I SA/Ke 413/08

Dnia 30 kwietnia 2009 roku Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach – Wydział I w składzie następującym: referendarz sądowy WSA Agnieszka Karyś-Adamczyk po rozpoznaniu w dniu 30 kwietnia 2009 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku J. D. o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi J. D. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...]. znak: [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości w podatku od towarów i usług za okres od stycznia do czerwca 2006r. p o s t a n a w i a I. oddalić wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych z dnia 21 kwietnia 2009r.; II. ustanowić dla J. D. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w K. | | | W odpowiedzi na zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego z dnia 14 listopada 2008r. w wysokości 500zł J. D. w | |dniu 25 listopada 2008r. złożył urzędowy formularz PPF, w którym wniósł o zwolnienie go od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w| |sprawie z jego skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...]. znak: [...]w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości w | |podatku od towarów i usług za okres od stycznia do czerwca 2006r. | |W formularzu PPF wnioskodawca podał, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z żoną. Według oświadczenia w skład majątku | |skarżącego i jego żony wchodzi mieszkanie wielkości 42m², a źródłem utrzymania jest dochód uzyskiwany zarówno przez skarżącego jak i| |jego żonę z emerytury w łącznej wysokości 1712,99zł miesięcznie. | |W uzasadnieniu wniosku skarżący oświadcza, że ma 76 lat jest inwalidą I grupy, uzyskuje emeryturę w niskiej wysokości. Skarżący | |podnosi, iż zarówno on jak i żona są osobami chorymi, cierpiącymi na kilka poważnych chorób. Dochody z emerytur w większości | |przeznaczają na leki. | |Postanowieniem z dnia 1 grudnia 2008r. Referendarz sądowy zwolnił J. D. od uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie powyżej | |100zł, oddalił wniosek o zwolnienie od kosztów w pozostałym zakresie i oddalił wniosek o ustanowienie adwokata. Skarżący wniósł | |sprzeciw od tego postanowienia, w którym wnosząc o ponowną analizę jego sytuacji materialnej podniósł, że koszty utrzymania domu | |wynoszą 1005zł, i nie obejmują kosztów wyżywienia, kosztów leczenia, środków higieny osobistej niezbędnych przy chorobie. Dochód z | |działalności w wysokości 561zł miesięcznie był przeznaczany na opłacenie podatków i ZUS. Podniósł, że z uwagi na przewidziane | |podwyżki cen gazu, energii elektrycznej, żywności zachodzi konieczność poczynienia oszczędności. Prowadzona działalność gospodarcza w| |zakresie skupu złomu przynosi straty, podjął kroki zmierzające do jej likwidacji. Odnosząc się do odmowy przyznania mu adwokata | |stwierdził, że wniosek nie był podyktowany brakiem umiejętności samodzielnego działania, lecz jego stanem zdrowia uniemożliwiającym | |osobiste stawiennictwo w sądzie. | |Postanowieniem z dnia 23 grudnia 2008r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zwolnił J. D. od uiszczenia wpisu sądowego od | |skargi w kwocie powyżej 100zł, oddalił wniosek o zwolnienie od kosztów w pozostałym zakresie i oddalił wniosek o ustanowienie | |adwokata. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że analiza stanu majątkowego strony wykazanego we wniosku pozwala na jego uwzględnienie tylko w| |zakresie częściowym. W ocenie Sądu, strona nie wykazała, że znajduje się w sytuacji uniemożliwiającej jej wywiązanie się z obowiązku | |ponoszenia jakichkolwiek kosztów postępowania. | |Natomiast przyznanie prawa pomocy uzależnione jest w pierwszej kolejności od możliwości płatniczych i sytuacji majątkowej | |wnioskodawcy i osób prowadzących z nim wspólne gospodarstwo domowe. Strona będąca osoba fizyczną winna ponosić koszty jeżeli posiada | |jakiekolwiek środki majątkowe, zwłaszcza stały dochód. | |W ocenie Sądu w sprawie tej nie zachodzą również przesłanki do ustanowienia dla strony profesjonalnego pełnomocnika. Sąd podniósł, że| |zgodnie z art. 35 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr | |153, poz.1270 ze zm.) reprezentować stronę może nie tylko profesjonalny pełnomocnik lecz także małżonek, rodzeństwo i zstępni strony.| |Ponadto strona działając w postępowaniu sądowoadministracyjnym bez fachowego pełnomocnika nie jest pozbawiona możności obrony swoich | |praw. Wynika to z regulacji zawartej w art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nakładającej na sąd | |obowiązek wzięcia pod uwagę z urzędu wszelkich naruszeń prawa, niezależnie od zarzutów i żądań skargi oraz art. 140 § 1 ustawy Prawo | |o postępowaniu przed sądami administracyjnymi określającej obowiązek przewodniczącego pouczenia strony obecnej przy ogłoszeniu | |wyroku, działającej bez radcy prawnego lub adwokata o sposobie i terminie wniesienia środka zaskarżenia. | |Na powyższe postanowienie J. D. złożył zażalenie. | |Postanowieniem z dnia 6 lutego 2009r. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie skarżącego. W uzasadnieniu Sąd ten podzielił | |stanowisko Sądu niższej instancji, że skarżącego osiągającego z żoną stałe dochody z emerytury oraz prowadzącego działalność | |gospodarczą trudno uznać za osobę na tyle ubogą by nie była w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Ponadto przychód z | |tytułu prowadzonej działalności gospodarczej w latach 2006 (91.869 zł) i 2007 (57.298 zł) w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego | |prawidłowo uznał Sąd niższej instancji, że była to działalność opłacalna, a na dzień złożenia wniosku nie została zlikwidowana. Skoro| |zatem w świetle powyższych okoliczności nie można uznać, by skarżący nie był w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, to | |zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego zasadnie Sąd pierwszej instancji zwolnił wnioskodawcę od uiszczenia wpisu od skargi w | |kwocie powyżej 100 zł. Odnosząc się natomiast do kwestii ustanowienia dla strony profesjonalnego pełnomocnika, to Naczelny Sąd | |Administracyjny podzielił także stanowisko Sądu pierwszej instancji | |W związku z uprawomocnieniem się postanowienia z dnia 23 grudnia 2008r. skarżący został ponownie wezwany do uiszczenia wpisu sądowego| |od skargi w wysokości 100 zł w terminie 7 dni pod rygorem jej odrzucenia. | |W zakreślonym terminie skarżący wpisu nie uiścił. Postanowieniem z dnia 31 marca 2009r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach | |odrzucił skargę J. D. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...]. znak: [...]w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości w | |podatku od towarów i usług za okres od stycznia do czerwca 2006r. | |W dniu 21 kwietnia 2009 r. skarżący złożył kolejny formularz PPF podając te same dane, co we wniosku z dnia 25 listopada 2008 r. | |Zgodnie z art. 245 § 1 i art. 246 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przyznanie prawa pomocy przysługuje| |osobie, która wykaże że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmujące | |zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego) bądź osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść| |pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym | |obejmującym zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub | |tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego). | |W pierwszej kolejności należy stwierdzić, że pozytywne rozpatrzenie kolejnego wniosku o przyznanie prawa pomocy jest możliwe, tylko | |wtedy, gdy strona powoła nowe okoliczności faktyczne sprawy. Tymczasem skarżący w obu składanych do sądu wnioskach podaje te same | |okoliczności tj. niski dochód, podeszły wiek, zły stan zdrowia. Podkreślić należy, że zarówno Wojewódzki Sąd Administracyjny w | |Kielcach, jak i Naczelny Sąd Administracyjny, którego stanowisko jest w niniejszej sprawie wiążące orzekł, że wyżej wymienione | |okoliczności nie są wystarczające do zwolnienia skarżącego od kosztów sądowych w żądanym przez niego zakresie. W związku z powyższym | |złożenie ponownego wniosku o takie zwolnienie w niezmienionych okolicznościach nie może uchylać skutków prawomocności wydanego | |wcześniej postanowienia w tym zakresie. | |Natomiast odnośnie wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata należy zwrócić uwagę, iż w myśl przepisu art. | |173 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi od wydanego przez wojewódzki sąd administracyjny wyroku lub | |postanowienia kończącego postępowanie w sprawie przysługuje skarga kasacyjna do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Skarga kasacyjna | |stosownie do postanowień przepisu art. 175 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi powinna być sporządzona przez | |adwokata lub radcę prawnego, albo doradcę podatkowego – w sprawach obowiązków podatkowych. Tak więc udział profesjonalnego | |pełnomocnika na obecnym etapie postępowania sądowego stał się konieczny. | |Uwzględniając powyższe oraz sytuację życiową skarżącego przede wszystkim jego wiek i stan zdrowia należy stwierdzić ustanowienie | |adwokata na obecnym etapie postępowania sądowego jest zasadne. | |Wobec powyższego na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 2 i art. 246 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami | |administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia. | | |