I SA/Ke 419/08

PostanowienieWSA w Kielcach2009-02-17

Skład orzekający: Danuta Kuchta

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, jeśli strona powołuje się na konieczność zajmowania się prowadzeniem przedsiębiorstwa i gospodarstwa rolnego, trudne warunki atmosferyczne oraz okres świąteczno-noworoczny?
Ratio decidendi
Sąd odmówił przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, uznając, że powołane przez stronę okoliczności (konieczność zajmowania się gospodarstwem i przedsiębiorstwem, trudne warunki atmosferyczne, okres świąteczno-noworoczny) nie stanowią podstawy do przywrócenia terminu, ponieważ strona mogła ustanowić pełnomocnika, skorzystać z innych form kontaktu z sądem lub wysłać wniosek za pośrednictwem poczty, faksu czy poczty elektronicznej. Strona nie wykazała braku winy w uchybieniu terminu, a wręcz przyznała, że z mniejszą uwagą zapoznała się z pouczeniem.
Stan faktyczny
Strona złożyła wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, którym oddalono jej skargę na interpretację indywidualną Ministra Finansów. Jako przyczynę uchybienia terminu wskazała konieczność zajmowania się prowadzeniem przedsiębiorstwa i gospodarstwa rolnego, trudne warunki atmosferyczne (mrozy) oraz okres świąteczno-noworoczny. Strona twierdziła, że zaniedbanie nie wynikało z jej winy, lecz z konieczności zajęcia się sprawami, których zaniedbanie groziło poważnymi skutkami.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 17 lutego 2009 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Danuta Kuchta po rozpoznaniu w dniu 17 lutego 2009 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku W. K. w przedmiocie przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 30 grudnia 2008r. Sygn. akt I SA/Ke 419/08 w sprawie ze skargi W. K. na interpretację indywidualną Ministra Finansów z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych postanawia: odmówić przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Wnioskiem z dnia [...] W. K. zwrócił się o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 30 grudnia 2008r. Sygn. akt I SA/Ke 419/08, oddalającego jego skargę na interpretację indywidualną Ministra Finansów z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych. We wniosku skarżący wskazał, że w dniu 17 grudnia 2008r. odbyła się rozprawa w sprawie ze złożonej przeze niego skargi, a wyrok, którym oddalono skargę został ogłoszony w dniu 30 grudnia 2008r. Skarżący podał, że z przyczyn od niego niezależnych, związanych z prowadzeniem przedsiębiorstwa i gospodarstwa rolnego nie mógł uczestniczyć w rozprawie, nie mógł być również obecny przy ogłoszeniu wyroku. Obowiązki związane z prowadzeniem przedsiębiorstwa, spowodowane głównie panującymi wówczas, niespodziewanie trudnymi warunkami atmosferycznymi sprawiły, że skarżący nie mógł opuścić gospodarstwa, aby być obecnym przy czynnościach sądowych i nie był w stanie dochować terminów procesowych. Zaniedbanie to nie wynika z jego winy, lecz było wynikiem dokonanej oceny sytuacji w zaistniałych wówczas, niezależnych od skarżącego okoliczności i konieczności dochowania staranności w pierwszej kolejności w zakresie czynności, które zapewniają byt i utrzymanie dla niego i jego najbliższej rodziny. Ponadto, zdaniem skarżącego ze względu na okres świąteczno - noworoczny wystąpiły trudności w dostępie do usług innych instytucji i osób. Jednocześnie występujące pod koniec grudnia 2008 roku i w pierwszej połowie stycznia 2009 roku duże mrozy i związane z tym wyłączenia prądu powodowały przerwy w pracy prowadzonej przez skarżącego elektrowni. Pozostawienie w takich warunkach obiektu elektrowni bez nadzoru mogłoby doprowadzić do rozlania spiętrzonej rzeki. Tych czynności jak twierdzi skarżący nie mógł powierzyć innej osobie, co razem sprawiło, że okres od połowy grudnia ubiegłego roku do połowy stycznia roku bieżącego wymagał od skarżącego stałej obecności w gospodarstwie. Czynności związane z prowadzeniem gospodarstwa i elektrowni były w owym czasie najważniejsze, ponieważ nawet ich czasowe zaniechanie mogłoby narazić na straty nie tylko skarżącego, ale mogłoby być przyczyną szkód na większą skalę, związanych z regulacją i przepływem rzeki. Dlatego nieobecność skarżącego na rozprawie i przy ogłoszeniu wyroku, a w konsekwencji niedochowanie terminu na złożenie wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku nie były w jego ocenie spowodowane niedbalstwem, ale koniecznością zajęcia się sprawami, których zaniedbanie realnie groziło bardzo poważnymi, negatywnymi skutkami. Skarżący zaznacza ponadto, że zaangażowanie związane z pracą w gospodarstwie i elektrowni było powodem, dla którego z mniejszą uwagą zapoznał się pouczeniem zawartym w zawiadomieniu o rozprawie, a był przekonany, że rozstrzygnięcie sądu zostanie doręczone pocztą. Tym samym w niedochowaniu terminu na złożenie wniosku o sporządzenie uzasadnienia zapadłego w niniejszej sprawie wyroku nie ma jego winy. Wniosek niniejszy skarżący składa w najszybszym możliwym dla niego terminie, zgodnym z obowiązującymi wymogami, ponieważ niezbędna była konsultacja z prawnikiem, ale przede wszystkim polepszenie się warunków atmosferycznych i opanowanie sytuacji w gospodarstwie, które były przyczynami uchybienia terminowi. Jednocześnie skarżący składa wniosek o sporządzenie uzasadnienia ww. wyroku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje : Stosownie do treści art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. Nr 153, póz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu do dokonania określonej czynności procesowej. Pozytywną przesłanką przywrócenia terminu jest zatem brak winy strony w uchybieniu terminu. Kryterium braku winy, jako przesłanka przywrócenia terminu, wiąże się z obowiązkiem szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Przy ocenie tej przesłanki należy brać pod uwagę obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony należycie dbającej o swoje interesy. Przywrócenie terminu może mieć miejsce wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Tylko w takich warunkach można przyjąć brak winy w uchybieniu terminu. Przywrócenie terminu nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Oceniając podnoszone przez skarżącego okoliczności przy zastosowaniu obiektywnego miernika staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy, stwierdzić należy, iż skarżący przy dokonywaniu czynności procesowej wspomnianej należytej staranności nie zachował. Okoliczności na jakie powołuje się skarżący we wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, tj. jego niezbędna obecność w prowadzonym gospodarstwie, złe warunki atmosferyczne (duże mrozy) oraz okres świąteczno-noworoczny w czasie kiedy ogłoszony został wyrok Sądu (dnia 30 grudnia 2008r.), nie mogą zdaniem Sądu świadczyć o braku winy strony w niedopełnieniu obowiązku zachowania terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, gdyż nie są to okoliczności, którym można przypisać charakter przeszkody nie dającej się przezwyciężyć. Należy bowiem wskazać, że skarżący mógł w związku z jego konieczną obecnością w gospodarstwie ustanowić, zgodnie z art. 36 pkt 1 i 3 p.p.s.a, pełnomocnika do prowadzenia niniejszej sprawy przed sądem, czy też dokonania czynności w postępowaniu, jakim jest złożenie wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Podkreślić należy, iż skarżący mógł również przesłać wniosek za pośrednictwem poczty czy też za pomocą telefaksu lub poczty elektronicznej, a o stanie sprawy z jego skargi mógł zasięgnąć informacji kontaktując się z Sądem drogą telefoniczną. Ponadto powoływanie się przez skarżącego na złe warunki atmosferyczne (duże mrozy), również nie mogą stanowić pozytywnej przesłanki przywrócenia terminu do dokonania określonej czynności, bowiem warunki pogodowe, o których wspomina skarżący nie miały charakteru klęski żywiołowej więc nie stanowiły przeszkody niedoprzezwyciężenia. Nie można się również odnieść pozytywnie co do powoływania się przez skarżącego na utrudnienia w dostępie do usług innych instytucji i osób, ze względu na okres świąteczno - noworoczny. Okres taki nie powoduje bowiem paraliżu pracy instytucji, mogące wystąpić wówczas utrudnienia nie są utrudnieniami niedporzezwyciężenia, ponadto mogą mieć one jedynie charakter przejściowy-krótkotrwały, zwykle 1 czy 2 dni, przy czym instytucje państwowe są zobowiązane informować obywateli o zmianach czasu pracy. W ocenie Sądu okoliczności te nie zasługują na uwzględnienie, albowiem strona dopuściła się niedbalstwa i z własnej winy, niczym nie usprawiedliwionymi przyczynami nie dopełniła czynności w terminie. Ponadto sam skarżący przyznaje, że z mniejszą uwagą zapoznał się z zawartym w wezwaniu na rozprawę pouczeniem, co również potwierdza, że skarżący nie zachował należytej staranności w dbaniu o swoje sprawy. Wszystkie te okoliczności prowadzą do stwierdzenia, że wniosek skarżącego o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku Sądu z dnia 30 grudnia 2008r. nie zasługuje na uwzględnienie, z uwagi na niewykazanie braku winy w uchybieniu terminu. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło