub egzekutora konkretnej czynności egzekucyjnej. W postępowaniu w sprawie skargi na czynności egzekucyjne, kontrolą objęta jest jedynie prawidłowość zaskarżonej czynności. Składając skargę w związku z czynnością zobowiązany może podnosić jedynie zarzuty odnoszące się do prawidłowości zakwestionowanej czynności egzekucyjnej organu egzekucyjnego lub egzekutora. Z całokształtu uregulowań w zakresie środków zaskarżania w postępowaniu egzekucyjnym w administracji skarga, o której mowa w art. 54 § 1 przysługuje w sytuacji, gdy stronie nie przysługują inne środki zaskarżenia, ponadto skarga ta dotyczy samych czynności wykonawczych postępowania egzekucyjnego, a nie okoliczności, które mogą być przedmiotem zarzutów lub innych środków zaskarżenia.
Zobowiązany w złożonej skardze na czynność egzekucyjną nie podniósł żadnych argumentów odnoszących się do prawidłowości zajęcia świadczenia emerytalnego. Wskazane argumenty są przedmiotem odrębnego postępowania w przedmiocie złożonych zarzutów na prowadzone postępowanie egzekucyjne.
Zdaniem Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Kielcach organ egzekucyjny, prawidłowo dokonał stosownej czynności egzekucyjnej, natomiast dłużnik zajętej wierzytelności, zobowiązany jest do realizacji zajęcia w myśl obowiązujących przepisów.
Z akt sprawy wynika, iż zgodnie z art. 7 u.p.e.a. został zastosowany jeden ze środków egzekucyjnych przewidzianych w art. 1a pkt 12 lit. a powołanej ustawy, tj. - zajęcie świadczenia z zaopatrzenia emerytalnego i ubezpieczenia społecznego oraz renty socjalnej - art. 79 § 1 u.p.e.a. W ocenie organu czynność zajęcia świadczenia społecznego rolników w Kasie Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego została dokonana zgodnie z art. 79 § 1 u.p.e.a. Stosowne zawiadomienie o zajęciu z dnia 14 marca 2018r. otrzymał dłużnik zajętej wierzytelności tj. Kasa Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego Odział Regionalny Kielcach w dniu 19 marca 2018 r., natomiast strona otrzymała zawiadomienie w dniu 3 kwietnia 2018 r. Organ wyjaśnił, że mając na uwadze zasadę poszanowania minimum egzystencji, ustawodawca w art. 8 - 10 u.p.e.a. wymienia dobra, których zajęcia dokonywać nie wolno, z tym, że świadczenie rentowe nie zostało wymienione. Świadczenie rentowe podlega ochronie przewidzianej w przepisach o zaopatrzeniu emerytalnym. Zaskarżone zajęcie było właściwe pod względem formalnym ze względu na zastosowanie prawidłowego druku zawiadomienia, który odpowiada wzorowi ustalonemu w rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 22 sierpnia 2016 r. w sprawie wzorów dokumentów stosowanych w egzekucji należności pieniężnych (Dz.U. z 2016 r., poz. 1339) - zał. 2. W zawiadomieniu o zajęciu wierzytelności organ egzekucyjny wskazał kwotę jaka podlega realizacji w związku z dokonanym zajęciem, a zatem wskazał wysokość zajętej wierzytelności, czym zostały spełnione ustawowe przesłanki regulujące kwestię w/w zajęcia wierzytelności.
W świetle art. 29 § 1 u.p.e.a., organ egzekucyjny jakkolwiek bada z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej, w tym także tytuł wykonawczy pod kątem wymogów formalnych, stosownie do art. 27 § 1 u.p.e.a., to nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym, nie może z urzędu, samodzielnie weryfikować przesłanki należności objętej tytułem wykonawczym. Organ podkreślił, przywołując tezy orzecznictwa, że skarga na czynności egzekucyjne służy wyłącznie na czynności o charakterze faktycznym i to tylko takie, które nie mogą być zaskarżone poprzez inny środek prawny przewidziany w u.p.e.a. Skarga na czynności egzekucyjne nie jest środkiem konkurencyjnym z zarzutami wnoszonymi na podstawie art. 33 u.p.e.a.
Bez znaczenia dla wymagalności zobowiązań objętych przedmiotowymi tytułami wykonawczymi jest kwestia stanu zdrowia oraz sytuacji finansowej zobowiązanego. Argumenty te mogą być brane pod uwagę przez wierzyciela przy rozpatrywaniu wniosku o zastosowanie ulgi w spłacie należności (np. umorzenia). Natomiast postępowanie egzekucyjne jest postępowaniem mającym na celu realizację zobowiązania objętego tytułem wykonawczym.
W związku z powyższym brak jest podstaw prawnych do uchylenia bądź zmiany zaskarżonego postanowienia organu egzekucyjnego - Naczelnika Urzędu Skarbowego w B.-Z..
Na powyższe postanowienie, ustanowiony w ramach prawa pomocy, pełnomocnik H. K. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach. Wnosząc uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz postanowienia poprzedzającego zarzucił:
naruszenie art. 29 § 2 punkt 3 u.p.e.a. w zw. z art. 27 § 1 pkt 1, 2, 3, 4 oraz 6 u.p.e.a poprzez przystąpienie do egzekucji pomimo, że tytuły wykonawcze zawierają braki, o których mowa w art. 27 § 1 pkt 1,2, 3, 4 oraz 6 u.p.e.a.
naruszanie art. 7 K.p.a., 8 § 1 Kp.a. w zw. z art. 77 § 1 Kp.a. poprzez brak przeprowadzenia analizy czy tytuły wykonawcze spełniają przesłanki wskazane w art. 27 §1 u.p.e.a.
W skardze zawarł wniosek o przywrócenie terminu do złożenia skargi oraz o przyznanie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu w wysokości trzykrotności stawki podstawowej z uwagi na skomplikowany stan faktyczny oraz prawny sprawy. Zdaniem pełnomocnika skarga dotyczy trzech tytułów wykonawczych, z których każdy mógłby być objęty odrębnym postępowaniem zaś stawki za wynagrodzenia pełnomocników z urzędu są kilkakrotnie lub nawet kilkanaście razy niższe niż stawki rynkowe za dane usługi. Wniósł ponadto o zwrot poniesionych wydatków.
Uzasadniając zarzuty wskazał, że postępowanie dotyczy skargi na czynności egzekucyjne zmierzające do zajęcia świadczenia społecznego rolników z KRUS, podjęte na podstawie tytułów wykonawczych nr [...],[...] oraz [...].
Zgodnie z art. 29 § 1 oraz 29 § 2 pkt 3 u.p.e.a. organ egzekucyjny bada z urzędu dopuszczalność egzekucji, w tym czy tytuł wykonawczy spełnia wymogi wskazane w art. 27 § 1 i 2 u.p.e.a. Jeżeli tytuł wykonawczy nie spełnia wskazanych wymogów, organ egzekucyjny nie przystępuje do egzekucji i zawiadamia wierzyciela o przyczynach nieprzystąpienia do egzekucji. Zdaniem skarżacego tytuly egzekucyjne nr [...], [...] oraz [...] nie zawierają wszystkich danych wymienionych w art 27 u.p.e.a.
W części F rubryce 1 jako wierzyciela podano Burmistrza Miasta i Gminy S., natomiast w części F w rubrykach 3 i 4 podano odpowiednio nr NIP REGON gminy Stopnica (a nie burmistrza). W związku z tym nie oznaczono wierzyciela, bowiem z tytułu wykonawczego nie wynika, czy wierzycielem jest burmistrz czy gmina S. (siedziba jest ta sama). Błąd mógł zostać popełniony w rubryce 1 albo rubrykach 3 i 4 i wobec tego nie można określić kto jest wierzycielem.
Nie wskazano prawidłowego adresu skarżącego. Z akt sprawy wynika, że skarżący jest zameldowany oraz zamieszkuje pod adresem W.P.. W związku z tym uzasadnione jest stwierdzenie, że w tytule wykonawczym nie określono adresu zobowiązanego (tj. wskazano niewłaściwy), wobec czego tytuł wykonawczy nie spełnia wymagania z art. 27 § 2 pkt 2 u.p.e.a. Nie został również wskazany nr NIP zobowiązanego.
W części (E) w rubryce 3 zaznaczono poz. 3 tj. orzeczenie. W rozporządzeniu Ministra Finansów w sprawie wzorów tytułów wykonawczych stosowanych w egzekucji administracyjnej (tj. z dnia 10 kwietnia 2018 r. (Dz.U. z 2018 r. poz. 850) w załączniku 1 określono wzór formularza oraz instrukcję jego wypełnienia. Zgodnie z tym rozporządzaniem, w razie zaznaczenia w rubryce 3 poz. 3 (orzeczenie), w kolejnej rubryce 4 wpisuje się rodzaj i numer orzeczenia. W przypadku tytułu nr [...] nie wpisano żadnego rodzaju orzeczenia ani jego numeru (podano jedynie niezidentyfikowany numer, który nie jest numerem decyzji i nie odnaleziono go w słowniku podstaw prawnych, zatem nie wiadomo co on oznacza), zaś w przypadku tytułu nr [...] oraz nr [...] nie wpisano żadnego rodzaju orzeczenia ani jego numeru (podano jedynie niezidentyfikowany numer. W kolejnej rubryce (5) - wyjątkowo, tylko w tytule nr [...], podano jakąś datę, ale nie wiadomo czy jest datą orzeczenia, ponieważ tytuł nie zawiera oznaczenia rodzaju orzeczenia ani jego numeru zaś w tytule nr [...] oraz nr [...] nie wskazano daty.
W części E, rubryka 8 nie wskazano czy istnieje jakiekolwiek zabezpieczenie czy nie.
W ocenie skarżącego każdy z tytułów wykonawczych zawiera braki, które skutkują; tym, że organ egzekucyjny nie powinien przystąpić do egzekucji. Ewentualną weryfikację tytułów wykonawczych, o których piszą organy I i II instancji można traktować jedynie jako fikcję, nie mającą nic wspólnego z działaniem organów jakiego wymagają przepisy. Wśród tylu braków wręcz niewyobrażalne jest, aby organ egzekucyjny ich nie dostrzegł i przystąpił do egzekucji; Jedynym wyjaśnieniem może być to, że postanowienie organu I instancji zostało faktycznie wydane w 2017 roku, a postępowanie prowadzone było pod z góry przyjętą tezę. Jest to sytuacja wręcz kuriozalna.
Wady tytułów wykonawczych wskazują na naruszenie procedury art. 7 K.p.a., art. 8 § 1 K.p.a. w zw. z art. 77 § 1 K.p.a. Zdaniem skarżacego rola organu I jak i II instancji sprowadza się jedynie do "przyklepywania" tytułów wykonawczych. Trudno mówić o jakimkolwiek postępowaniu, skoro organy niczego nie zbadały, a w uzasadnieniu postanowień cytują mnóstwo niepotrzebnych rzeczy, w ogóle nie odnoszących się do meritum sprawy, próbując mydlić oczy nieświadomym obywatelem.
W odpowiedzi na skargę, organ podtrzymał stanowisko przedstawione
w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia i wniósł o jej oddalenie. Wyjaśnił, że zarzuty złożne w piśmie z 10 kwietnia 2018 r. zostały rozpatrzone w odrębnym postępowaniu zakończonym wydaniem postanowienia przez Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Kielcach, które zostało zaskarżone przez zobowiązanego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach..
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.
Zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo
o ustroju sądów administracyjnych ( (j.t. Dz.U.2018.2107) i art. 134 § 1 ustawy
z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
(j.t. Dz.U.2018.1302), dalej jako "ustawa p.p.s.a.", sąd bada zaskarżone orzeczenie pod kątem jego zgodności z obowiązującym prawem, zarówno materialnym jak
i procesowym, nie jest przy tym związany, co do zasady, zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Realizując wyżej określone granice kontroli, Sąd stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżone postanowienie nie narusza prawa.
Przedmiotem rozpoznania jest postanowienie oddalające skargi na czynność egzekucyjną – zajęcie świadczenia społecznego rolników w Kasie Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego.
Skarga na czynności egzekucyjne, zgodnie z art. 54 § 1 u.p.e.a., służy kontroli prawidłowości stosowania w tym postępowaniu czynności egzekucyjnych, które zmierzają do bezpośredniego wyegzekwowania należności. Definicję legalną pojęcia "czynności egzekucyjnych zawiera przepis art. 1a pkt 2 u.p.e.a. W świetle tego unormowania są to wszelkie działania podejmowane przez organ egzekucyjny i egzekutora, zmierzające do zastosowania lub zrealizowania środka egzekucyjnego. Skoro czynnościami takimi, stosownie do art. 1a pkt 2 u.p.e.a., są wszelkie podejmowane przez organ egzekucyjny działania zmierzające do zastosowania lub zrealizowania środka egzekucyjnego, to ocenie w ramach skargi na czynność egzekucyjną podlegają działania organu egzekucyjnego, który na zlecenie wierzyciela ma obowiązek egzekwować należność wskazaną przez niego w tytule wykonawczym. W ramach skargi na czynności egzekucyjne można podnosić kwestie formalnoprawne, które odnoszą się do prawidłowego przebiegu postępowania organu egzekucyjnego lub egzekutora w oparciu o przepisy regulujące sposób i formę dokonania tych czynności. W judykaturze przyjmuje się, że określony w art. 54 § 1 u.p.e.a. środek ochrony prawnej zobowiązanego, jakim jest skarga na czynności egzekucyjne, stanowi samoistną instytucją postępowania egzekucyjnego. Ma charakter subsydiarny, komplementarny wobec innych środków prawnych i nie może mieć zastosowania do tych przypadków, w których przewidziano inne środki zaskarżenia, jak zarzuty, zażalenie, żądanie wyłączenia rzeczy lub prawa spod egzekucji, czy skargę do sądu powszechnego (por. wyrok NSA z dnia 2 kwietnia 2015 r., sygn. akt II FSK 778/13; wyrok NSA z dnia 18 sierpnia 2015r., sygn. akt II FSK 1688/13; wyrok WSA w Warszawie z dnia 23 października 2015r., sygn. akt III SA/Wa 3396/14, wyrok NSA z dnia 24 października 2014r., sygn. akt II GSK 1377/13 dostępne jak i powołane niżej orzeczenia www.orzeczenia.nsa.gov.pl). W postępowaniu skargowym z art. 54 § 1 u.p.e.a. dopuszcza się zatem badanie jedynie tych czynności, które przynależą organowi egzekucyjnemu, a nie są objęte zakresem innego środka prawnego, zaś sam proces badania obejmuje wyłącznie zgodność z prawem i prawidłowość dokonanych przez organ egzekucyjny czynności egzekucyjnych. W orzecznictwie sądów administracyjnych ukształtował się pogląd, zgodnie z którym w ramach postępowania prowadzonego na podstawie art. 54 u.p.e.a., kognicja organów nadzoru jest ograniczona, zgodnie ze wskazanym przepisem, wyłącznie do dokonanych przez organ egzekucyjny czynności egzekucyjnych (por. wyrok NSA z 31 stycznia 2018 r. sygn. akt II GSK 2972/17 i powołane w nim orzecznictwo).
Nie jest zatem możliwe podnoszenie zarzutów, które są podstawą do wniesienia innego środka służącego ochronie praw zobowiązanego. Rozpatrzenie zarzutów w postępowaniu skargowym byłoby obejściem prawa i naruszałoby zasadę niekonkurencyjności środków zaskarżenia (tak np. NSA w wyroku z 18 sierpnia 2015 r., sygn. akt II FSK 1688/13). Jak wskazał NSA w wyroku z 24 października 2014 r., sygn. akt II GSK 1377/13 - środki ochrony prawnej zostały ukształtowane w taki sposób, by ich podstawy nie mogły być powielane, tzn. by nie zaistniała sytuacja w ramach, której dany zarzut byłby rozpatrywany w ramach kilku środków ochrony prawnej. Środki zaskarżenia w postępowaniu egzekucyjnym nie są względem siebie konkurencyjne. Nie można ich stosować zamiennie. (...) Rodzajowa tożsamość przedmiotu zaskarżenia skargi oraz innych środków prawnych nie oznacza, że określonemu podmiotowi przysługuje możliwość wyboru środka prawnego. Dyferencjacja środków prawnych następuje bowiem nie tylko poprzez zróżnicowanie przedmiotu zaskarżenia, ale także poprzez zastosowanie kryteriów odnoszących się do innych elementów konstrukcji środków prawnych. Zasadą jest zatem wniesienie jednego środka prawnego, a nie dwóch konkurujących wobec siebie.
