I SA/Ke 456/15
PostanowienieWSA w Kielcach2015-09-23
Skład orzekający: Agnieszka Karyś-Adamczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sprawie dotyczącej decyzji z zakresu ubezpieczeń społecznych skarżący powinien zostać zwolniony z kosztów sądowych z mocy prawa, a wniosek w tym zakresie podlega umorzeniu?Ratio decidendi
Skarżący działanie organu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych jest ustawowo zwolniony z obowiązku uiszczania kosztów sądowych na mocy art. 239 pkt 1 lit. e PPSA. W związku z tym, rozpoznanie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych jest zbędne, a postępowanie w tym zakresie podlega umorzeniu. Jednocześnie, ze względu na trudną sytuację materialną skarżącego, przyznano mu prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu.Stan faktyczny
Skarżący A.W. złożył do WSA w Kielcach skargę na decyzję ZUS odmawiającą umorzenia należności składkowych. Wniósł również o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu, przedstawiając swoją trudną sytuację materialną. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
I. Ustanowiono dla A. W. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w K.; II. Umorzono postępowanie w części obejmującej żądanie zwolnienia od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 23 września 2015 roku Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach Agnieszka Karyś-Adamczyk po rozpoznaniu w dniu 23 września 2015 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi A. W. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności składkowych p o s t a n a w i a I. ustanowić dla A. W. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w K.; II. umorzyć postępowanie w części obejmującej żądanie zwolnienia od kosztów sądowych.
W sprawie ze skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z [...] r. w przedmiocie odmowy umorzenia należności składkowych A.W. złożył sporządzony na urzędowym formularzu PPF wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.
W złożonym wniosku skarżący oświadcza, że dysponuje bardzo skromnym dochodem, aktualnie mieszka u matki i ze względu na stan zdrowia rodziców zobowiązał się im pomagać. Skarżący osiąga nieregularne dochody z tytułu umowy zlecania w kwocie ok. 200-800 zł miesięcznie. Matka otrzymuje rentę w wysokości 733,88 zł miesięcznie. Środki finansowe jakimi dysponuje skarżący i jego matka pochłaniają bieżące wydatki, głównie czynsz i energia oraz zakup żywności. Jako zobowiązania i stałe wydatki skarżący wykazał pożyczkę Credit Agricole – 12.000 zł, Integer 3 R. K. – ok. 2.000 zł, zadłużenie wobec ZUS- 45.000 zł , Televoice Sp. z o.o. – ok. 7.000 zł. Miesięczne koszty utrzymania (bilety, jedzenie, środki czystości, telefon) skarżący określił na kwotę ok. 620 zł. Skarżący nie wykazał oszczędności ani majątku.
Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje:
Zgodnie z przepisami art. 245 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) zwanej dalej ustawą p.p.s.a, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
Mając na uwadze okoliczności niniejszej sprawy uznać należało, że skarżący wykazał, że znajduje się w sytuacji materialnej kwalifikującej go do przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata. Sytuacja majątkowa skarżącego jest na tyle trudna, że nie jest on w stanie bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym ponieść kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika z wyboru. Z tego względu, przyznano skarżącemu prawo pomocy poprzez ustanowienie adwokata z urzędu.
W odniesieniu natomiast do wniosku skarżącego w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych wskazać należy, że stosownie do art. 239 pkt 1 lit. e ustawy p.p.s.a., nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych.
Do tej kategorii spraw zalicza się także sprawa niniejsza, ponieważ przedmiotem skargi A. W. jest decyzja - akt administracyjny ściśle dotyczący praw i obowiązków z ubezpieczeń społecznych.
Należy podkreślić, że zwolnienie to ma charakter ustawowy, co oznacza, że strona skarżąca działanie organu w tej kategorii spraw nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych od momentu wszczęcia postępowania sądowoadministracyjnego (wniesienia skargi) poprzez cały tok tego postępowania zarówno przed sądem pierwszej instancji - Wojewódzkim Sądem Administracyjnym - jak i przed sądem drugiej instancji - Naczelnym Sądem Administracyjnym.
W związku z tym, rozpoznanie wniosku skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych jest zbędne, zatem postępowanie w tym zakresie podlega umorzeniu, na podstawie art. 249 a ustawy p.p.s.a., zgodnie z którym jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się.
W tej sytuacji w oparciu o powołane wyżej przepisy oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 1 oraz art. 246 § 1 pkt 2, § 3 oraz art. 249 a ustawy p.p.s.a. postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło