I SA/Ke 478/15

PostanowienieWSA w Kielcach2016-01-18

Skład orzekający: Agnieszka Karyś-Adamczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata lub radcy prawnego może zostać uwzględniony, jeśli strona nie uzupełniła braków wniosku mimo wezwania organu?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy nie może zostać uwzględniony, jeśli strona, mimo wezwania organu, nie uzupełniła braków wniosku i nie przedłożyła dokumentów niezbędnych do oceny jej rzeczywistej sytuacji finansowej. Ciężar udowodnienia okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na stronie wnioskującej, która ma obowiązek współdziałania w gromadzeniu dowodów.
Stan faktyczny
Spółka z o.o. w organizacji złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata i radcy prawnego. Wniosek zawierał niewystarczające dane dotyczące sytuacji majątkowej spółki. Po wezwaniu do uzupełnienia braków, spółka nie przedłożyła wymaganych dokumentów w zakreślonym terminie. W związku z brakiem współpracy i niewystarczającymi dowodami, sąd oddalił wniosek.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 18 stycznia 2016 roku Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach Agnieszka Karyś-Adamczyk po rozpoznaniu w dniu 18 stycznia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. Spółka z o.o. w organizacji z siedzibą w L. o zwolnienie od kosztów sądowych, ustanowienie radcy prawnego i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi A. Spółka z o.o. w organizacji z siedzibą w L. na postanowienie Dyrektora Ś.. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w K. z dnia [...] r. [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania p o s t a n a w i a oddalić wniosek. W sprawie ze skargi na postanowienie Dyrektora Ś. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w K. z dnia [...]. w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania A.Spółka z o.o. w organizacji z siedzibą w L. ("Spółka") złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych ustanowienia radcy prawnego i ustanowienia adwokata.. W złożonym wniosku Spółka wskazała, że z winy strony przeciwnej nie może uzyskać żadnych dochodów Spółka wskazała wysokość kapitału zakładowego w kwocie 5.000,00 zł, majątku lub środków finansowych, wartość środków trwałych określiła na kwotę 0 zł oraz wskazała stratę za ostatni rok obrotowy w wysokości – 55.000,00 zł. Wskazała, że rachunki bankowe zostały zlikwidowane. Dane zawarte w złożonym wniosku okazały się niewystarczające do oceny sytuacji majątkowej Spółki, z uwagi na powyższe pismem z dnia 4 grudnia 2015 r. skarżąca Spółka została wezwana do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez przedłożenie: odpisu (kserokopii) zeznania podatkowego spółki za 2014 r., sprawozdania finansowego spółki za 2014 r., dokumentów potwierdzających wskazane zadłużenie. Wezwanie doręczono prawidłowo na wskazany adres w dniu 17 grudnia 2015 r. W wyznaczonym terminie skarżąca nie uzupełniła braków złożonego wniosku. Regulacje postępowania sądowoadministracyjnego pozwalają skarżącym, nie posiadającym wystarczających środków finansowych koniecznych do ochrony ich interesu prawnego na ubieganie się o przyznanie tzw. prawa pomocy. Zgodnie z art. 245 § 2 i art. 246 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) dalej ustawy p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego przysługuje osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, gdy wykaże ona, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Z treści przywołanego przepisu wynika, że ustawodawca przez użycie sformułowania "wykaże" przesunął ciężar udowodnienia okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy na stronę. Zatem to na skutek wskazanych przez wnioskującego dowodów musi zostać osiągnięty stan pewności co do tego, iż nie jest on w stanie pokryć jakichkolwiek kosztów postępowania. Rola orzekającego sprowadza się zaś do oceny informacji dostarczonych przez stronę w kontekście przesłanki określonej w art. 246 § 2 pkt 1 ustawy p.p.s.a. Z kolei w myśl art. 255 ustawy p.p.s.a., jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku, o którym mowa w art. 252 ustawy p.p.s.a. [druk PPPr], okaże się niewystarczające do oceny jego rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego i dochodów. Przepis ten, który dodatkowo miał w tej sprawie zastosowanie, nakłada zatem na stronę obowiązek współdziałania w zakresie gromadzenia dowodów źródłowych i wyjaśnienia wszystkich okoliczności w celu ustalenia jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego akcentuje się, iż to na stronie ciąży obowiązek udowodnienia, że znajduje się w sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy (por. postanowienia NSA: z dnia 5 września 2005 r., sygn. akt II FZ 414/05, z dnia 18 lutego 2005 r., sygn. akt OZ 1510/04, z dnia 14 lutego 2005 r., sygn. akt FZ 760/04, z dnia 31 grudnia 2004 r., sygn. akt GZ 146/04, z dnia 28 października 2008 r., sygn. akt II FZ 344/08, niepubl.). W toku rozpoznawania wniosku Spółka wykazała brak współpracy w zakresie wyjaśnienia wątpliwości dotyczących jej sytuacji materialnej. Skarżąca w zakreślonym terminie nie przedłożyła dokumentów, które były niezbędne do oceny jej rzeczywistej sytuacji finansowej. Reasumując, skarżąca nie uczyniła zadość obowiązkowi współpracy w ramach toczącego się postępowania z wniosku o przyznanie praw pomocy. Fakt ten uniemożliwia weryfikację oświadczeń skarżącej, co więcej wzmacnia wątpliwości co do ich wiarygodności, a co za tym idzie wyłącza wolną od wątpliwości ocenę jej możliwości płatniczych. Biorąc pod uwagę powyższe należy stwierdzić, że przedstawiona wyżej postawa skarżącej nie pozwala w konsekwencji uwzględnić wniosku. W związku z powyższym na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 ustawy p.p.s.a. oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło