I SA/Ke 477/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Rojek (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Maria Grabowska,, Asesor WSA Mirosław Surma, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Joanna Dziopa, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 30 października 2007 r. sprawy ze skargi M.T. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; 2. określa, że uchylone decyzje nie mogą być wykonane w całości. Decyzją z dnia[...]. nr [...] Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania na wniosek podatnika. W uzasadnieniu decyzji organ wyjaśnił, że w dniu [...] Dyrektor Izby Celnej wydał ostateczną decyzję o nr [...] w sprawie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku akcyzowym. Na decyzję tą M.T. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach. Postanowieniem z dnia 15 stycznia 2007r. sygn.akt I SA/Ke 324/06 WSA w Kielcach skargę odrzucił. Wnioskiem z dnia [...]. M.T. zwrócił się do organu o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Dyrektora Izby Celnej z dnia[...] . nr[...] . We wniosku wskazał na sytuację prawną, jaka powstała po ogłoszeniu w dniu 18 stycznia 2007r. wyroku ETS w sprawie C- 313. W ocenie organu wyrok ETS powołany przez stronę nie stanowi przesłanki wznowienia postępowania, o jakiej mowa w art. 240 § 1 pkt 11 ustawy Ordynacja podatkowa, gdyż orzeczenie to nie ma wpływu na treść wydanej przez Dyrektora Izby Celnej decyzji. Wyjaśnił, że wyrok odnosi się wyłącznie do samochodów starszych niż dwuletnie. Wynika to z faktu, że stawka akcyzy nakładana w okresie objętym orzeczeniem ETS ( tj. od 01.05.2004r. do 01.12.2006r.) na nabywane wewnątrzwspólnotowo samochody młodsze niż dwuletnie, była taka sama jak stawka zawarta w wartości pojazdów zarejestrowanych w Polsce. Samochód osobowy będący przedmiotem postępowania w momencie jego nabycia był samochodem młodszym niż dwa lata, a podatek akcyzowy na niego nałożony jest równy podatkowi akcyzowemu nakładanemu na podobne pojazdy osobowe w Polsce. Na powyższe rozstrzygnięcie M.T. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach. Wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, jako naruszających prawo i nieuzasadnionych merytorycznie. Zarzucił naruszenie art. 240 § 1 pkt 11 ustawy Ordynacja podatkowa poprzez odmowę wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją organu podatkowego w sytuacji, gdy po dacie zakończenia postępowania w przedmiotowej sprawie zapadło orzeczenie ETS mające wpływ na treść wydanej decyzji. W uzasadnieniu skargi M.T. wskazał, ż wbrew twierdzeniom organu, orzeczenie w sprawie Brzeziński ma wpływ na treść wydanej decyzji. Potwierdza ono, że część kwoty akcyzy pobranej od skarżącego przy zakupie sprowadzonego samochodu nastąpiła niezgodnie z prawem wspólnotowym. Niezgodne z prawem wspólnotowym jest bowiem pobranie kwoty akcyzy przewyższającej kwotę rezydualną tego podatku zawartą w wartości rynkowej podobnych pojazdów, które zostały zarejestrowane w państwie członkowskim, które nałożyło podatek. To stanowi podstawę do domagania się przez podatnika , na którego nałożono taki podatek, zwrotu części akcyzy. Skarżący zarzucił, że organ podatkowy nie przeprowadził żadnego postępowania w celu ustalenia kwoty nadpłaty podlegającej zwrotowi. Stanowisko organu nie zostało poparte żadnymi wyliczeniami. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zgodnie z zasadami wyrażonymi w art.1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r.- Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 134 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.), Sąd bada zaskarżone orzeczenie pod kątem jego zgodności z obowiązującym prawem i nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W niniejszej sprawie zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji zostały wydane z naruszeniem przepisów prawa, a uchybienia te mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przede wszystkim należy wyjaśnić, że na tle ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t. jedn. Dz.U. z 2005 r. nr 8, poz.60 ze zm.), w instytucji wznowienia postępowania należy odróżnić dwa etapy procedury. Jeden to postępowanie w sprawie wznowienia postępowania, tzw. postępowanie wznowieniowe - nazywane także rozpoznawczym, drugi to postępowanie wznowione. Żądanie wznowienia postępowania przez stronę wszczyna, z chwilą jego doręczenia organowi podatkowemu, postępowanie wstępne, tzw. wznowieniowe. W toku tego postępowania organ podatkowy ogranicza się do badania, czy: - żądanie pochodzi od strony lub od organizacji społecznej, która uczestniczyła w postępowaniu zwyczajnym na prawach strony (art. 133a § 1-3), - strona ma zdolność do czynności prawnych, - żądanie dotyczy postępowania zakończonego decyzją lub postanowieniem, - kwestionowana decyzja lub postanowienie mają charakter ostateczny, - w żądaniu wskazano podstawę wznowienia. Po sprawdzeniu, że zostały spełnione wszystkie powyższe przesłanki formalne organ podatkowy wydaje postanowienie o wznowieniu postępowania na podstawie art. 243 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa. Zgodnie z § 2 powołanego artykułu postanowienie to stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przesłanek wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy. Oznacza to, że postanowienie to otwiera fazę postępowania określaną jako postępowanie wznowione. Dopiero w tej fazie dopuszczalne jest badanie, czy zachodzą wskazane przez stronę podstawy wznowienia. Wnioskiem z dnia[...]. M.T. zwrócił się do Dyrektora Izby Celnej o ponowne merytoryczne rozpatrzenie zwrotu nadpłaty podatku akcyzowego W tej sytuacji wszczęte zostało postępowanie wstępne - wznowieniowe, w trakcie którego organ obowiązany był sprawdzić, czy zaszły ww. przesłanki formalne. Po jego przeprowadzeniu uprawniony był wydać postanowienie o wznowieniu postępowania, jeśli przesłanki formalne zostały spełnione, lub też decyzję odmawiająca wznowienia postępowania w sytuacji braku ich spełnienia. W żadnym wypadku, na tym etapie postępowania, organ nie był uprawniony do dokonania merytorycznej oceny, czy w sprawie zaszła przesłanka wymieniona w art. 240 pkt 1 § 11 ustawy Ordynacja podatkowa. Jeżeli organ pierwszej instancji, badając żądanie wznowienia postępowania uznał, że wskazana przez stronę podstawa nie istnieje, nie wolno mu wydać decyzji o odmowie wznowienia. Kwestia istnienia albo nieistnienia podstaw z art. 240 § 1 może być badana dopiero w następnej fazie postępowania (por. wyrok NSA z dnia 1 września 2000 r., III SA 2304/99, ONSA 2001, nr 4, poz. 179). A zatem dopiero na etapie postępowania wznowionego dopuszczalne byłoby badanie, czy wyrok ETS w sprawie C-313 miał wpływ na treść decyzji Dyrektora Izby Celnej z dnia[...] . nr[...] . Oznacza to, że skoro w decyzji organu została dokonana ocena spełnienia kryteriów zawartych w art. 240 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa, podczas gdy ocena taka może nastąpić tylko w toku postępowania w sprawie wznowienia postępowania ( art. 243 § 2 ustawy Ordynacja podatkowa), doszło do naruszenia powołanych przepisów postępowania – art. 240§1 i 243 ustawy Ordynacja podatkowa, mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W związku z powyższym, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) oraz art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach orzekł jak w sentencji wyroku.