I SA/Ke 420/11
PostanowienieWSA w Kielcach2011-10-06
Skład orzekający: Referendarz sądowy WSA Agnieszka Karyś-Adamczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżąca w sprawie o odmowę umorzenia odsetek w ubezpieczeniach społecznych może zostać zwolniona od kosztów sądowych oraz ustanowiony jej adwokat z urzędu?Ratio decidendi
Sąd ustanowił adwokata dla skarżącej ze względu na jej trudną sytuację materialną, która uniemożliwia samodzielne pokrycie kosztów profesjonalnego pełnomocnika bez uszczerbku dla utrzymania rodziny. Natomiast wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych oddalono, gdyż zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. e p.p.s.a. w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych strona nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych od momentu wniesienia skargi aż do zakończenia postępowania.Stan faktyczny
Skarżąca T G. złożyła skargę na decyzję Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego dotyczącą odmowy umorzenia odsetek. Wniosła również o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata z urzędu, wskazując na trudną sytuację materialną i zdrowotną swojej rodziny oraz zaległości finansowe.Rozstrzygnięcie
Ustanowiono dla skarżącej adwokata wyznaczonego przez Okręgową Radę Adwokacką w Kielcach; oddalono wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 6 października 2011 roku Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach – Wydział I w składzie następującym: Referendarz sądowy WSA Agnieszka Karyś-Adamczyk po rozpoznaniu w dniu 6 października 2011 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku skarżącej o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi T G na decyzję Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia odsetek p o s t a n a w i a 1. ustanowić dla skarżącej adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w Kielcach; 2. oddalić wniosek skarżącej o zwolnienie od kosztów sądowych.
T G. w sprawie ze skargi z dnia 11 sierpnia 2011r. wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach na decyzję Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia odsetek złożyła w dniu 30 września 2011r. (data nadania) sporządzony na urzędowym formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata.
W złożonym wniosku skarżąca oświadcza, że pozostaje w gospodarstwie domowym wraz z mężem, córką w wieku 22lat i synem w wieku 19lat. Jako posiadany majątek skarżąca wykazuje dom o pow. mieszkalnej 50m², nieruchomość rolną wielkości 6,07ha. Rodzina skarżącej utrzymuje się z dochodu uzyskiwanego przez skarżącą z tytułu wynagrodzenia za pracę w wysokości 1040zł miesięcznie oraz renty rodzinnej uzyskiwanej przez córkę skarżącej. Mąż skarżącej nie pracuje i nie uzyskuje dochodu. Wniosek skarżąca uzasadnia posiadaniem zaległości – za podatek rolny, wodę, światło oraz posiadaniem zadłużenia – kredyt, pożyczka. Skarżąca wskazuje, że ona i jej córka posiadają III grupę inwalidzką, wskazuje również na zły stan zdrowia syna. Sytuacja zdrowotna członków rodziny powoduje, że część dochodu przeznaczana jest na leczenie i zakup leków.
W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej ustawą p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku.
Zgodnie natomiast z art. 245 § 1 - 3 ustawy p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
Mając na uwadze okoliczności niniejszej sprawy przede wszystkim wysokość miesięcznych dochodów skarżącej i jej rodziny oraz wskazane zaległości i zadłużenia uznać należało, że skarżąca uprawdopodobniła zasadność swojego wniosku o ustanowienie adwokata, a sytuacja materialna, w której się znajduje uzasadnia przyznanie prawa pomocy w tym zakresie, albowiem opłacenie kosztów profesjonalnego pełnomocnika nie może być dokonane bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym jej rodziny.
Natomiast w odniesieniu do wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych należało uznać, że jest on bezzasadny i jako taki podlega oddaleniu.
Stosownie bowiem do art. 239 pkt 1 lit. e ustawy "p.p.s.a", nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych.
Do tej kategorii spraw zalicza się także sprawa ze skargi TG ponieważ przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja - akt administracyjny ściśle dotyczący praw i obowiązków z ubezpieczeń społecznych.
Należy podkreślić, że zwolnienie to ma charakter ustawowy, co oznacza, że strona skarżąca działanie organu w tej kategorii spraw nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych od momentu wszczęcia postępowania sądowoadministracyjnego (wniesienia skargi) poprzez cały tok tego postępowania zarówno przed sądem pierwszej instancji - Wojewódzkim Sądem Administracyjnym - jak i przed sądem drugiej instancji - Naczelnym Sądem Administracyjnym.
W tej sytuacji w oparciu o powołane wyżej przepisy oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło