I SA/Ke 457/07
PostanowienieWSA w Kielcach2007-10-18
Skład orzekający: Maria Grabowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który wykazał trudną sytuację materialną i zdrowotną, kwalifikuje się do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata?Ratio decidendi
Sąd uznał wniosek o przyznanie prawa pomocy w całości za uzasadniony. Skarżący wykazał, że jego sytuacja materialna (niska emerytura, dochód z działalności gospodarczej żony) i zdrowotna (niepełnosprawność, niezdolność do samodzielnej egzystencji) uniemożliwia mu poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Dodatkowo, stan zdrowia skarżącego może utrudniać mu samodzielne prowadzenie sprawy, co uzasadnia ustanowienie adwokata z urzędu.Stan faktyczny
Skarżący Z.L. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowej. Po wezwaniu do uiszczenia wpisu od skargi, skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy, powołując się na swoją niepełnosprawność, niską emeryturę oraz trudną sytuację rodzinną (żona z umiarkowanym stopniem niepełnosprawności prowadząca działalność gospodarczą, dwoje dzieci na utrzymaniu). Do wniosku dołączył dokumenty potwierdzające stopień niepełnosprawności.Rozstrzygnięcie
I. zwolnić skarżącego Z.L. od kosztów sądowych w całości, II. ustanowić dla skarżącego Z.L. adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sad Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący : Sędzia WSA Maria Grabowska po rozpoznaniu w dniu 18 października 2007r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z.L. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi Z.L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. znak [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowej p o s t a n a w i a : I. zwolnić skarżącego Z.L. od kosztów sądowych w całości, II. ustanowić dla skarżącego Z.L. adwokata.
Z.L. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]r. znak [...] w przedmiocie umorzenia zaległości podatkowej.
Po wezwaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie [...] skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. W treści wniosku podniósł, że ze względu na niepełnosprawność, kalectwo jest całkowicie niezdolny do samodzielnej egzystencji. Aktualnie pobiera emeryturę w wysokości [...] zł brutto. Natomiast jego żona posiada umiarkowany stopień niepełnosprawności i jest częściowo niezdolna do samodzielnej egzystencji. Uzyskuje dochód z rozpoczętej w [...] r. działalności gospodarczej w wysokości około [...] zł miesięcznie. Na potwierdzenie powyższego skarżący dołączył do wniosku orzeczenia ZUS i Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności w S. o stopniu niepełnosprawności swoim i żony. Małżonkowie posiadają mieszkanie o wielkości [...] . Innego majątku w tym zasobów finansowych nie posiadają. Oboje mają na utrzymaniu dwoje dzieci w wieku [... i [...] lat. Córka [...] jest osobą bezrobotną, natomiast syn [...] jest uczniem [....] w S., nie pobierającym stypendium. Na miesięczne koszty prowadzonej działalności żony wnioskodawcy składają się: składka zdrowotna w wysokości [...] zł oraz składka na ZUS w wysokości [...] zł. Oprócz tego małżonkowie ponoszą miesięczne koszty zużycia energii elektrycznej w kwocie około [...] zł i dzierżawy terenu Spółdzielni Mieszkaniowej w wysokości [...] zł.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :
Na gruncie obowiązujących przepisów dotyczących postępowań sądowych obowiązuje zasada, zgodnie którą koszty sądowe, jak również koszty wynagrodzenia fachowego pełnomocnika, pokrywa strona dochodząca swych roszczeń. Regulacje postępowania sądowoadministracyjnego pozwalają skarżącym, nie posiadającym wystarczających środków finansowych koniecznych do ochrony ich interesu prawnego na ubieganie się o przyznanie tzw. prawa pomocy. Na prawo pomocy składa się zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Według treści art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) powoływanej dalej jako ustawa p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienia fachowego pełnomocnika (art. 245 § 2 p.p.s.a.) Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Częściowe zwolnienie od opłat lub wydatków może polegać na zwolnieniu od poniesienia ułamkowej ich części albo określonej ich kwoty pieniężnej.
Stosownie do treści art. 246 ustawy p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy przysługuje osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym) bądź osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym). Udowodnienie tych okoliczności daje Sądowi podstawę do pozytywnego rozpatrzenia wniosku. W niniejszej sprawie skarżący ubiega się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, tj. o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. W ocenie Sądu wykazany w formularzu stan majątkowy wnioskodawcy pozwala przyjąć, iż nie jest on w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Skarżący pobiera jedynie emeryturę w kwocie [...] zł brutto, wraz z żoną prowadzącą działalność gospodarczą uzyskują dochód miesięczny brutto w kwocie [...] zł. Są to jedyne środki przeznaczone na prowadzenie gospodarstwa domowego ich cztero-osobowej rodziny. Małżonkowie mają bowiem na utrzymaniu dwoje dzieci, syn jest uczniem, nie pobiera stypendium, córka jest osoba bezrobotną. Poza tym skarżący oraz jego żona są osobami niepełnosprawnymi, co udokumentowali załączonymi orzeczeniami Lekarza Orzecznika ZUS nr [...] dotyczącym wnioskodawcy i Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności w S. z dnia [...]r. dotyczącym żony. Podnieść należy, że schorzenie Z.L. powoduje jego niezdolność do samodzielnej egzystencji i uniemożliwia mu podjęcie zatrudnienia. Jakkolwiek skarżący nie przedstawił miesięcznych kosztów utrzymania rodziny ani kosztów leczenia siebie i żony to w ocenie Sądu jego stan majątkowy i sytuacja rodzinna, zdrowotna pozwala jednak przyjąć, iż jego możliwości płatnicze są niewielkie i nie byłby on w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów sądowych. Uwzględnienie wniosku skarżącego o ustanowienie adwokata z urzędu Sąd motywuje zarówno jego sytuacją materialną jak i stanem jego zdrowia (upośledzenie narządu wzroku) które to schorzenie może utrudnić mu prowadzenie sprawy w sposób należyty. W tej sytuacji, wniosek o przyznanie prawa pomocy należało uznać w całości za uzasadniony.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 244 § 1, art. 245 § 1 i § 2 oraz art. 246 § 1 pkt 1 ustawy p.p.s.a. – orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło