I SA/Ke 448/13

Dnia 14 sierpnia 2013 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosław Surma po rozpoznaniu w dniu 14 sierpnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym, wniosku A. S. o zwolnienie od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi A. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] 2013 r., nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowej p o s t a n a w i a : zwolnić A. S. od kosztów sądowych. W skardze z dnia 2 lipca 2013 r. wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] 2013 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowej A. S. (dalej również jako "skarżąca") zawarła m.in. wniosek o przyznanie prawa pomocy. Wbrew art. 252 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "ustawą p.p.s.a.", złożony wniosek nie został wniesiony na urzędowym formularzu PPF. W związku z tym sąd doręczył skarżącej odpowiedni formularz oraz wezwał skarżącą do wypełnienia go i złożenia w terminie siedmiu dni od doręczenia pod rygorem pozostawienia wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. Z oświadczenia złożonego przez skarżącą w formularzu wynika, że ubiega się ona o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Skarżąca pozostaje w gospodarstwie domowym wraz z dorosłym, bezrobotnym synem (B. S.). Skarżąca jest wdową. Leczy się na nadciśnienie i zwyrodnienie stawów. Posiadany przez nią majątek to dom (72 m2) oraz nieruchomość rolna (40 arów). Dodatkowo syn skarżącej posiada nieruchomość rolną o powierzchni 16 arów. Należące do niej i syna nieruchomości rolne nie są obsiewane, ze względu na niskie dochody skarżącej uzyskiwane z tytułu emerytury (1353 zł brutto, czyli 1138,79 zł netto). Skarżąca wskazała również, że spłaca kredyt po 266 zł miesięcznie, który został zaciągnięty na wymianę dachu. Z informacji zawartych w skardze wynika ponadto, że wymiana dachu była konieczna, gdyż dach przeciekał (posiadał liczne pęknięcia i wykruszenia eternitu). Skarżąca podkreśliła również, że jej wydatki na utrzymanie domu wynoszą 550 zł miesięcznie, a na utrzymanie jej i syna pozostaje kwota 588,79 zł. Kwota ta nie zabezpiecza podstawowych potrzeb rodziny w zakresie wyżywienia, środków czystości i uzupełniania bielizny. Lekarstwa to wydatek miesięczny w wysokości około 80 zł, a środki czystości to 70 zł miesięcznie. Na uzupełnianie ubrań i obuwia skarżąca potrzebuje około 50 zł miesięcznie. Ponadto skarżąca podkreśliła, że uprawa działek rolnych nie jest opłacalna, a koszt wynajęcia sprzętu rolniczego znacznie przekracza jej dochody. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 199 ustawy p.p.s.a., strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Z uwagi jednak na konieczność zapewnienia prawa do sądu (przewidzianego w art. 45 ust. 1 Konstytucji RP) osobom niemogącym samodzielnie ponieść kosztów postępowania, ustawodawca wprowadził instytucję prawa pomocy, która może być udzielona w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 ustawy p.p.s.a.). Natomiast w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 ustawy p.p.s.a.). Zgodnie z treścią przepisu art. 246 § 1 pkt 1 i 2 ustawy p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy przysługuje osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym) bądź osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym). Ubiegający się o taką pomoc powinien więc w każdym wypadku poczynić oszczędności we własnych wydatkach do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania rodziny. Dopiero gdyby poczynione w ten sposób oszczędności okazały się niewystarczające – może zwrócić się o pomoc państwa. W niniejszej sprawie skarżąca – jak wynika ze złożonego formularza PPF -ubiega się o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Mając na względzie okoliczności przedstawione przez skarżącą w złożonym wniosku, przede wszystkim brak oszczędności oraz wysokość i źródło dochodów, Sąd uznał, że wniosek skarżącej zasługuje na uwzględnienie. Nie jest ona bowiem w stanie ponieść kosztów sądowych bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach - na podstawie art. 243, art. 244 § 1, art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy p.p.s.a.- postanowił jak w sentencji.