Oznacza powyższe, że w postępowaniu wszczętym skargą na czynności egzekucyjne ocenie mogą podlegać tylko zastrzeżenia odnoszące się do czynności egzekucyjnych dokonanych przez organ egzekucyjny. Sąd podziela pogląd wyrażony w wyroku WSA w Warszawie z 26 lutego 2013 r., sygn. akt III SA/Wa 2488/12 że brak jest podstaw, aby składaną w trybie art. 54 u.p.e.a. skargę na czynności egzekucyjne traktować jako uniwersalny środek zaskarżenia, za pomocą którego możliwe jest skuteczne kwestionowanie wszystkich aktów i działań podejmowanych przez organ egzekucyjny w toku całego postępowania egzekucyjnego.
Stosownie do art. 7 § 1 u.p.e.a. organ egzekucyjny stosuje środki egzekucyjne przewidziane w ustawie. Natomiast w świetle art. 1a pkt 12 a u.p.e.a. środkiem egzekucyjnym w postępowaniu egzekucyjnym, dotyczącym należności pieniężnych, jest egzekucja ze świadczeń z zaopatrzenia emerytalnego oraz ubezpieczenia społecznego, a także z renty socjalnej.
Odnosząc powyższe rozważania do rozpoznawanej sprawy Sąd zauważa, że organy obu instancji, jak wynika z akt sprawy, w ramach prowadzonego postępowania w trybie art. 54 § 1 u.p.e.a. prawidłowo oceniły sposób i formę dokonania przez organ egzekucyjny zajęcia ze świadczenia społecznego rolników w Kasie Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego.
Sposób dokonania tej czynności, w ocenie Sądu, odpowiada bowiem przepisom art. 79 u.p.e.a. Do zajęcia wierzytelności pieniężnej tego rodzaju dochodzi poprzez przesłanie do organu rentowego właściwego do spraw wypłaty zobowiązanemu świadczeń zawiadomienia o zajęciu tej części przysługujących zobowiązanemu świadczeń, która nie jest zwolniona spod egzekucji, na pokrycie egzekwowanych należności pieniężnych wraz z odsetkami z tytułu niezapłacenia należności w terminie i kosztami egzekucyjnymi. Organ egzekucyjny jednocześnie wzywa organ rentowy, aby nie wypłacał zajętej części świadczenia zobowiązanemu, lecz przekazał ją organowi egzekucyjnemu aż do pełnego pokrycia egzekwowanych należności pieniężnych (§ 1). W sprawie organ egzekucyjny dokonał czynności egzekucyjnej polegającej na zajęciu świadczenia rentowego w Kasie Rolniczego Ubezpieczenia Zdrowotnego, przesyłając stosowne zawiadomienie z 14 marca 2018 r., które zostało skutecznie doręczone w dniu 19 marca 2018 r., oraz H. K., który otrzymał zawiadomienie w dniu 3 kwietnia 2018 r. Druk zawiadomienia spełnia wymogi określone w art. 67 § 1 i 2 u.p.e.a. oraz rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 sierpnia 2016 r. w sprawie wzorów dokumentów stosowanych w egzekucji należności pieniężnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1339).
W treści wniesionej 10 kwietnia 2018 r. skargi na czynność egzekucyjną w postaci zajęcia świadczenia społecznego rolników w Kasie Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego zobowiązany zakwestionował zasadność naliczenia objętych tytułami egzekucyjnymi opłat za odbiór odpadów komunalnych, wskazał na trudną sytuacje materialną, stan zdrowia zobowiązanego. Wskazane zarzuty nie dotyczą zatem prawidłowości sposobu i formy dokonania zakwestionowanej czynności egzekucyjnej, a tym samym nie mogą być podstawą wniesienia skargi, o której mowa w art. 54 u.p.e.a.
Nie mogły odnieść skutku zarzuty skargi które eksponują wadliwość wystawionych tytułów wykonawczych. Jak wskazano wyżej w postępowaniu wszczętym skargą na czynności egzekucyjne - stanowiącym fragment postępowania egzekucyjnego - ocenie podlegają tylko zastrzeżenia odnoszące się do konkretnej czynności egzekucyjnej. W postępowaniu tym nie orzeka się ani o zasadności wszczęcia postępowania egzekucyjnego, ani też nie ocenia się prawidłowości jego prowadzenia. Rozstrzygnięcie w przedmiocie skargi na czynności egzekucyjne, co do zasady, nie ma zatem wpływu na możliwość prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Uwzględnienie skargi wywiera skutki jedynie w zakresie czynności, na którą ją wniesiono. W ramach postępowania prowadzonego na podstawie art. 54 u.p.e.a kognicja organów nadzoru jest ograniczona wyłącznie do dokonanych przez organ egzekucyjny czynności egzekucyjnych.
Nie są uzasadnione zarzuty podnoszone w skardze dotyczące naruszenia procedury; art. 7 K.p.a., art. 8 § 1 K.p.a. w zw. z art. 77 § 1 K.p.a. Wbrew zarzutom skargi zaskarżone postanowienie odnosi się do istoty sprawy, to jest prawidłowości zastosowania w tym postępowaniu czynności egzekucyjnej - zajęcia świadczenia społecznego rolników w Kasie Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego. Uzasadnienie odpowiada wymogom określonym w art 210 § 4 Ordynacji podatkowej, argumenty przemawiające za oceną o niezasadności złożnej skargi na czynność egzekucyjną znalazły odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji.
W ocenie Sądu, organ egzekucyjny mając na celu doprowadzenie do wykonania przez zobowiązanego obowiązku o charakterze pieniężnym zastosował prawidłowo, w zgodzie z regulującymi ją przepisami prawa, przewidziany w u.p.e.a.- w art. 1 a pkt 12 lit. a tiret trzecie-środek egzekucyjny tj. egzekucję ze świadczenia z ubezpieczenia społecznego rolników.
Z powyższych względów Sąd nie podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a skargę oddalił.
O przyznaniu wynagrodzenia adwokatowi Sąd orzekł na podstawie art. 250 ustawy p.p.s.a. w zw. z § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c oraz § 4 ust. 1 i 3 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2016 r. poz. 1714). Zgodnie z § 2 rozporządzenia koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują: opłatę ustaloną zgodnie z przepisami niniejszego rozporządzenia oraz niezbędne i udokumentowane wydatki adwokata ustanowionego z urzędu. Przepis § 4 ust. 2 wskazanego rozporządzenia pozwala na ustalenie opłaty w wysokości wyższej niż określona w ust. 1, z tym że nie przekraczającej 150% opłat określonych w rozdziałach 2-4. Zatem wniosek pełnomocnika skarżącego o przyznanie wynagrodzenia w wysokości trzykrotności stawki podstawowej nie mógł być uwzględniony. W ocenie Sądu brak jest też podstaw do przyznania wynagrodzenia w stawce podwyższonej, nie zachodzą bowiem przesłanki określone w § 4 ust. 2 rozporządzenia. Jakkolwiek pełnomocnik sporządził skargę w imieniu zobowiązanego, to nie reprezentował go na rozprawie. Stan zawiłości sprawy, wielkość materiału dowodowego, a tym samym konieczny czas na przygotowanie skargi, nawet uwzględniając zawarty w skardze wniosek o przywrócenie terminu do jej złożenia, nie wskazuje na taki nakład pracy, który uzasadniałby przyznanie podwyższonego wynagrodzenia za świadczoną pomoc prawną.
Zgodnie z § 2 pkt 2 rozporządzenia, koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują niezbędne i udokumentowane wydatki adwokata. W niniejszej sprawie pełnomocnik z urzędu, poza wskazaniem we wniosku o przyznanie wynagrodzenia, odległości między kancelarią a siedzibą sądu i powołaniem się na konieczność czterokrotnych dojazdów nie udokumentował realizacji jak też celowości wydatków związanych z przejazdami. Z akt sprawy wynika tylko, że w dniu 28 września 2018 r. pełnomocnik zapoznał się w siedzibie sądu z aktami w sprawie I SO/Ke 7/18. Nie uczestniczył natomiast w rozprawie w dniu 20 grudnia 2018 r. Z powyższych względów wniosek w zakresie zwrotu wydatków nie jest uzasadniony.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło